వీక్లీ కరెంట్ అఫైర్స్ (జూన్ 2026 – 1వ వారం) – పరీక్ష రివిజన్ నోట్స్
1) అంతర్జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్
భారత్-ఒమన్ CEPA 2026 జూన్ 1న అమల్లోకి వచ్చింది
మస్కట్లో 18 డిసెంబర్ 2025న సంతకం చేయబడిన 'భారత్-ఒమన్ సమగ్ర ఆర్థిక భాగస్వామ్య ఒప్పందం' (CEPA), రెండు దేశాలు తమ అంతర్గత ఆమోద ప్రక్రియను పూర్తి చేసిన తర్వాత 1 జూన్ 2026న అమల్లోకి వచ్చింది. గల్ఫ్ ప్రాంతంలో భారత్కు ఒమన్ రెండవ అతిపెద్ద వాణిజ్య భాగస్వామిగా ఉంది; 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో వీరి మధ్య ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం 11.18 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్ల స్థాయికి చేరుకుంది.
| ప్రయోజనం | ముఖ్య నిబంధన |
|---|---|
| వస్తువుల వాణిజ్యం | ఒమన్కు భారతదేశం చేసే ఎగుమతులలో 99.38% సుంకరహిత ప్రవేశాన్ని పొందుతున్నాయి; కీలక రంగాలు: రత్నాలు & ఆభరణాలు, ఔషధాలు, సముద్ర ఉత్పత్తులు, వస్త్రాలు |
| వ్యాపార వేత్తలు | 90 రోజుల వరకు ఉండవచ్చు |
| స్వతంత్ర నిపుణులు | 180 రోజుల వరకు ఉండవచ్చు |
| సంస్థ అంతర్గత బదిలీదారులు (ICTలు) | 4 సంవత్సరాల వరకు ఉండవచ్చు |
| భారతదేశం ద్వారా రక్షించబడుతున్న సున్నిత రంగాలు | పాల ఉత్పత్తులు, ధాన్యాలు, పండ్లు, కూరగాయలు, వంట నూనెలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు — సుంకం రాయితీల నుండి మినహాయించబడ్డాయి |
మెట్టే ఫ్రెడెరిక్సెన్ - డెన్మార్క్ యొక్క PM వరుసగా మూడవసారి
డెన్మార్క్ ప్రధాన మంత్రిగా వరుసగా మూడవసారి బాధ్యతలు చేపట్టిన మెట్టె ఫ్రెడరిక్సెన్కు ప్రధాని మోదీ అభినందనలు తెలిపారు. ఆమె 2019 నుండి డెన్మార్క్ ప్రధానిగా వ్యవహరిస్తున్నారు, 2015 నుండి 'సోషల్ డెమోక్రాట్స్' పార్టీకి నాయకత్వం వహిస్తున్నారు మరియు డెన్మార్క్ చరిత్రలోనే అత్యంత పిన్న వయస్కురాలైన ప్రధాన మంత్రిగా నిలిచారు.
భారత్-యూకే కీలక ఖనిజాల గ్లోబల్ సప్లై చైన్ అబ్జర్వేటరీ (GSCO)ని ప్రారంభించాయి
భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్డమ్ సంయుక్తంగా క్రిటికల్ మినరల్స్ గ్లోబల్ సప్లై చైన్ అబ్జర్వేటరీ (GSCO)ని ప్రారంభించాయి — దీనిని అక్టోబర్ 2025లో యూకే ప్రధాని కీర్ స్టార్మర్ భారతదేశ పర్యటన సందర్భంగా తొలిసారిగా ప్రకటించారు. ఇది ప్రపంచ కీలక ఖనిజ సరఫరా గొలుసులను పర్యవేక్షించడానికి, స్వచ్ఛ ఇంధన పరివర్తనలకు మద్దతు ఇవ్వడానికి మరియు ద్వైపాక్షిక పెట్టుబడి అవకాశాలను మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించిన ఒక డేటా-ఆధారిత వేదిక.
81వ ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ అధ్యక్షుడిగా ఖలీలుర్ రెహమాన్ ఎన్నికయ్యారు
బంగ్లాదేశ్ విదేశాంగ మంత్రి ఖలీలుర్ రెహమాన్, ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ (UNGA) 81వ సమావేశానికి అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు. ఆయన 2026 సెప్టెంబరులో బాధ్యతలు స్వీకరిస్తారు. ఐక్యరాజ్యసమితిలోని ఆరు ప్రధాన అంగాలలో ఒకటైన సాధారణ సభలో మొత్తం 193 సభ్య దేశాలు ఉంటాయి మరియు ప్రతి దేశానికి ఒక ఓటు ఉంటుంది; దీని అధ్యక్షుడిని ఏటా ఎన్నుకుంటారు.
2) జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్
ఖేత్ బచావో అభియాన్ – సుస్థిర వ్యవసాయంపై నెల రోజుల పాటు సాగే ప్రచారం (జూన్ 2026)
సమతుల్య ఎరువుల వినియోగం, నేల ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచడం మరియు వాతావరణ ఆధారిత సూచనల ద్వారా సుస్థిర వ్యవసాయాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు, వ్యవసాయ మరియు రైతు సంక్షేమ శాఖ 2026 జూన్ 1 నుండి 30 వరకు దేశవ్యాప్త ప్రచారం అయిన “ఖేత్ బచావో అభియాన్”ను ప్రారంభించింది.
రైతు అనుసంధాన పథకాలు: PM-KISAN, కిసాన్ క్రెడిట్ కార్డ్ (KCC), పప్పుధాన్యాలు మరియు నూనెగింజల మిషన్, పత్తి మిషన్, ఆయిల్ పామ్ మిషన్.
మిషన్ "స్నేహజోరి" – అస్సాం ముగా పట్టు రంగాన్ని తీర్చిదిద్దడం
అస్సాం ముగా సిల్క్ రంగాన్ని ప్రపంచ స్థాయి పోటీతత్వం కలిగిన విలాసవంతమైన వస్త్ర పరిశ్రమ వ్యవస్థగా మార్చేందుకు, కేంద్ర మంత్రి జ్యోతిరాదిత్య ఎం. సింధియా 2026 జూన్ 2న 'మిషన్ స్నేహజోరి' (Mission “Senehjori”) – అస్సాం ముగా సిల్క్ USPని ప్రారంభించారు.
