Current Affairs 19 November 2026

కరెంట్ అఫైర్స్ 19 నవంబర్ 2026

Add as a preferred Source on Google

2026 నాటికి TOP500 జాబితాలో ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగవంతమైన సూపర్ కంప్యూటర్‌గా చైనాకు చెందిన 'లైన్‌షైన్' (LineShine) నిలిచింది

అమెరికాలోని చికాగోలో జరిగిన SC26 ఇంటర్నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్ ఫర్ హై పెర్ఫార్మెన్స్ కంప్యూటింగ్ సందర్భంగా విడుదల చేసిన నవంబర్ 2026 టాప్500 సూపర్ కంప్యూటర్ ర్యాంకింగ్స్‌లో చైనాకు చెందిన లైన్‌షైన్ సూపర్ కంప్యూటర్ ప్రపంచ నెం. 1 స్థానాన్ని నిలబెట్టుకుంది. ఈ జాబితాలో భారతదేశానికి చెందిన శక్తి క్లౌడ్ సూపర్ కంప్యూటర్ 35వ స్థానంలో నిలిచింది.

సూపర్‌కంప్యూటర్ పనితీరును సాధారణంగా FLOPS (ఫ్లోటింగ్-పాయింట్ ఆపరేషన్స్ పర్ సెకండ్)లో కొలుస్తారు. ఒక ఎక్సాఫ్లాప్స్ అంటే సెకనుకు 10^18 ఫ్లోటింగ్-పాయింట్ ఆపరేషన్లు అని అర్థం.

ఆర్‌బీఐ (RBI) మైక్రోఫైనాన్స్ రుణ విధానం

ఆర్థిక సమ్మిళితాన్ని ప్రోత్సహిస్తూనే, అధిక గృహ రుణభారాన్ని నివారించడానికి సూక్ష్మ రుణ రంగంలో బాధ్యతాయుతమైన రుణ పద్ధతులపై భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ (ఆర్‌బిఐ) నొక్కి చెప్పింది. ఆర్‌బిఐ యొక్క నియంత్రణ చట్రం, తక్కువ ఆదాయ గృహాలు భరించలేని తిరిగి చెల్లింపు బాధ్యతలను ఎదుర్కోకుండా, అందుబాటు ధరలో రుణాన్ని పొందేలా నిర్ధారించడానికి ప్రయత్నిస్తుంది.

RBI యొక్క 'మైక్రోఫైనాన్స్ రుణాల కోసం నియంత్రణ చట్రం, 2022' (Regulatory Framework for Microfinance Loans, 2022) ప్రకారం, మైక్రోఫైనాన్స్ రుణం అంటే వార్షిక ఆదాయం ₹3 లక్షల వరకు ఉన్న కుటుంబానికి ఎటువంటి పూచీకత్తు (collateral) లేకుండా ఇచ్చే రుణం అని అర్థం. ఈ నిబంధనలు బ్యాంకులు మరియు బ్యాంకింగేతర ఆర్థిక సంస్థలతో (NBFCs) సహా, RBI నియంత్రణలో ఉన్న సంస్థలు అందించే మైక్రోఫైనాన్స్ రుణాలకు వర్తిస్తాయి.

RBI గుర్తింపు పొందిన మైక్రోఫైనాన్స్ స్వయం-నియంత్రణ సంస్థలు (Self-Regulatory Organisations): మైక్రోఫైనాన్స్ ఇన్‌స్టిట్యూషన్స్ నెట్‌వర్క్ (MFIN) మరియు సా-ధన్ (Sa-Dhan).

మైక్రోఫైనాన్స్ రుణ విధానం యొక్క ముఖ్య నిబంధనలు

చట్టపరమైన నిబంధనRBI requirement
కుటుంబ ఆదాయ అర్హతవార్షిక కుటుంబ ఆదాయం ₹3 లక్షల వరకు
తాకట్టుమైక్రోఫైనాన్స్ రుణాలు పూచీకత్తు లేనివిగా ఉండాలి.
గరిష్ట తిరిగి చెల్లించే బాధ్యతనెలవారీ కుటుంబ ఆదాయంలో 50%
కుటుంబ ఆదాయ అంచనారుణదాతలు రుణగ్రహీత యొక్క కుటుంబ ఆదాయాన్ని అంచనా వేయాలి.
రుణ ధర నిర్ణయంపారదర్శకమైన ధరలు మరియు వర్తించే రుసుముల వెల్లడి
రుణగ్రహీత రక్షణన్యాయమైన రుణ పద్ధతులు మరియు సమాచారంతో కూడిన సమ్మతి

ఇప్పటికే ఉన్న రుణాలు మరియు ప్రతిపాదిత మైక్రోఫైనాన్స్ రుణంతో సహా, కుటుంబం యొక్క మొత్తం నెలవారీ తిరిగి చెల్లింపు బాధ్యతలకు 50% తిరిగి చెల్లింపు పరిమితి వర్తిస్తుంది. అధిక రుణభారాన్ని నివారించడమే దీని ఉద్దేశ్యం.

