కరెంట్ అఫైర్స్ 12 జూన్ 2026
Add as a preferred Source on Googleవిషయ సూచిక
సైన్స్ మరియు టెక్నాలజీ
భారతదేశంలో 102 గిగావాట్ల తేలియాడే సౌర విద్యుత్ సామర్థ్యానికి అవకాశం ఉంది
భారతదేశంలోని తేలియాడే సౌరశక్తి సామర్థ్యంపై మొట్టమొదటి సమగ్ర అంచనాను నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోలార్ ఎనర్జీ (NISE) విడుదల చేసింది. దీని ప్రకారం, దేశంలోని జలాశయాలు సుమారు 102 గిగావాట్ల తేలియాడే సౌర విద్యుత్ సామర్థ్యానికి మద్దతు ఇవ్వగలవని అంచనా వేయబడింది.
ముఖ్యాంశాలు
- “భారతదేశ సౌర పీవీ సామర్థ్యం (ఫ్లోటింగ్ సోలార్)” అనే శీర్షిక గల నివేదిక, సాంప్రదాయ సౌర ప్రాజెక్టులు ఎదుర్కొంటున్న భూమి పరిమితులకు ఫ్లోటింగ్ సోలార్ ఒక పరిష్కారమని గుర్తించింది.
- అనేక సాంకేతిక మరియు భౌగోళిక ప్రమాణాలను పరిగణనలోకి తీసుకున్న తర్వాత, ఆచరణ సాధ్యమైన తేలియాడే సౌర విద్యుత్ సామర్థ్యం 102.18 GW ఉంటుందని NISE అంచనా వేసింది.
- అంచనాలో పరిగణించబడినవి:
- 10 హెక్టార్ల కంటే పెద్ద జలాశయాలు
- సంవత్సరంలో కనీసం 11 నెలల పాటు నీటి లభ్యత
- 3 నుండి 30 మీటర్ల మధ్య నీటి లోతు
- రోజుకు 4.5 kWh/m² కంటే ఎక్కువ సౌర వికిరణ తీవ్రత
- రోడ్లు మరియు సబ్స్టేషన్లకు సామీప్యం
ఫ్లోటింగ్ సోలార్ సామర్థ్యం పరంగా అగ్ర రాష్ట్రాలు
- మహారాష్ట్ర – 16.28 GW
- మధ్యప్రదేశ్ – 14.89 GW
- కర్ణాటక – 13.69 GW
- ఒడిశా – 12.81 GW
- తెలంగాణ – 10.72 జీడబ్ల్యూ
అతిపెద్ద తేలియాడే సౌర ప్రాజెక్ట్
- భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద తేలియాడే సౌర విద్యుత్ ప్రాజెక్ట్ 'ఓంకారేశ్వర్ ఫ్లోటింగ్ సోలార్ పార్క్'. దీని ప్రస్తుత సామర్థ్యం 278 మెగావాట్లు కాగా, మరో 600 మెగావాట్ల సామర్థ్యానికి విస్తరణ పనులు జరుగుతున్నాయి. ఈ సోలార్ పార్క్ నర్మదా నదిపై ఉంది.
ప్రాముఖ్యత
తేలియాడే సౌరశక్తి, భూ వనరులపై ఒత్తిడిని తగ్గిస్తూ మరియు పునరుత్పాదక ఇంధన ఉత్పత్తిని మెరుగుపరుస్తూ, 2030 నాటికి 500 గిగావాట్ల శిలాజేతర ఇంధన సామర్థ్య లక్ష్యాన్ని సాధించడంలో భారతదేశానికి సహాయపడగలదు.
కమిటీలు & సదస్సులు
న్యూఢిల్లీలో నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం జరిగింది.
ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ న్యూఢిల్లీలోని రాష్ట్రపతి భవన్ సాంస్కృతిక కేంద్రంలో నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశానికి అధ్యక్షత వహించారు. నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం యొక్క ఇతివృత్తం "వికసిత్ భారత్ @ 2047 కోసం సమ్మిళిత మానవాభివృద్ధి".
ముఖ్యాంశాలు
- ఈ సమావేశానికి 28 రాష్ట్రాలు మరియు 5 కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు చెందిన ముఖ్యమంత్రులు, లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్లు మరియు పరిపాలకులు హాజరయ్యారు.