| వివరాలు | ఫాక్ట్ |
|---|---|
| మంత్రిత్వ శాఖ | ఈశాన్య ప్రాంత అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ (MDoNER) |
| పెట్టుబడి | మూడేళ్లలో ₹396–411 కోట్లు; MDoNER వాటా: ₹136–151 కోట్లు |
| ముగ పట్టు గురించి | ప్రపంచంలోనే ఏకైక సహజ బంగారు పట్టు | ప్రత్యేకంగా అస్సాంలో ఉత్పత్తి | భారతదేశపు మొట్టమొదటి GI-ట్యాగ్ పొందిన పట్టు | ప్రపంచ ముగా పట్టు ఉత్పత్తిలో అస్సాం వాటా = సుమారు 90% | సుమారు 2.6 లక్షల పెంపకందారులు మరియు నేత కార్మికుల కుటుంబాలకు మద్దతు |
నవాచార్ మంత్ర – MSDE వారి అట్టడుగు స్థాయి పారిశ్రామికత చొరవ
నైపుణ్యాభివృద్ధి మరియు వ్యవస్థాపకత మంత్రిత్వ శాఖ, క్షేత్రస్థాయి ఆవిష్కర్తలను — ముఖ్యంగా టైర్-2 మరియు టైర్-3 నగరాలు, ఆకాంక్షిత జిల్లాలు మరియు వెనుకబడిన ప్రాంతాల నుండి — గుర్తించి, వారికి మద్దతు ఇవ్వడానికి, నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఎంటర్ప్రెన్యూర్షిప్ అండ్ స్మాల్ బిజినెస్ డెవలప్మెంట్ ద్వారా అమలు చేయబడుతున్న “నవచార్ మంత్ర”ను ప్రారంభించింది.
కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రిగా డి.కె. శివకుమార్ ప్రమాణ స్వీకారం
డి.కె. శివకుమార్ 2026 జూన్ 4న కర్ణాటక 25వ ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. బెంగళూరులోని లోక్ భవన్లో గవర్నర్ థావర్చంద్ గెహ్లాట్ ఆయనతో ప్రమాణ స్వీకారం చేయించారు.
పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ – NeVAలో చేరనున్న 33వ శాసనసభ
పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ నేషనల్ ఈ-విధాన్ అప్లికేషన్ (NeVA) అమలు కోసం 2026 జూన్ 4న ఒక త్రైపాక్షిక అవగాహన ఒప్పందంపై (MoU) సంతకం చేసింది, తద్వారా NeVAలో చేరిన భారతదేశపు 33వ శాసనసభగా నిలిచింది. వీటిలో, 21 శాసనసభలు ఇప్పటికే పూర్తిగా డిజిటల్ విధానంలో పనిచేసే స్థాయికి మారాయి.
గమనిక: 29వ జాతీయ ఇ-గవర్నెన్స్ సదస్సు (NCeG 2026) 1–2 జూలై 2026 తేదీలలో రాజస్థాన్లోని జైపూర్లో జరగనుంది.
3) ఆంధ్రప్రదేశ్ కరెంట్ అఫైర్స్
విశాఖపట్నం కేంద్రంగా 'సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే జోన్' భారతదేశపు 18వ రైల్వే జోన్గా అవతరించింది
భారతదేశపు 18వ రైల్వే జోన్గా, విశాఖపట్నం కేంద్రంగా సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే (SCoR) 2026 జూన్ 1 నుండి కార్యకలాపాలు ప్రారంభించింది. ముదసర్లోవలో 40 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో శాశ్వత ప్రాంగణం నిర్మితమవుతున్న తరుణంలో, ఇది ప్రారంభ దశలో అద్దె భవనం ("ది డెక్") నుండి తన కార్యకలాపాలను నిర్వహిస్తుంది.
| వివరాలు | Information |
|---|---|
| నాలుగు విభాగాలు | విశాఖపట్నం (వాల్టెయిర్ నుండి పేరు మార్చబడింది), విజయవాడ, గుంటూరు, గుంతకల్ |
| కవరేజ్ | ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క ప్రయాణికుల మరియు సరుకు రవాణా రైలు రాకపోకలలో 90% కంటే ఎక్కువ |
| విశాఖపట్నం స్టేషన్ ఆధునీకరణ | ప్రపంచ స్థాయి స్టేషన్గా పునరాభివృద్ధి; ప్లాట్ఫారమ్ల సంఖ్య 8 నుండి 14కు పెంపు |
PM-SETU పరిశ్రమ భాగస్వామ్యాన్ని అమలులోకి తెచ్చిన మొదటి రాష్ట్రంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ నిలిచింది.
'న్యూ ఏజ్ మేకర్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ' (NAMTECH) భాగస్వామ్యంతో 'ఆర్సెలర్ మిట్టల్ నిప్పాన్ స్టీల్ ఇండియా' (AM/NS India) సమర్పించిన విశాఖపట్నం ఐటీఐ (ITI) క్లస్టర్ వ్యూహాత్మక పెట్టుబడి ప్రణాళికకు (SIP) జాతీయ స్టీరింగ్ కమిటీ ఆమోదం తెలిపింది. దీనితో, PM-SETU పథకం కింద పరిశ్రమ భాగస్వామ్య విధానాన్ని అమలులోకి తెచ్చిన మరియు 'యాంకర్ ఇండస్ట్రీ పార్టనర్' (AIP)ను భాగస్వామిగా చేర్చుకున్న భారతదేశపు మొదటి రాష్ట్రంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ నిలిచింది.
పోటీ నగరాల ఆర్థిక ప్రాంతం (CER) పథకం కింద విశాఖపట్నం ఎంపికైంది
'కాంపిటీటివ్ సిటీస్ ఎకనామిక్ రీజియన్ (CER)' పథకం కింద ఎంపికైన దేశంలోని ఏడు పట్టణ సమూహాలలో, ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి ఎంపికైన ఏకైక నగరం విశాఖపట్నం. విశాఖపట్నం ఆర్థిక ప్రాంతం (VER) తొమ్మిది జిల్లాల పరిధిలో (శ్రీకాకుళం నుండి డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కోనసీమ వరకు) 21,880 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉంది; దీని కోసం ఐదేళ్ల కాలంలో ₹5,000 కోట్ల గ్రాంట్ను ఆశిస్తున్నారు.
APCNFకు 'ఫుడ్ ప్లానెట్ ప్రైజ్ 2026' – 1.5 మిలియన్ డాలర్ల పురస్కారం
'రైతు సాధికార సంస్థ' (RySS) అమలు చేస్తున్న 'ఆంధ్రప్రదేశ్ కమ్యూనిటీ మేనేజ్డ్ నేచురల్ ఫార్మింగ్' (APCNF) కార్యక్రమం, 1.5 మిలియన్ డాలర్ల నగదు బహుమతితో కూడిన ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద పర్యావరణ పురస్కారాలలో ఒకటైన 'ఫుడ్ ప్లానెట్ ప్రైజ్ 2026'ను గెలుచుకుంది. ఈ పురస్కారాన్ని స్వీడన్లోని బాస్టాడ్ (Båstad)లో అందుకున్నారు.