నవంబర్ 2026లో చోటుచేసుకున్న పరిణామాలు

ద్రవ్యోల్బణం మరియు పెరుగుతున్న ఆదాయాలకు అనుగుణంగా ₹3 లక్షల వార్షిక గృహ ఆదాయ పరిమితిని సవరించాలని మైక్రోఫైనాన్స్ పరిశ్రమ సంఘాలు ఆర్‌బిఐని కోరాయి. వారు ఫిక్స్‌డ్ ఆబ్లిగేషన్-టు-ఇన్‌కమ్ రేషియో (FOIR)ని లెక్కించడంలో మరింత వెసులుబాటును కూడా కోరారు.

SIDBI–Equifax మైక్రోఫైనాన్స్ పల్స్ నివేదిక ప్రకారం, జూన్ 2026 నాటికి భారతదేశంలో మైక్రోఫైనాన్స్ పోర్ట్‌ఫోలియో బకాయిలు ₹2.69 లక్షల కోట్లుగా ఉన్నాయి; ఇందులో సుమారు 7.15 కోట్ల యాక్టివ్ రుణ ఖాతాలు ఉన్నాయి.

నాసాకు చెందిన వోయేజర్ 1 అంతరిక్ష నౌక భూమి నుండి ఒక కాంతి-రోజు దూరానికి చేరుకుంది

నాసాకు చెందిన వోయేజర్ 1 అంతరిక్ష నౌక 2026 నవంబరు నాటికి భూమి నుండి సుమారు ఒక కాంతి-రోజు (light-day) దూరానికి చేరుకోనుంది; ఇది అంతరిక్ష అన్వేషణలో మరో మైలురాయిగా నిలవనుంది. ఈ దూరంలో, కాంతి వేగంతో ప్రయాణించే రేడియో సంకేతం భూమికి మరియు అంతరిక్ష నౌకకు మధ్య ఒక వైపు ప్రయాణించడానికి సుమారు 24 గంటల సమయం పడుతుంది.

బాహ్య గ్రహాలను అధ్యయనం చేయడానికి వాయేజర్ 1ను నేషనల్ ఏరోనాటిక్స్ అండ్ స్పేస్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (నాసా) 1977 సెప్టెంబర్ 5న ప్రయోగించింది. ఇది 1998 ఫిబ్రవరి 17న భూమి నుండి అత్యంత దూరంగా వెళ్లిన మానవ నిర్మిత అంతరిక్ష నౌకగా అవతరించింది మరియు హీలియోపాజ్‌ను దాటిన తర్వాత 2012 ఆగస్టులో నక్షత్రమండలాల మధ్య అంతరిక్షంలోకి ప్రవేశించింది.

హీలియోస్పియర్ (Heliosphere) అంటే ఏమిటి?

  • హీలియోస్పియర్ (heliosphere) అనేది సౌర గాలి—సూర్యుని నుండి వెలువడే ఆవేశపూరిత కణాల నిరంతర ప్రవాహం—ప్రభావాధీనంలో ఉండే అంతరిక్షంలోని ఒక విశాల ప్రాంతం.
  • హీలియోపాజ్ అనేది హీలియోస్పియర్ యొక్క బయటి సరిహద్దు, ఇక్కడ సౌర పవనం యొక్క ప్రభావం అంతర నక్షత్ర వాతావరణానికి దారి ఇస్తుంది.

వోయేజర్ మిషన్ల గురించి

1977లో నాసా 'వోయేజర్' కార్యక్రమం కింద రెండు అంతరిక్ష నౌకలను ప్రయోగించింది.