- నీతి ఆయోగ్ పాలక మండలి సమావేశంలో మొత్తం 28 రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు పాల్గొనడం ఇదే మొదటిసారి.
- 'విక్షిత్ భారత్ @ 2047' లక్ష్యాన్ని సాధించడానికి 'సహకార సమాఖ్య విధానం' (Cooperative Federalism) పునాది అని ప్రధాన మంత్రి నొక్కి చెప్పారు.
- లఖ్పతి దీదీల సంఖ్యను 3 కోట్ల నుంచి 6 కోట్లకు పెంచాలని ప్రధాన మంత్రి పిలుపునిచ్చారు.
- ఆకాంక్షాత్మక జిల్లాల కార్యక్రమం ద్వారా జిల్లా స్థాయి పురోగతిని పర్యవేక్షించడం.
- వేగవంతమైన వ్యవసాయ పరివర్తన కోసం వ్యవసాయ-కేంద్రీకృతమైన 100 జిల్లాలను గుర్తించడం.
ఇతరాలు
ICAR ‘ఆయిల్సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర’ను ప్రారంభించింది
భారత వ్యవసాయ పరిశోధన మండలి (ICAR), నూనెగింజల రైతుల కోసం భారతదేశపు మొట్టమొదటి దేశవ్యాప్త వాట్సాప్ ఆధారిత AI సలహా సేవ అయిన ‘ఆయిల్ సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర’ను ప్రారంభించింది.
దీనిని ICAR-ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయిల్సీడ్స్ రీసెర్చ్ (ICAR-IIOR) అభివృద్ధి చేసింది. ఈ సేవ వేరుశనగ, ఆవాలు, సోయాబీన్, నువ్వులు, పొద్దుతిరుగుడు మరియు ఉసిలు (Niger) వంటి ప్రధాన నూనెగింజ పంటలకు వర్తిస్తుంది.
డైలీ కరెంట్ అఫైర్స్ క్విజ్
1. నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోలార్ ఎనర్జీ (NISE) ప్రకారం, భారతదేశంలోని జలాశయాలు సుమారుగా ఎంత తేలియాడే సౌర విద్యుత్ను ఉత్పత్తి చేసే సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉన్నాయి?
ఎ. 52 GW
బి. 78 GW
సి. 102 GW
డి. 150 GW
సమాధానం
సమాధానం సి. 102 GW
వివరణ: నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోలార్ ఎనర్జీ (NISE) అంచనా ప్రకారం, భారతదేశంలోని జలాశయాలు సుమారు 102.18 GW తేలియాడే సౌర సామర్థ్యానికి మద్దతు ఇవ్వగలవు, తద్వారా తేలియాడే సౌర విద్యుత్ భారతదేశ పునరుత్పాదక ఇంధన విస్తరణ వ్యూహంలో ఒక ముఖ్యమైన భాగంగా నిలుస్తుంది.
2. నూనెగింజల రైతుల కోసం ‘ఆయిల్సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర’ అనే వాట్సాప్ ఆధారిత AI సలహా సేవను కింది సంస్థలలో ఏది అభివృద్ధి చేసింది?
ఎ. ఐసిఎఆర్–ఇండియన్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ (ఐఎఆర్ఐ), న్యూఢిల్లీ
బి. ఐసిఎఆర్–నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చ్ మేనేజ్మెంట్ (ఎన్ఎఎఆర్ఎం), హైదరాబాద్
సి. ఐసిఎఆర్–ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయిల్ సీడ్స్ రీసెర్చ్ (ఐఐఓఆర్), హైదరాబాద్
డి. నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ ఎక్స్టెన్షన్ మేనేజ్మెంట్ (మేనేజ్), హైదరాబాద్
సమాధానం
సమాధానం సి. ఐసిఎఆర్–ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయిల్ సీడ్స్ రీసెర్చ్ (ఐఐఓఆర్), హైదరాబాద్
వివరణ: ‘ఆయిల్ సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర’ అనేది నూనెగింజల రైతుల కోసం భారతదేశపు మొట్టమొదటి దేశవ్యాప్త వాట్సాప్ ఆధారిత ఏఐ సలహా సేవ. దీనిని ఐసిఎఆర్–ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయిల్ సీడ్స్ రీసెర్చ్ (ఐసిఎఆర్-ఐఐఓఆర్), హైదరాబాద్ వారు అభివృద్ధి చేశారు. ఇది బహుభాషా, పరిశోధన ఆధారిత పంట సలహా సేవలను 24×7 అందిస్తుంది.