ఏపీ విమానయాన విధానం 2026–31 – 9 కొత్త విమానాశ్రయాలు, 10 వాటర్డ్రోమ్లు, 3 కోట్ల మంది ప్రయాణికుల సామర్థ్య లక్ష్యం
ప్రాంతీయ విమాన అనుసంధానాన్ని బలోపేతం చేయడానికి, ఏరోస్పేస్ తయారీని ప్రోత్సహించడానికి మరియు కార్గో లాజిస్టిక్స్ను అభివృద్ధి చేయడానికి ఏపీ క్యాబినెట్ ఆంధ్రప్రదేశ్ విమానయాన విధానం 2026–31కి ఆమోదం తెలిపింది.
| టార్గెట్ | వివరాలు |
|---|---|
| విమానాశ్రయాలు | పౌరులందరికీ 150 కిలోమీటర్ల పరిధిలో |
| కొత్త మౌలిక సదుపాయాలు | 9 కొత్త విమానాశ్రయాలు + 10 వాటర్డ్రోమ్లు |
| ప్రయాణికుల సామర్థ్యం | 2035 నాటికి 6.2 మిలియన్ల నుండి 30.38 మిలియన్లకు |
| విమాన సరుకు రవాణా | 6,240 మెట్రిక్ టన్నులు → 4.27 లక్షల మెట్రిక్ టన్నులు |
| పెట్టుబడి లక్ష్యం | MRO కేంద్రాలు మరియు ఏరోస్పేస్ తయారీ కోసం 1 బిలియన్ డాలర్లకు పైగా |
| కార్మిక శక్తి | ఏటా 5,000 మంది విమానయాన మరియు అంతరిక్ష రంగ సిబ్బందికి శిక్షణ ఇవ్వండి. |
కృష్ణా నదీ తీరంలో భారీ 'అమరావతి ఐ' (Observation Wheel) ఏర్పాటుకు ఆమోదం
అమరావతిలో కృష్ణా నదీ తీరాన, 'లండన్ ఐ' (London Eye) తరహాలో నిర్మించతలపెట్టిన భారీ అబ్జర్వేషన్ వీల్ అయిన "అమరావతి ఐ" (Amaravati Eye) కోసం పోటీతత్వ బిడ్డింగ్ ప్రక్రియకు ఆంధ్రప్రదేశ్ మంత్రివర్గం ఆమోదం తెలిపింది. ఇది DBFOT విధానం ద్వారా, 30 ఏళ్ల రాయితీ కాలపరిమితితో, APCRDAకు చెందిన 6 ఎకరాల స్థలంలో అభివృద్ధి చేయబడుతుంది.
గ్లోబల్ ట్రావెల్ మార్కెట్ 2026లో 'ఉత్తమ పర్యాటక ప్రచార రాష్ట్రం' అవార్డును గెలుచుకున్న ఆంధ్రప్రదేశ్
కేరళలోని తిరువనంతపురంలో జరిగిన 'గ్లోబల్ ట్రావెల్ మార్కెట్ (GTM) 2026'లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం "ఉత్తమ పర్యాటక ప్రచార రాష్ట్రం" (Best Tourism Promotion State) అవార్డును అందుకుంది.
4) ఎకానమీ
2025–26లో భారత్ 30.8 బిలియన్ డాలర్ల చెల్లింపుల సమతుల్యత (BoP) లోటును నమోదు చేసింది
2025–26లో భారతదేశం 30.8 బిలియన్ డాలర్ల చెల్లింపుల సమతుల్యత (BoP) లోటును నమోదు చేసింది — ఇది అంతకుముందు ఏడాది లోటు కంటే ఆరు రెట్లు ఎక్కువ — మరియు విదేశీ మారక నిల్వలను వినియోగించుకోవడం ద్వారా దీనిని భర్తీ చేసింది.
| సూచిక | సంఖ్య |
|---|---|
| కరెంట్ ఖాతా లోటు (CAD) | $30.2 బిలియన్లు |
| వస్తు వాణిజ్య లోటు | $251.6 బిలియన్లు |
| మూలధన ఖాతా మిగులు (2025–26) | కేవలం 72 మిలియన్ డాలర్లు (2024–25లో 16.6 బిలియన్ డాలర్లతో పోలిస్తే) |
| FPI ఉద్యమం | $4.3 బిలియన్ల నికర నిధుల తరలింపు (సానుకూల ధోరణికి విరుద్ధమైన మార్పు) |
WPI ఆధార సంవత్సరం 2011–12 నుండి 2022–23కి సవరణ; కొత్త సూచీలు ప్రవేశపెట్టబడ్డాయి.
టోకు ధరల సూచీ (WPI) ఆధార సంవత్సరాన్ని 2011–12 నుండి 2022–23కి సవరించడానికి ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది; ఈ సవరించిన శ్రేణిని DPIIT పరిధిలోని ఆర్థిక సలహాదారు కార్యాలయం 2026 జూన్ 15న విడుదల చేయనుంది.
| మార్పు | వివరాలు |
|---|---|
| పరిధిలోకి వచ్చే సరుకులు | 697 → 957 (పెరిగింది) |
| విద్యుత్ బాస్కెట్ | ఇప్పుడు సౌర శక్తి, పవన శక్తి మరియు అణు విద్యుత్ కూడా ఇందులో ఉన్నాయి. |
| పునర్వర్గీకరణ | ముడి పెట్రోలియం మరియు సహజ వాయువు ప్రాథమిక వస్తువుల నుండి ఇంధనం మరియు శక్తి వర్గానికి మారాయి |
| భార పద్ధతి | ఇప్పుడు 'నికర వాణిజ్య విలువ'కు బదులుగా 'ఉత్పత్తి స్థూల విలువ' (GVO) ఆధారంగా |
| కొత్త సూచీలు | అవుట్పుట్ PPI (OPPI) | ట్రయల్ ఇన్పుట్ PPI (IPPI) | సేవా ఉత్పత్తిదారు ధరల సూచీ (Service PPI) |
PPI ప్రాముఖ్యత: ఇది ఉత్పత్తిదారు దృక్కోణం నుండి ధరల మార్పులను కొలుస్తుంది; ఉత్పత్తి వ్యయాలు తుది ఉత్పత్తి ధరలపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతాయో పర్యవేక్షించడంలో సహాయపడుతుంది; అలాగే, ఇది భారతదేశ విధానాలను IMF సిఫార్సులకు అనుగుణంగా మారుస్తుంది.