ఫీచర్వోయేజర్ 1వోయేజర్ 2
ప్రారంభ తేదీ5 సెప్టెంబర్ 197720 ఆగస్టు 1977
ప్రధాన గ్రహ సంబంధిత సందర్భాలుబృహస్పతి మరియు శనిబృహస్పతి, శని, యురేనస్ మరియు నెప్ట్యూన్
నక్షత్రాల మధ్య అంతరాళంలోకి ప్రవేశంఆగస్టు 2012నవంబర్ 2018
విశిష్టతభూమి నుండి అత్యంత దూరంలో ఉన్న మానవ నిర్మిత అంతరిక్ష నౌకయురేనస్ మరియు నెప్ట్యూన్‌లను సందర్శించిన ఏకైక అంతరిక్ష నౌక

గమనిక: ఒక 'లైట్-డే' (light-day) అంటే కాంతి 24 గంటల్లో ప్రయాణించే దూరం; ఇది సుమారు 25.9 బిలియన్ కిలోమీటర్లకు సమానం.

తుఫాను అక్వాన్ 2026

నవంబర్ 2026లో బంగాళాఖాతంలో ఏర్పడిన 'అక్వాన్' (Akvan) అనే తీవ్ర తుపాను, భారతదేశ తూర్పు తీర ప్రాంతాలకు, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు ఒడిశా రాష్ట్రాలకు ముప్పుగా పరిణమించింది. ఆగ్నేయ బంగాళాఖాతంలో ఏర్పడిన అల్పపీడన ప్రాంతం క్రమంగా బలపడి, నవంబర్ 16, 2026న తుపానుగా మారింది. భారత వాతావరణ శాఖ (IMD) తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, నవంబర్ 18, 2026 నాటికి 'అక్వాన్' తుపాను మరింత బలపడి తీవ్ర తుపానుగా మారింది.

అక్వాన్ తుఫానుకు ఏ దేశం పేరు పెట్టింది?

Iran proposed the name Akvan to the World Meteorological Organization (WMO)/United Nations Economic and Social Commission for Asia and the Pacific (ESCAP) Panel on Tropical Cyclones.

COP31 వాతావరణ సదస్సు 2026

31వ ఐక్యరాజ్యసమితి వాతావరణ మార్పు సదస్సు (COP31) 2026 నవంబర్ 9 నుండి 20 వరకు టర్కీలోని అంటాల్యలో జరుగుతోంది. ఈ సదస్సు వాతావరణ ఆర్థిక సహాయం, స్వచ్ఛ విద్యుదీకరణ, గ్రీన్‌హౌస్ వాయు ఉద్గారాలను తగ్గించడం మరియు శిలాజ ఇంధనాల నుండి దూరంగా జరిగే పరివర్తనను వేగవంతం చేయడంపై దృష్టి సారిస్తుంది.

COP31 సదస్సు టర్కియే మరియు ఆస్ట్రేలియాల మధ్య ఒక ప్రత్యేక నాయకత్వ ఏర్పాటులో నిర్వహించబడుతోంది. టర్కియే పర్యావరణ మంత్రి మురాత్ కురుమ్ COP31 అధ్యక్షుడిగా వ్యవహరిస్తుండగా, ఆస్ట్రేలియా వాతావరణ మార్పు మరియు ఇంధన శాఖ మంత్రి క్రిస్ బోవెన్ చర్చల అధ్యక్షుడిగా వ్యవహరిస్తున్నారు.

ఈ సదస్సులో క్యోటో ప్రోటోకాల్‌కు సంబంధించిన పక్షాల 21వ సమావేశం (CMP21) మరియు పారిస్ ఒప్పందానికి సంబంధించిన పక్షాల 8వ సమావేశం (CMA8) కూడా ఉన్నాయి.

భారతదేశం మరియు స్వీడన్ దేశాలు COP31లో 'LeadIT 3.0'ని ప్రారంభించాయి. 2027–2030 కాలానికి ఉద్దేశించిన ఈ 'LeadIT 3.0', భాగస్వామ్యాలను ఏర్పరచుకోవడం నుండి పారిశ్రామిక ప్రాజెక్టులను అమలు చేయడం, పెట్టుబడులను సమీకరించడం మరియు ఉద్గారాలను గణనీయంగా తగ్గించడంపై తన దృష్టిని మళ్లిస్తుంది. ప్రస్తుతం 'LeadIT'లో 20 దేశాలు మరియు 33 కంపెనీలు సభ్యులుగా ఉన్నాయి; ఇందులో భాగంగా బ్రెజిల్ కొత్త సభ్య దేశంగా చేరింది.