3. 2026లో జరిగిన నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం యొక్క ప్రధానాంశం ఏమిటి?
ఎ. ఆవిష్కరణల ద్వారా ఆత్మనిర్భర్ భారత్
బి. వికసిత భారత్@2047 కోసం సమ్మిళిత మానవ అభివృద్ధి
సి. సహకార సమాఖ్యవాదం మరియు డిజిటల్ ఇండియా
డి. అమృత్ కాలం కోసం సుస్థిర వృద్ధి
సమాధానం
సమాధానం బి. వికసిత భారత్@2047 కోసం సమ్మిళిత మానవ అభివృద్ధి
వివరణ: ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం, సహకార సమాఖ్యవాదం, యువత సాధికారత, సుస్థిర అభివృద్ధి మరియు సమ్మిళిత వృద్ధిపై దృష్టి సారిస్తూ, “వికసిత భారత్@2047 కోసం సమ్మిళిత మానవ అభివృద్ధి” అనే ఇతివృత్తంతో జరిగింది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఫ్లోటింగ్ సోలార్ ఎనర్జీ అంటే ఏమిటి, మరియు ఇది భారతదేశానికి ఎందుకు ముఖ్యమైనది?
ఫ్లోటింగ్ సోలార్ ఎనర్జీ అంటే జలాశయాలు, సరస్సులు మరియు ఇతర నీటి వనరులపై తేలియాడే ప్లాట్ఫారమ్ల మీద ఏర్పాటు చేసిన సోలార్ ఫోటోవోల్టాయిక్ ప్యానెళ్లు. ఇది భూసేకరణ సవాళ్లను అధిగమించడానికి, నీటి ఆవిరిని తగ్గించడానికి, సహజ శీతలీకరణ ద్వారా ప్యానెల్ సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి సహాయపడుతుంది మరియు 2030 నాటికి 500 గిగావాట్ల శిలాజ-యేతర ఇంధన సామర్థ్యాన్ని సాధించాలనే భారతదేశ లక్ష్యానికి మద్దతు ఇస్తుంది.
భారతదేశంలో అతిపెద్ద ఫ్లోటింగ్ సోలార్ ప్రాజెక్ట్ ఏది?
నర్మదా నదిపై ఉన్న ఓంకారేశ్వర్ ఫ్లోటింగ్ సోలార్ పార్క్ ప్రస్తుతం భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద ఫ్లోటింగ్ సోలార్ ప్రాజెక్ట్. ఇది 278 మెగావాట్ల కార్యాచరణ సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంది మరియు దీనిని మరింత విస్తరించడానికి ప్రణాళికలు ఉన్నాయి.
నీతి ఆయోగ్ పాలక మండలి అంటే ఏమిటి?
పాలక మండలి అనేది నీతి ఆయోగ్ యొక్క అత్యున్నత నిర్ణయాధికార సంస్థ. ఇందులో ప్రధానమంత్రి, అన్ని రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్లు మరియు ఇతర ప్రతినిధులు ఉంటారు. ఇది సహకార సమాఖ్యవాదాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది మరియు అభివృద్ధి ప్రాధాన్యతలపై కేంద్ర-రాష్ట్ర సహకారాన్ని సులభతరం చేస్తుంది.
నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం యొక్క ఇతివృత్తం ఏమిటి?
నీతి ఆయోగ్ 11వ పాలక మండలి సమావేశం యొక్క ఇతివృత్తం “వికసిత భారత్@2047 కోసం సమ్మిళిత మానవ అభివృద్ధి”.
ఆయిల్ సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర అంటే ఏమిటి?
ఆయిల్ సీడ్స్ కిసాన్ మిత్ర అనేది నూనెగింజల రైతుల కోసం భారతదేశపు మొట్టమొదటి దేశవ్యాప్త వాట్సాప్ ఆధారిత ఏఐ సలహా సేవ.
Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.
Join Our Community
Study with the ReadingRoomz Community
Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.