భారతదేశంలో పెరుగుతున్న మధ్యతరగతి – కీలక గణాంకాలు (PIB, జూన్ 2026)
గత 12 ఏళ్లలో జరిగిన సామాజిక-ఆర్థిక పరివర్తనను వివరిస్తూ, ప్రభుత్వం “ది మిడిల్ క్లాస్ జర్నీ: ప్రోగ్రెస్ పవర్డ్ బై పాలసీ” అనే నివేదికను విడుదల చేసింది.
| సూచిక | డేటా |
|---|---|
| జనాభాలో మధ్యతరగతి వాటా | ~31% |
| OECD అంచనా | 2030–2035 మధ్య మధ్యతరగతి జనాభాలో భారత్ చైనాను అధిగమించవచ్చు. |
| సున్నా ఆదాయపు పన్ను పరిమితి | కొత్త పన్ను విధానం కింద ₹12 లక్షల వరకు (జీతభత్యాలు పొందే వారికి ₹12.75 లక్షలు) |
| కార్యాచరణ విమానాశ్రయాలు | 74 (2014) → 165 (2026) |
| జన్ ధన్ ఖాతాలు | 14.72 కోట్లు (2015) → 58.26 కోట్లు (మే 2026) |
| ఆయుష్మాన్ భారత్ ఆరోగ్య కార్డులు | 43.52 కోట్లు జారీ చేయబడ్డాయి |
| ప్రధాన మంత్రి ముద్రా యోజన | ₹40.07 లక్షల కోట్ల విలువైన 57 కోట్లకు పైగా రుణాలు పంపిణీ చేయబడ్డాయి |
5) Science & Technology
బొగ్గు వాయుకీకరణ – భారతదేశ ఇంధన భద్రతా వ్యూహం
బొగ్గు వాయువుగా మార్చే ప్రక్రియ, బొగ్గును సింథటిక్ గ్యాస్ (సింగాస్)గా మారుస్తుంది. దీనిని యూరియా, మిథనాల్, అమ్మోనియా, హైడ్రోజన్, సింథటిక్ నేచురల్ గ్యాస్ (SNG) మరియు అమ్మోనియం నైట్రేట్లను ఉత్పత్తి చేయడానికి ఉపయోగించవచ్చు. భారతదేశంలో సుమారుగా 401 బిలియన్ టన్నుల బొగ్గు మరియు 47 బిలియన్ టన్నుల లిగ్నైట్ నిల్వలు ఉన్నాయి.
మజులి ద్వీపం యొక్క 4,000 ఏళ్ల నాటి వాతావరణ చరిత్రను BSIP పునర్నిర్మించింది.
బిర్బల్ సాహ్ని ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ పాలియోసైన్సెస్ (BSIP) కు చెందిన శాస్త్రవేత్తలు, సకాలి చిత్తడి నేల నుండి సేకరించిన 150 సెం.మీ. అవక్షేప కోర్పై పరాగ రేణువుల విశ్లేషణ (పాలీనాలజీ) మరియు రేణువుల పరిమాణ విశ్లేషణను ఉపయోగించి, మజులి ద్వీపం యొక్క దాదాపు 4,000 సంవత్సరాల వాతావరణం, వృక్షసంపద మరియు వరదల చరిత్రను పునర్నిర్మించారు. ఇది మజులి ద్వీపం యొక్క మొట్టమొదటి సమగ్ర పురాజీవ పర్యావరణ పునర్నిర్మాణం.
మహా జల మిషన్ – నీటి రంగ పరిశోధన మరియు ఆవిష్కరణల కోసం ₹200 కోట్లు
నీటి రంగంలో పరిశోధన, ఆవిష్కరణలు, స్టార్టప్లు మరియు MSMEలను ప్రోత్సహించేందుకు, ప్రభుత్వం ఐదేళ్ల కాలానికి ₹200 కోట్ల వ్యయంతో 'ANRF–జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ MAHA వాటర్ మిషన్'ను ప్రారంభించింది. ఎంపికైన పరిశోధనా కన్సార్టియాలు ₹20 కోట్ల వరకు నిధులను పొందవచ్చు.
ఐదు ప్రాధాన్య అంశాలు: నీటి వనరుల అంచనా | తాగునీరు | నీటి నాణ్యత మరియు పర్యావరణ ఆరోగ్యం | నీటి వినియోగ సామర్థ్యం మరియు సర్క్యులర్ ఎకానమీ | వాతావరణ మార్పులను తట్టుకునే సామర్థ్యం మరియు అనుకూలత.
ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్ మరియు ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్ వాహనాలు (FFVలు) – కీలక అంశాలు
ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్ అనేది పెట్రోల్ మరియు ఇథనాల్ల మిశ్రమం; ఇది ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్ వాహనాలు (FFVలు) వివిధ నిష్పత్తులలో — ఉదాహరణకు E20 (20% ఇథనాల్), E85 లేదా E100 — నడిచేలా చేస్తుంది. ఇథనాల్ ప్రధానంగా చెరకు, మొక్కజొన్న మరియు వ్యవసాయ సంబంధిత జీవపదార్థం (బయోమాస్) నుండి ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది.
భారతదేశ లక్ష్యం: జాతీయ జీవ ఇంధన విధానం కింద పెట్రోల్లో 20% ఇథనాల్ కలపడం (E20).
కాంతికి సంబంధించిన దృగ్విషయాలు – పరీక్షల కోసం మూడు కీలక అంశాలు
| భావన | ఇది ఏమిటి మరియు దీని ప్రాముఖ్యత |
|---|---|
| గురుత్వాకర్షణ కటక ప్రభావం | సుదూర వస్తువుల నుండి వచ్చే కాంతి భారీ ఖగోళ వస్తువుల (గెలాక్సీలు, బ్లాక్ హోల్స్) చుట్టూ వంగి, వాటిని పెద్దదిగా చూపిస్తుంది — ఇది డార్క్ మ్యాటర్ మరియు సుదూర గెలాక్సీలను గుర్తించడంలో సహాయపడుతుంది. |
| సౌర తెరచాప సాంకేతికత | సాంప్రదాయ ఇంధనం లేకుండా అంతరిక్ష నౌకలను ముందుకు నడిపించడానికి సూర్యకాంతి యొక్క ద్రవ్యవేగం/పీడనాన్ని ఉపయోగించుకుంటుంది — సుదూర అంతరిక్ష యాత్రలకు ఇది ఆశాజనకంగా ఉంది. |
| క్షీణ తరంగాలు | సంపూర్ణాంతర పరావర్తనం సమయంలో ఉత్పత్తి అయ్యి, ఉపరితలం దగ్గర వేగంగా క్షీణించే విద్యుదయస్కాంత తరంగాలు — ఆప్టికల్ ఫైబర్ కమ్యూనికేషన్ మరియు అధునాతన సెన్సార్లలో ఉపయోగించబడతాయి. |
భారతదేశంలో పోషకాహార లోపం యొక్క ద్వంద్వ భారం
TIFRలోని ARUMDA మరియు CMC వెల్లూర్ నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనం, భారతదేశంలో పెరుగుతున్న 'పోషకాహార లోపం మరియు అధిక పోషణల ద్వంద్వ భారం' (double burden of malnutrition) అనే సవాలును ఎత్తిచూపింది. ఒకే దేశం, సమాజం, కుటుంబం లేదా ఒక వ్యక్తిలో కూడా—పోషకాహార లోపం (కురచతనం, క్షీణత, సూక్ష్మపోషకాల లోపాలు) మరియు అధిక పోషణ (అధిక బరువు, స్థూలకాయం, ఆహార సంబంధిత అసంక్రమిత వ్యాధులు) ఏకకాలంలో ఉండటమే ఈ ద్వంద్వ భారం.