COP31లో ముఖ్యమైన పరిణామాలు

  • “35 బై 35” (“35 by 35”) అనేది టర్కీలోని అంటాల్యలో జరిగిన COP31 వాతావరణ సదస్సులో ప్రవేశపెట్టబడిన ఒక ప్రపంచ విద్యుదీకరణ లక్ష్యం. దీని ఉద్దేశ్యం, 2035 నాటికి ప్రపంచవ్యాప్త తుది ఇంధన వినియోగంలో విద్యుత్ వాటాను 35 శాతానికి పెంచడం.
  • అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు వాతావరణ మార్పుల నుండి ఆర్థిక సహాయం అందించడం, శిలాజ ఇంధనాల వాడకాన్ని తగ్గించే పరివర్తనను బలోపేతం చేసే ప్రతిపాదనల వంటి అంశాలను కూడా ఈ చర్చలు ప్రస్తావిస్తున్నాయి.
  • బ్రెజిల్‌లోని బెలెమ్‌లో జరగనున్న COP30 మరియు టర్కియేలోని అంటాల్యలో జరగనున్న COP31 తర్వాత, 2027లో ఇథియోపియాలోని అడ్డిస్ అబాబాలో COP32ని నిర్వహించాలని నిర్ణయించారు.

2026 నాటి 23వ ఆసియాన్-భారత్ శిఖరాగ్ర సమావేశం ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో జరిగింది

23వ ఆసియాన్-భారత శిఖరాగ్ర సమావేశం 2026 నవంబర్ 17న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో జరిగింది. 2026లో ఆసియాన్ అధ్యక్ష బాధ్యతలు చేపట్టిన ఫిలిప్పీన్స్ నిర్ణయించిన “మన భవిష్యత్తును కలిసి నిర్మించుకుందాం” (“Navigating Our Future, Together”) అనే ఇతివృత్తంతో ఈ సమావేశం నిర్వహించబడింది.

ఫిలిప్పీన్స్ అధ్యక్షుడు ఫెర్డినాండ్ ఆర్. మార్కోస్ జూనియర్ ఆతిథ్యం వహించిన ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశంలో, భారతదేశం తరపున ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ పాల్గొన్నారు. ఈ సమావేశంలో 11 సభ్య దేశాలు కలిగిన ఆగ్నేయాసియా దేశాల సంఘం (ASEAN) నాయకులు మరియు ఆసియాన్ సెక్రటరీ జనరల్ డాక్టర్ కావో కిమ్ హౌర్న్ పాల్గొన్నారు.

ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశంలో ఆసియాన్-భారత్ సమగ్ర వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం మరియు ఆసియాన్-భారత్ కార్యాచరణ ప్రణాళిక 2026–2030 కింద సాధించిన పురోగతిని సమీక్షించారు. తన యాక్ట్ ఈస్ట్ పాలసీలో మరియు స్వేచ్ఛాయుత, బహిరంగ, సమ్మిళిత ఇండో-పసిఫిక్ కోసం తనకున్న దార్శనికతలో ఆసియాన్ ప్రాముఖ్యతను భారతదేశం పునరుద్ఘాటించింది.

ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో సముద్ర భద్రత, అనుసంధానం, విపత్తు సంసిద్ధత మరియు సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం మరియు ఆసియాన్ 2026ను ఆసియాన్-భారత సముద్ర సహకార సంవత్సరంగా పాటిస్తున్నాయి.

ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశం విపత్తు నిర్వహణలో సహకారంపై ఆసియాన్-భారత సంయుక్త ప్రకటనను కూడా ఆమోదించింది, తద్వారా విపత్తు సంసిద్ధత మరియు ప్రాంతీయ స్థితిస్థాపకత పట్ల తమ నిబద్ధతను పునరుద్ఘాటించింది.

2026 నాటి 21వ తూర్పు ఆసియా శిఖరాగ్ర సమావేశం ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో జరిగింది

21వ తూర్పు ఆసియా శిఖరాగ్ర సమావేశం (EAS) 2026 నవంబర్ 17న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో, ఫిలిప్పీన్స్ అధ్యక్షుడు ఫెర్డినాండ్ ఆర్. మార్కోస్ జూనియర్ అధ్యక్షతన జరిగింది. ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశంలో 19 దేశాల నాయకులు పాల్గొని, ప్రాంతీయ భద్రత, సముద్ర సహకారం, సైబర్ భద్రత మరియు ఉద్భవిస్తున్న అంతర్జాతీయ ముప్పుల గురించి చర్చించారు.

“మన భవిష్యత్తును కలిసి నడిపించడం: స్థిరత్వం మరియు పునరుద్ధరణ” అనే ఇతివృత్తంతో, 2026కి ఆసియాన్ అధ్యక్షత హోదాలో ఫిలిప్పీన్స్ ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశానికి ఆతిథ్యం ఇచ్చింది. ఈ సమావేశం 23వ ఆసియాన్-భారత శిఖరాగ్ర సమావేశంతో పాటుగా జరిగింది.

ఈస్ట్ ఏషియా సమ్మిట్ (East Asia Summit) అనేది ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో రాజకీయ, భద్రతా మరియు ఆర్థిక అంశాలపై వ్యూహాత్మక చర్చలను, సహకారాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు 2005లో ఏర్పాటు చేయబడిన, నాయకుల నేతృత్వంలోని ఒక వేదిక. దీని మొదటి సమావేశం మలేషియాలోని కౌలాలంపూర్‌లో జరిగింది.

భారతదేశం ప్రతిపాదించిన నాలుగు ప్రధాన కార్యక్రమాలు

తూర్పు ఆసియా సదస్సులో పాల్గొనే దేశాల మధ్య సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం నాలుగు ప్రతిపాదనలను చేసింది.

కార్యక్రమంలక్ష్యం
నావికుల భద్రతా కార్యక్రమంసముద్ర అత్యవసర ప్రతిస్పందనలో ఉమ్మడి శిక్షణ మరియు సహకారం
EAS సైబర్ క్రైమ్ కాన్ఫరెన్స్ఆన్‌లైన్ మోసాలు, సైబర్ నేరాలు మరియు సరిహద్దు నేర కార్యకలాపాలను పరిష్కరించడానికి జాతీయ ఫోరెన్సిక్ సైన్సెస్ విశ్వవిద్యాలయంలో నిర్వహించబడుతుంది.
EAS సముద్ర వారసత్వ ఉత్సవంసముద్ర వారసత్వాన్ని, సాంస్కృతిక సహకారాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు గుజరాత్‌లోని లోథాల్‌లో దీనిని నిర్వహించనున్నారు.
EAS యూనివర్సిటీ కాంక్లేవ్EAS దేశాల మధ్య విద్యా సహకారాన్ని బలోపేతం చేసేందుకు నలందలో కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించనున్నారు

ఈ కార్యక్రమాలు సముద్ర భద్రత, కొత్తగా తలెత్తుతున్న సైబర్ ముప్పులు, సాంస్కృతిక సంబంధాలు మరియు విద్యా మార్పిడులపై దృష్టి సారిస్తాయి.

తూర్పు ఆసియా శిఖరాగ్ర సమావేశం: సభ్యత్వం మరియు ప్రాముఖ్యత

తూర్పు ఆసియా శిఖరాగ్ర సమావేశంలో 11 ఆసియాన్ సభ్య దేశాలు మరియు ఎనిమిది సంభాషణ భాగస్వాములైన భారతదేశం, ఆస్ట్రేలియా, చైనా, జపాన్, న్యూజిలాండ్, రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా, రష్యా మరియు యునైటెడ్ స్టేట్స్‌తో సహా 19 దేశాలు పాల్గొంటున్నాయి.

2026లో ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో 7వ క్వాడ్ నాయకుల శిఖరాగ్ర సమావేశం జరిగింది

7వ క్వాడ్ (Quad) నాయకుల శిఖరాగ్ర సమావేశం 2026 నవంబర్ 17న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో, ఆసియాన్ (ASEAN) సంబంధిత శిఖరాగ్ర సమావేశాల నేపథ్యంలో జరిగింది. ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో సహకారాన్ని బలోపేతం చేసేందుకు, భారత్, అమెరికా, జపాన్ మరియు ఆస్ట్రేలియా దేశాల నాయకులు ఈ సమావేశంలో ఒకచోట చేరారు.