6) పర్యావరణం
భారతదేశం తన 100వ రామ్సర్ ప్రాంతాన్ని సాధించింది – జై ప్రకాష్ నారాయణ్ పక్షుల సంరక్షణ కేంద్రం (సుర్హా తాళ్), ఉత్తరప్రదేశ్
ఉత్తరప్రదేశ్లోని బల్లియాలో ఉన్న జై ప్రకాష్ నారాయణ్ పక్షుల సంరక్షణ కేంద్రం (సుర్హా తాల్), దేశంలోని 100వ రామ్సర్ ప్రదేశంగా గుర్తింపు పొందడం ద్వారా భారతదేశం పర్యావరణపరంగా ఒక కీలక మైలురాయిని చేరుకుంది.
7) Schemes & Portals
Jan Samarth Portal – 4 Years; ₹2.76 Lakh Crore in Digital Loan Approvals
జూన్ 6, 2022న ప్రారంభమైన 'జన్ సమర్థ్ పోర్టల్' తన కార్యకలాపాల నాలుగేళ్లను పూర్తి చేసుకుంది. ఇది కేంద్ర ప్రభుత్వానికి చెందిన 16 రుణ-అనుసంధాన పథకాల కింద, లబ్ధిదారులను రుణాలిచ్చే సంస్థలతో నేరుగా అనుసంధానించే ఒక 'సింగిల్-విండో' డిజిటల్ వేదిక.
| ముఖ్యమైన సమాచారం (1 జూన్ 2026 నాటికి) | సంఖ్య |
|---|---|
| దరఖాస్తులు పరిశీలించబడ్డాయి | ₹3,00,951 కోట్ల విలువైన సుమారు 54.10 లక్షల దరఖాస్తులు |
| డిజిటల్ ఆమోదాలు | 49.55 లక్షల మంది లబ్ధిదారులు | ₹2,76,493.78 కోట్లు |
| అందుబాటులో ఉన్న భాషలు | 8 – ఇంగ్లీష్, హిందీ, గుజరాతీ, తెలుగు, తమిళం, మరాఠీ, బెంగాలీ, కన్నడ |
| రుణ భాగస్వాములు | 269 (బ్యాంకులు, ఎన్బిఎఫ్సిలు, సహకార బ్యాంకులు) |
సమాధాన్ దీదీ – పబ్లిక్ గ్రీవెన్స్ రిడ్రెసల్ కోసం AI వాయిస్ చాట్బాట్
సిబ్బంది, ప్రజా ఫిర్యాదులు మరియు పెన్షన్ల మంత్రిత్వ శాఖ "సమాధాన్ దీదీ" (Samadhan Didi) అనే AI-ఆధారిత వాయిస్ చాట్బాట్ను ప్రారంభించింది; ఇది CPGRAMS (కేంద్రీకృత ప్రజా ఫిర్యాదుల పరిష్కార మరియు పర్యవేక్షణ వ్యవస్థ)తో అనుసంధానించబడి ఉంది. భాషిణి (Bhashini) సహకారంతో DARPG దీనిని అభివృద్ధి చేసింది. దీని ద్వారా పౌరులు తమ మాతృభాషలో మాట్లాడటం ద్వారానే ఫిర్యాదులను నమోదు చేయవచ్చు. పరిపాలనాపరమైన వివరాలు తెలియాల్సిన అవసరం లేకుండానే, సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ, విభాగం మరియు వర్గాన్ని ఈ AI వ్యవస్థ స్వయంచాలకంగా గుర్తిస్తుంది.
8) రక్షణ
వియత్నాంతో బ్రహ్మోస్ క్షిపణి ఒప్పందంపై భారత్ సంతకం చేసింది
సింగపూర్లో జరిగిన 'షాంగ్రీ-లా డైలాగ్' (Shangri-La Dialogue)లో రక్షణ శాఖ కార్యదర్శి రాజేష్ కుమార్ సింగ్ మాట్లాడుతూ, బ్రహ్మోస్ సూపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణి వ్యవస్థ కోసం వియత్నాం భారతదేశంతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుందని ప్రకటించారు. భారతదేశం నుండి బ్రహ్మోస్ క్షిపణులను కొనుగోలు చేసిన మొదటి విదేశీ దేశం ఫిలిప్పీన్స్. ఈ పరిణామం ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో భారతదేశ రక్షణ ఎగుమతులు మరియు వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాలను గణనీయంగా బలోపేతం చేస్తుంది.
DRDO & IAF Successfully Flight-Test RudraM-II Air-to-Surface Missile
DRDO మరియు భారత వైమానిక దళం సంయుక్తంగా 2 జూన్ 2026న, గగనతలంలోని ఒక వేదిక నుండి అత్యంత క్లిష్ట పరిస్థితులలో రుద్రM-II గగనతల-భూతల క్షిపణి యొక్క ప్రయోగ పరీక్షలను విజయవంతంగా నిర్వహించాయి. ఇంటిగ్రేటెడ్ టెస్ట్ రేంజ్ వద్ద ట్రాకింగ్ పరికరాల ద్వారా అన్ని మిషన్ లక్ష్యాలు ధృవీకరించబడగా, ఈ క్షిపణి ముందుగా నిర్దేశించిన లక్ష్యాన్ని అత్యంత కచ్చితత్వంతో ఛేదించింది.
భారతదేశానికి S-400 వాయు రక్షణ వ్యవస్థ నాలుగవ స్క్వాడ్రన్ అందింది
2018లో కుదిరిన $5.43 బిలియన్ల భారత్-రష్యా ఒప్పందం ప్రకారం, భారతదేశం 2026 మే నెలలో రష్యాలో తయారైన S-400 ట్రియంఫ్ వాయు రక్షణ వ్యవస్థ యొక్క నాల్గవ స్క్వాడ్రన్ను అందుకుంది. అప్పటికే మూడు స్క్వాడ్రన్లు సేవలో ఉన్నాయి; రష్యా-ఉక్రెయిన్ వివాదం కారణంగా నాలుగవది ఆలస్యమైంది. ఐదవ మరియు చివరి స్క్వాడ్రన్ 2027 నాటికి అందుబాటులోకి వస్తుందని అంచనా. లక్ష్యాలను గుర్తించి, ఎదుర్కోవడంలో సహాయపడటానికి, ఏఐ (AI) ఆధారిత నిర్ణయ-సహాయ సామర్థ్యాలను ఇందులో అనుసంధానిస్తారు.