క్వాడ్ (QUAD) నాయకులు

దేశంలీడర్
భారతదేశంప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ
యునైటెడ్ స్టేట్స్అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్
జపాన్ప్రధానమంత్రి సనాయే తకైచి
ఆస్ట్రేలియాప్రధాన మంత్రి ఆంథోనీ అల్బనీస్

ప్రధాన ప్రకటనలు మరియు ఫలితాలు

  • క్వాడ్ వ్యాపార నాయకుల ఫోరం: 2027లో తొలి క్వాడ్ వ్యాపార నాయకుల ఫోరంకు ముంబై ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది అని ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ప్రకటించారు. ప్రతిపాదిత ఈ ఫోరం క్వాడ్ దేశాల మధ్య వ్యాపార భాగస్వామ్యాలను, పెట్టుబడులను మరియు ఆర్థిక సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
  • కీలక ఖనిజాలు మరియు సరఫరా గొలుసులు: విద్యుత్ వాహనాలు, పునరుత్పాదక ఇంధన సాంకేతికతలు, ఎలక్ట్రానిక్స్ మరియు రక్షణ పరికరాలకు అత్యవసరమైన కీలక ఖనిజాలు మరియు అరుదైన భూ మూలకాల కోసం, ముఖ్యంగా స్థితిస్థాపక సరఫరా గొలుసులను బలోపేతం చేయడంపై నాయకులు చర్చించారు.
  • సముద్ర మరియు డిజిటల్ భద్రత: సముద్ర డొమైన్ అవగాహన, వాణిజ్య నౌకాయాన మార్గాల రక్షణ, సముద్రగర్భ కేబుల్ కనెక్టివిటీ, సైబర్‌సెక్యూరిటీ మరియు ఉగ్రవాద నిరోధంపై చర్చలు కేంద్రీకరించబడ్డాయి.
  • విపత్తు ప్రతిస్పందన మరియు అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతికతలు: ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలోని ఉమ్మడి సవాళ్లను పరిష్కరించడానికి మానవతా సహాయం, విపత్తు సహాయం మరియు అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతికతలలో సహకారాన్ని క్వాడ్ పునరుద్ఘాటించింది.

ప్రకృతి వైద్య దినోత్సవం – 18 నవంబర్

ఆయుష్ మంత్రిత్వ శాఖ, కర్ణాటకలోని నాగమంగళలో ఉన్న సెంట్రల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఫర్ రీసెర్చ్ ఇన్ యోగా అండ్ నేచురోపతి (CRIYN)లో, “నేచురోపతి, ఆరోగ్యకరమైన భారతదేశం” (Naturopathy, Healthy India) అనే ఇతివృత్తంతో 2026 నవంబర్ 18న 9వ నేచురోపతి దినోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తోంది.

ఈ కార్యక్రమం ఊబకాయం మరియు జీవనశైలి సంబంధిత రుగ్మతలను పరిష్కరించడంపై ప్రత్యేక దృష్టి సారిస్తూ, నివారణ ఆరోగ్య సంరక్షణ, ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలి మరియు సంపూర్ణ శ్రేయస్సును ప్రోత్సహించడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఈ కార్యక్రమంలో సామాజిక ఆరోగ్య కార్యక్రమాలు మరియు ప్రజలలో అవగాహన కార్యక్రమాలు కూడా ఉంటాయి.

ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్ 2026

ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్ 2026 అవార్డుల ప్రదానోత్సవం భారతదేశంలోని ముంబైలో జరిగింది. ఈ ప్రతిష్టాత్మక ప్రపంచ పర్యావరణ అవార్డులను దేశంలో నిర్వహించడం ఇదే మొదటిసారి. బ్రిటన్ యువరాజు విలియం, యువరాణి కేథరీన్‌తో కలిసి ఈ వేడుకకు హాజరయ్యారు. పర్యావరణ ఆవిష్కరణలు మరియు వాతావరణ చర్యలను ముందుకు నడిపించడంలో యువత, ముఖ్యంగా జెనరేషన్ Z, పోషిస్తున్న పాత్రను ఆయన ప్రముఖంగా ప్రస్తావించారు.

ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్ 2026 విజేతలు

అవార్డు విభాగంవిజేతకాంట్రిబ్యూషన్
క్లీన్ అవర్ ఎయిర్మహీంద్రా లాస్ట్ మైల్ మొబిలిటీ (ఇండియా)వాయు కాలుష్యాన్ని, రవాణా ఉద్గారాలను తగ్గించేందుకు ఎలక్ట్రిక్ త్రిచక్ర వాహనాలను ప్రోత్సహించడం
రివైవ్ అవర్ ఓషన్స్నియు ఓషన్ వైడ్ ట్రస్ట్ (నియు)పసిఫిక్ ప్రాంతంలో సముద్ర పర్యావరణ వ్యవస్థలను మరియు సముద్ర జీవవైవిధ్యాన్ని పరిరక్షించడం
ప్రొటెక్ట్ అండ్ రిస్టోర్ నేచర్భూటాన్హిమాలయ అడవులను సంరక్షించడం మరియు కీలకమైన నీటి వ్యవస్థలను కాపాడటం
బిల్డ్ ఎ వేస్ట్ ఫ్రీ వరల్డ్PFAS-రహిత ఫ్రాన్స్ (ఫ్రాన్స్)వినియోగదారు ఉత్పత్తులలో ఉండే విషపూరిత PFAS రసాయనాలకు వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేయడం
ఫిక్స్ అవర్ క్లైమేట్ఓర్‌స్టెడ్ (డెన్మార్క్)బొగ్గు ఆధారిత ఇంధన కార్యకలాపాల నుండి పునరుత్పాదక ఇంధనానికి మారడం

1. యునైటెడ్ నేషన్స్ క్లైమేట్ చేంజ్ కాన్ఫరెన్స్ (COP31) మరియు COP32కి సంబంధించి క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:

1. Türkiyeలోని అంటాల్యలో COP31లో ప్రవేశపెట్టబడిన “35 బై 35” చొరవ, 2035 నాటికి ప్రపంచ అంతిమ శక్తి వినియోగంలో విద్యుత్ వాటాను 35%కి పెంచడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
2. అడిస్ అబాబా, ఇథియోపియా, 2027లో 32వ ఐక్యరాజ్యసమితి వాతావరణ మార్పు సదస్సు (COP32)కి ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: రెండు ప్రకటనలు సరైనవి. "35 బై 35" చొరవ 2035 నాటికి గ్లోబల్ ఫైనల్ ఎనర్జీ వినియోగంలో విద్యుత్ వాటాను 35%కి పెంచడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది, అయితే ఇథియోపియాలోని అడిస్ అబాబా, 2027లో COP32కి ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది. COP31 2026 నవంబర్ 9 నుండి 20 వరకు Türkiyeలోని అంటాల్యాలో నిర్వహించబడుతోంది.

2. నవంబర్ 2026లో జరిగిన 23వ ASEAN-India సమ్మిట్‌కు సంబంధించి క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:

1. "నావిగేటింగ్ అవర్ ఫ్యూచర్, టుగెదర్" అనే థీమ్‌తో ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో సమ్మిట్ జరిగింది.
2. 2026 సంవత్సరాన్ని ఆసియాన్-భారత డిజిటల్ కనెక్టివిటీ సంవత్సరంగా పాటిస్తున్నారు.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం ఎ. 1 మాత్రమే
వివరణ: స్టేట్‌మెంట్ 1 సరైనది. 23వ ఆసియాన్-ఇండియా సమ్మిట్ 17 నవంబర్ 2026న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో “నావిగేటింగ్ అవర్ ఫ్యూచర్, టుగెదర్” అనే థీమ్‌తో జరిగింది. స్టేట్‌మెంట్ 2 తప్పు ఎందుకంటే 2026ని డిజిటల్ కనెక్టివిటీ ఇయర్‌గా కాకుండా, ఆసియాన్-ఇండియా ఇయర్ ఆఫ్ మెరిటైమ్ కోఆపరేషన్‌గా పాటిస్తున్నారు.

3. నవంబర్ 2026లో జరిగిన 21వ తూర్పు ఆసియా సమ్మిట్ (EAS)కి సంబంధించి క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:

1. 21వ ఈస్ట్ ఆసియా సమ్మిట్ యొక్క థీమ్ "నావిగేట్ అవర్ ఫ్యూచర్, టుగెదర్: స్టెబిలిటీ అండ్ రెన్యూవల్".
2. సముద్ర వారసత్వం మరియు సాంస్కృతిక సహకారాన్ని ప్రోత్సహించడానికి గుజరాత్‌లోని లోథాల్‌లో EAS మారిటైమ్ హెరిటేజ్ ఫెస్టివల్ నిర్వహించాలని భారతదేశం ప్రతిపాదించింది.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: రెండు ప్రకటనలు సరైనవి. 21వ తూర్పు ఆసియా సమ్మిట్ 17 నవంబర్ 2026న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో “నావిగేటింగ్ అవర్ ఫ్యూచర్, టుగెదర్: స్టెబిలిటీ అండ్ రెన్యూవల్” అనే థీమ్‌తో జరిగింది. హరప్పా నాగరికత యొక్క ముఖ్యమైన పురావస్తు ప్రదేశం, గుజరాత్‌లోని లోథాల్‌లో EAS మారిటైమ్ హెరిటేజ్ ఫెస్టివల్ నిర్వహించాలని భారతదేశం ప్రతిపాదించింది.