నౌసేన శౌర్య వాటిక – ఓపెన్-ఎయిర్ నావల్ మ్యూజియం లక్నోలో ప్రారంభించబడింది
రక్షణ మంత్రి రాజ్నాథ్ సింగ్ మరియు ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్ లక్నోలో 'నౌసేనా శౌర్య వాటిక' అనే బహిరంగ నౌకాదళ మ్యూజియాన్ని (30 మే 2026న) ప్రారంభించారు. రెండు ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ₹19 కోట్ల వ్యయంతో నిర్మించిన ఈ మ్యూజియంలో, 34 ఏళ్ల సేవల అనంతరం 29 మే 2022న పదవీ విరమణ పొందిన 'ఐఎన్ఎస్ గోమతి' (INS Gomati)కి సంబంధించిన పరికరాలు మరియు వస్తువులను ప్రముఖంగా ప్రదర్శించారు.
9) పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు
ఇ-గవర్నెన్స్ (NAeG) కోసం జాతీయ అవార్డులు 2026 – 17 ప్రాజెక్ట్లు గుర్తించబడ్డాయి
ప్రభుత్వం 29వ జాతీయ ఈ-గవర్నెన్స్ అవార్డుల (NAeG) 2026 విజేతలను ప్రకటించింది. డిజిటల్ పరివర్తన, కృత్రిమ మేధ (AI), సైబర్ భద్రత, జిల్లా స్థాయి ఆవిష్కరణలు మరియు డేటా ఆధారిత పాలనలో అత్యుత్తమ ప్రతిభను కనబరిచినందుకు గాను మొత్తం 17 ప్రాజెక్టులు ఎంపికయ్యాయి; వీటిలో 10 స్వర్ణ పురస్కారాలు, 6 రజత పురస్కారాలు మరియు 1 జ్యూరీ అవార్డు ఉన్నాయి. జైపూర్లో జరగనున్న 29వ NCeG (1–2 జూలై 2026) సందర్భంగా ఈ అవార్డులను ప్రదానం చేస్తారు. ఈ అవార్డులను సిబ్బంది, ప్రజా ఫిర్యాదులు మరియు పెన్షన్ల మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని DARPG అందజేస్తుంది.
10) స్పోర్ట్స్
IPL 2026 – వరుసగా రెండో ఏడాది ఛాంపియన్షిప్ గెలిచిన RCB
నరేంద్ర మోదీ స్టేడియంలో జరిగిన IPL 2026 ఫైనల్లో రాయల్ ఛాలెంజర్స్ బెంగళూరు (RCB) జట్టు గుజరాత్ టైటాన్స్ (GT) పై ఐదు వికెట్ల తేడాతో విజయం సాధించి, వరుసగా రెండో ఏడాది ఛాంపియన్షిప్ను కైవసం చేసుకుంది.
| అవార్డు | విజేత |
|---|---|
| మోస్ట్ వాల్యుబుల్ ప్లేయర్ (MVP) / ఆరెంజ్ క్యాప్ / ఎమర్జింగ్ ప్లేయర్ / సూపర్ స్ట్రైకర్ / అత్యధిక సిక్సర్లు | వైభవ్ సూర్యవంశీ |
| పర్పుల్ క్యాప్ (అత్యధిక వికెట్లు) | కగిసో రబడా |
| అత్యధిక ఫోర్లు | సాయి సుదర్శన్ |
| అత్యధిక డాట్ బాల్స్ | మహ్మద్ సిరాజ్ |
| క్యాచ్ ఆఫ్ ది సీజన్ | మనీష్ పాండే |
| ఫెయిర్ ప్లే అవార్డు | పంజాబ్ కింగ్స్ |
22వ ఆసియా U20 అథ్లెటిక్స్ ఛాంపియన్షిప్స్ 2026 – 19 పతకాలతో భారత్ మొత్తంగా రెండో స్థానంలో నిలిచింది.
22వ ఆసియా U20 అథ్లెటిక్స్ ఛాంపియన్షిప్ 2026 మే 28 నుండి 31 వరకు హాంకాంగ్లోని కై టాక్ యూత్ స్పోర్ట్స్ గ్రౌండ్లో జరిగింది. భారత్ మొత్తం 19 పతకాలను (10 స్వర్ణం, 5 రజతం, 4 కాంస్యం) సాధించి చారిత్రాత్మక ప్రదర్శనతో రెండవ స్థానంలో నిలిచింది. విశేష ప్రదర్శన: పూజా సింగ్ మహిళల హై జంప్లో 1.93 మీటర్ల ఎత్తును అధిగమించి స్వర్ణ పతకాన్ని గెలుచుకుంది.
మొదటి ప్రపంచ యోగాసన స్పోర్ట్ ఛాంపియన్షిప్ - అహ్మదాబాద్
యోగాసన భారత్, వరల్డ్ యోగాసన మరియు ఇండియన్ ఒలింపిక్ అసోసియేషన్ వారి ఆధ్వర్యంలో మొదటి ప్రపంచ యోగాసన క్రీడా ఛాంపియన్షిప్ గుజరాత్లోని అహ్మదాబాద్లో ప్రారంభమైంది. 5 రోజుల పాటు జరిగిన ఈ పోటీలో సాంప్రదాయ, ఆర్టిస్టిక్ సింగిల్, ఆర్టిస్టిక్ పెయిర్, ఆర్టిస్టిక్ గ్రూప్ మరియు రిథమిక్ పెయిర్ యోగాసన ఈవెంట్లు జరిగాయి. ఇందులో 70కి పైగా దేశాల నుండి 500 మందికి పైగా అథ్లెట్లు పాల్గొన్నారు.
11) ఇతరాలు
Key Events, Appointments & Days
| Topic | డీటైల్స్ |
|---|---|
| గోవా రాష్ట్ర ఆవిర్భావ దినోత్సవం – మే 30 | 'గోవా, డమన్ మరియు డయ్యూ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1987' ప్రకారం 1987 మే 30న గోవా భారతదేశపు 25వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది. 1961 డిసెంబరులో 'ఆపరేషన్ విజయ్' ద్వారా పోర్చుగీసు పాలన నుండి విముక్తి పొందిన గోవా, రాష్ట్ర హోదా లభించడానికి ముందు డమన్ మరియు డయ్యూలతో కలిసి ఒక కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా ఉండేది. |
| తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ దినోత్సవం – జూన్ 2 | తెలంగాణ 2026 జూన్ 2న తన 12వ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంది. 'ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం-2014' ప్రకారం, అప్పటి ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ వాయువ్య ప్రాంతం నుండి వేరుపడి, 2014 జూన్ 2న ఇది భారతదేశపు 29వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది. |
| ప్రపంచ సైకిల్ దినోత్సవం – 3 జూన్ | ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 3న జరుపుకుంటారు; 2026 ఇతివృత్తం: “హరిత భవిష్యత్తు కోసం సైక్లింగ్” |
| జస్టిస్ మీనాక్షి మదన్ రాయ్ | భారత రాష్ట్రపతిచే పాట్నా హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియమితులయ్యారు. పాట్నా హైకోర్టు గురించి: ఇది 1916 ఫిబ్రవరి 3న స్థాపించబడింది మరియు బీహార్లో అత్యున్నత న్యాయపరమైన సంస్థగా ఉంది. హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి నియామకాలు రాజ్యాంగంలోని 217వ అధికరణం ప్రకారం జరుగుతాయి. |
| సుమన్ కళ్యాణ్పూర్ కన్నుమూత | అనుభవజ్ఞురాలైన నేపథ్య గాయని సుమన్ కళ్యాణ్పూర్ 2026 మే 31న 89 ఏళ్ల వయసులో కన్నుమూశారు. ఆమె హిందీ మరియు ప్రాంతీయ భాషలలోని మధురమైన పాటలకు ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆమె అందుకున్న పురస్కారాలు: మిర్చి మ్యూజిక్ లైఫ్టైమ్ అచీవ్మెంట్ అవార్డు (2022), పద్మ భూషణ్ (2023), మహారాష్ట్ర భూషణ్ 'మా తా సన్మాన్' పురస్కారం (2024). |
| BRO ప్రాజెక్ట్ ఉదయక్ – 37వ ఆవిర్భావ దినోత్సవం | బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ యొక్క ప్రాజెక్ట్ ఉదయక్ 1 జూన్ 2026న తన 37వ ఆవిర్భావ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంది. ఇది తూర్పు అరుణాచల్ ప్రదేశ్ మరియు అస్సాంలోని కొన్ని ప్రాంతాలలో భారత్-చైనా మరియు భారత్-మయన్మార్ సరిహద్దు ప్రాంతాల వెంబడి వ్యూహాత్మక రహదారి మౌలిక సదుపాయాలను అభివృద్ధి చేస్తుంది. |
| పుస్తకం: “ఆడిట్ ఎప్పుడు కీలకం: CAG జోక్యాలు” | ఉపరాష్ట్రపతి భవన్లో ఉపాధ్యక్షుడు విడుదల చేసిన ఈ నివేదికను, మాజీ సీఏజీ వినోద్ రాయ్ సంపాదకత్వం వహించారు; పరిపాలన, జవాబుదారీతనంపై సీఏజీ ఆడిట్ల ప్రభావాన్ని ఇది ప్రముఖంగా తెలియజేస్తుంది. |
| ఫ్రెంచ్ ఓపెన్ మిక్స్డ్ డబుల్స్ 2026 | ఇటలీకి చెందిన సారా ఎర్రాని మరియు ఆండ్రియా వవాస్సోరి, అమెరికన్-కెనడియన్ జోడీ అయిన ఇవాన్ కింగ్ మరియు గాబ్రియేలా డబ్రోస్కీలను ఓడించి, తమ ఫ్రెంచ్ ఓపెన్ 2026 మిక్స్డ్ డబుల్స్ టైటిల్ను విజయవంతంగా నిలబెట్టుకున్నారు. |
త్వరిత రివిజన్ పట్టిక
| Topic | One-Line Summary |
|---|---|
| భారత్-ఒమన్ CEPA | 2025 డిసెంబర్ 18న సంతకం చేయబడి, 2026 జూన్ 1న అమల్లోకి వచ్చింది — ఇది భారతదేశ ఎగుమతులలో 99.38% వాటాకు ఒమన్లో సుంకం లేని ప్రవేశాన్ని కల్పిస్తుంది; వస్తువుల వాణిజ్యం మరియు వృత్తిపరమైన రాకపోకలను (సందర్శకులు/వృత్తి నిపుణులకు 90–180 రోజులు, ICT నిపుణులకు 4 సంవత్సరాలు) ఇది పరిధిలోకి తీసుకుంటుంది; అలాగే పాడి పరిశ్రమ మరియు తృణధాన్యాల వంటి సున్నితమైన రంగాలకు రక్షణ కల్పిస్తుంది. |
| భారత్-యుకె GSCO | భారతదేశం మరియు యునైటెడ్ కింగ్డమ్ సంయుక్తంగా ప్రారంభించిన క్రిటికల్ మినరల్స్ గ్లోబల్ సప్లై చైన్ అబ్జర్వేటరీ — భారతదేశంలోని ధన్బాద్కు చెందిన టెక్స్మిన్, ఐఐటి (ఐఎస్ఎం) మరియు యునైటెడ్ కింగ్డమ్లోని కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయం ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది — ప్రపంచ కీలక ఖనిజ సరఫరా గొలుసులను పర్యవేక్షిస్తుంది మరియు స్వచ్ఛ ఇంధన పరివర్తనలకు మద్దతు ఇస్తుంది. |
| దక్షిణ తీర రైల్వే – 18వ జోన్ | విశాఖపట్నం కేంద్రంగా, విశాఖపట్నం, విజయవాడ, గుంటూరు మరియు గుంతకల్లు అనే నాలుగు డివిజన్లతో కూడిన 'సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే' 2026 జూన్ 1న భారతదేశపు 18వ రైల్వే జోన్గా అవతరించింది; ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్ రైల్వే రవాణాలో 90% పైగా పరిధిని కలిగి ఉంది; వాల్తేరు డివిజన్ పేరు విశాఖపట్నం డివిజన్గా మార్చబడింది. |
| APCNF – ఫుడ్ ప్లానెట్ ప్రైజ్ 2026 | 2016లో ప్రారంభించబడిన, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద సామూహిక వ్యవసాయ పర్యావరణ పరివర్తన కార్యక్రమాలలో ఒకటైన, రైతు సాధికార సంస్థ యొక్క ఏపీ కమ్యూనిటీ మేనేజ్డ్ నేచురల్ ఫార్మింగ్ (APCNF) కార్యక్రమం, స్వీడన్లోని కర్ట్ బెర్గ్ఫోర్స్ ఫౌండేషన్ నుండి ఫుడ్ ప్లానెట్ ప్రైజ్ 2026 ($1.5 మిలియన్లు)ను గెలుచుకుంది. |
| ఏపీ విమానయాన విధానం 2026–31 | పౌరులందరికీ 150 కిలోమీటర్ల పరిధిలో విమానాశ్రయ సదుపాయం కల్పించడం, 9 కొత్త విమానాశ్రయాలు మరియు 10 వాటర్డ్రోమ్ల ఏర్పాటు, 2035 నాటికి ప్రయాణికుల సామర్థ్యాన్ని 62 లక్షల నుండి 303.8 లక్షలకు పెంచడం, 1 బిలియన్ డాలర్లకు పైగా MRO పెట్టుబడులు మరియు ఏటా 5,000 మంది విమానయాన సిబ్బందికి శిక్షణ వంటి అంశాలతో కూడిన విధానానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ మంత్రివర్గం ఆమోదం తెలిపింది. |
| WPI ఆధార సంవత్సర సవరణ | WPI ఆధార సంవత్సరాన్ని 2011–12 నుండి 2022–23కి సవరించారు (15 జూన్ 2026 నుండి అమలులోకి వస్తుంది); వస్తువుల సంఖ్యను 697 నుండి 957కి పెంచారు; విద్యుత్ బాస్కెట్లో పునరుత్పాదక శక్తిని చేర్చారు; వెయిటింగ్ ఇప్పుడు స్థూల ఉత్పత్తి విలువపై ఆధారపడి ఉంటుంది; కొత్త అవుట్పుట్ PPI, ఇన్పుట్ PPI, మరియు సర్వీస్ PPI సూచికలను ప్రవేశపెట్టారు. |
| భారతదేశ చెల్లింపుల సమతుల్యత లోటు 2025–26 | 2025–26లో భారతదేశపు చెల్లింపుల బ్యాలెన్స్ లోటు $30.8 బిలియన్లకు చేరుకుంది — ఇది గత సంవత్సరం కంటే ఆరు రెట్లు అధికం — దీనికి కారణాలు: $30.2 బిలియన్ల కరెంట్ అకౌంట్ లోటు (CAD), $251.6 బిలియన్ల వస్తు వాణిజ్య లోటు, మూలధన ప్రవాహాలు $72 మిలియన్లకు దాదాపుగా పడిపోవడం, మరియు $4.3 బిలియన్ల విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడుల (FPI) నికర నిష్క్రమణలు. |
| భారతదేశపు 100వ రామ్సర్ ప్రాంతం | ఉత్తరప్రదేశ్లోని బల్లియాలో ఉన్న జయప్రకాష్ నారాయణ్ పక్షుల సంరక్షణ కేంద్రం (సుర్హా తాళ్) భారతదేశపు 100వ రామ్సర్ ప్రాంతంగా గుర్తించబడింది; ఇది గంగా నదికి చెందిన 34.32 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణం కలిగిన మంచినీటి 'ఆక్స్బో సరస్సు' (oxbow lake) మరియు 1991లో పక్షుల సంరక్షణ కేంద్రంగా ప్రకటించబడింది. |
| S-400 నాలుగవ స్క్వాడ్రన్ | 2018లో కుదిరిన 5.43 బిలియన్ డాలర్ల భారత్-రష్యా ఒప్పందం ప్రకారం, భారత్ 2026 మే నెలలో నాలుగవ ఎస్-400 ట్రియంఫ్ స్క్వాడ్రన్ను అందుకుంది; ఇప్పటికే మూడు స్క్వాడ్రన్లు కార్యాచరణలో ఉన్నాయి; ఐదవ మరియు చివరి స్క్వాడ్రన్ 2027లో రానుంది; ఇది విమానాలు, డ్రోన్లు, క్రూయిజ్ మరియు బాలిస్టిక్ క్షిపణులను ఎదుర్కోగల సామర్థ్యం కలిగి ఉంటుంది. |
| బ్రహ్మోస్ – వియత్నాం ఒప్పందం | సింగపూర్లోని షాంగ్రి-లా డైలాగ్లో ప్రకటించినట్లుగా, వియత్నాం భారతదేశం నుండి బ్రహ్మోస్ సూపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణుల కోసం ఒక ఒప్పందంపై సంతకం చేసింది; బ్రహ్మోస్ను కొనుగోలు చేసిన మొదటి విదేశీ దేశం ఫిలిప్పీన్స్ — భారతదేశం యొక్క ఇండో-పసిఫిక్ రక్షణ ఎగుమతుల ప్రయత్నంలో వియత్నాం ఒక ప్రధాన ముందడుగు. |
| మిషన్ సెనెజోరి - ముగా సిల్క్ | ప్రపంచంలోనే ఏకైక సహజ బంగారు రంగు పట్టు మరియు భారతదేశపు మొట్టమొదటి GI-ట్యాగ్ పొందిన పట్టు అయిన అస్సాం 'ముగా సిల్క్' (ప్రపంచ సరఫరాలో 90% ఇక్కడే ఉత్పత్తి అవుతుంది)ను, అంతర్జాతీయ స్థాయిలో పోటీపడగలిగే విలాసవంతమైన వస్త్ర పరిశ్రమ వ్యవస్థగా మార్చేందుకు DoNER మంత్రిత్వ శాఖ 'మిషన్ సెనెహ్జోరి' (Mission “Senehjori”)ను ప్రారంభించింది. దీనికి 3 సంవత్సరాల కాలానికి ₹396–411 కోట్ల నిధులు కేటాయించబడ్డాయి. |
| మహా జల మిషన్ | ANRF–జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ వారి మహా వాటర్ మిషన్, ఐదు సంవత్సరాల కాలానికి ₹200 కోట్ల వ్యయంతో ప్రారంభించబడింది. ఈ మిషన్, నీటి వనరుల అంచనా, తాగునీరు, నీటి నాణ్యత, నీటి వినియోగ సామర్థ్యం మరియు వాతావరణ స్థితిస్థాపకత అనే ఐదు అంశాలలో పరిశోధన కన్సార్టియాలకు (ఒక్కొక్కదానికి ₹20 కోట్ల వరకు) నిధులు సమకూరుస్తుంది. |
| ఐపీఎల్ 2026 | నరేంద్ర మోదీ స్టేడియంలో గుజరాత్ టైటాన్స్ను 5 వికెట్ల తేడాతో ఓడించి, ఆర్సిబి వరుసగా రెండో ఏడాది కూడా ఐపీఎల్ 2026ను గెలుచుకుంది; వైభవ్ సూర్యవంశీ ఎంవిపి, ఆరెంజ్ క్యాప్, ఎమర్జింగ్ ప్లేయర్, సూపర్ స్ట్రైకర్, మరియు మోస్ట్ సిక్సెస్ అవార్డులను గెలుచుకోగా; పర్పుల్ క్యాప్ను కగిసో రబాడా అందుకున్నాడు. |
| డి.కె. శివకుమార్ - కర్ణాటక సీఎం | 2026 జూన్ 4న కర్ణాటక 25వ ముఖ్యమంత్రిగా డి.కె. శివకుమార్ ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు; బెంగళూరులోని లోక్ భవన్లో గవర్నర్ థావర్చంద్ గెహ్లాట్ ఆయనతో ప్రమాణ స్వీకారం చేయించారు. |
| తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ దినోత్సవం | తెలంగాణ 2026 జూన్ 2న తన 12వ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంది; 'ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం-2014' ప్రకారం అప్పటి ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి వేరుపడి, 2014 జూన్ 2న ఇది భారతదేశపు 29వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది. |
🔗 సంబంధిత రోజువారీ కరెంట్ అఫైర్స్
పూర్తి వివరణల కోసం ఏ రోజైనా తెరవండి (వారపు పోస్ట్ పునశ్చరణ కోసం ఉద్దేశించబడింది).