4. 7వ క్వాడ్ లీడర్స్ సమ్మిట్‌లో ప్రకటించినట్లుగా, 2027లో ప్రారంభ క్వాడ్ బిజినెస్ లీడర్స్ ఫోరమ్‌ను ఏ భారతీయ నగరం నిర్వహిస్తుంది?
ఎ. న్యూఢిల్లీ
బి. ముంబై
సి. బెంగళూరు
డి. హైదరాబాద్

సమాధానం

సమాధానం బి. ముంబై
వివరణ: 17 నవంబర్ 2026న ఫిలిప్పీన్స్‌లోని మనీలాలో జరిగిన 7వ క్వాడ్ లీడర్స్ సమ్మిట్‌లో, 2027లో ప్రారంభ క్వాడ్ బిజినెస్ లీడర్స్ ఫోరమ్‌కు ముంబై ఆతిథ్యం ఇవ్వనున్నట్లు ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ప్రకటించారు. నాలుగు క్వాడ్ సభ్య దేశాలైన భారతదేశం, ఆస్ట్రేలియా, జపాన్ మరియు దేశాల మధ్య వ్యాపార భాగస్వామ్యాలు, పెట్టుబడులు మరియు ఆర్థిక సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడం ఈ ఫోరమ్ లక్ష్యం.

5. 18 నవంబర్ 2026న 9వ ప్రకృతి వైద్య దినోత్సవం యొక్క థీమ్ ఏమిటి?
ఎ. ఆరోగ్యం మరియు సుస్థిర జీవనం కోసం ప్రకృతి
బి. ప్రకృతి వైద్యం, ఆరోగ్యకరమైన భారతదేశం
సి. సాంప్రదాయ వైద్యం ద్వారా సంపూర్ణ ఆరోగ్యం
డి. సుస్థిర భవిష్యత్తు కోసం సహజ వైద్యం

సమాధానం

సమాధానం బి. ప్రకృతి వైద్యం, ఆరోగ్యకరమైన భారతదేశం
వివరణ: ఆయుష్ మంత్రిత్వ శాఖ 9వ ప్రకృతి వైద్య దినోత్సవాన్ని 18 నవంబర్ 2026న కర్ణాటకలోని నాగమంగళలో ఉన్న సెంట్రల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ రీసెర్చ్ ఇన్ యోగా అండ్ నేచురోపతి (CRIYN)లో “ప్రకృతి వైద్యం, ఆరోగ్యకరమైన భారతదేశం” అనే ఇతివృత్తంతో జరుపుకుంటోంది. ఈ కార్యక్రమం నివారణ ఆరోగ్య సంరక్షణ, ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలి, ఊబకాయం నివారణ మరియు సంపూర్ణ శ్రేయస్సుపై దృష్టి పెడుతుంది. జాతీయ ప్రకృతి వైద్య దినోత్సవాన్ని 2018 నుండి ప్రతి సంవత్సరం నవంబర్ 18న పాటిస్తున్నారు.

6. నవంబర్ 2026లో బంగాళాఖాతంలో ఏర్పడిన తుఫానుకు ‘అక్వాన్’ అనే పేరును ఏ దేశం ప్రతిపాదించింది?
ఎ. ఒమన్
బి. ఇరాన్
సి. బంగ్లాదేశ్
డి. పాకిస్తాన్

సమాధానం

సమాధానం బి. ఇరాన్
వివరణ: ఉష్ణమండల తుఫానులపై WMO/ESCAP ప్యానెల్ కింద ఇరాన్ ‘అక్వాన్’ అనే పేరును ప్రతిపాదించింది. నవంబర్ 2026లో బంగాళాఖాతంలో అక్వాన్ తుఫాను ఏర్పడింది, ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు ఒడిశా వంటి ప్రాంతాలు తుఫాను సంబంధిత ప్రమాదాలను ఎదుర్కొంటున్నాయి. భారత వాతావరణ శాఖ (IMD), RSMC న్యూఢిల్లీ ద్వారా, 13 సభ్య దేశాలు సమర్పించిన ఆమోదిత జాబితాను ఉపయోగించి ఉత్తర హిందూ మహాసముద్రంలో ఉష్ణమండల తుఫానులకు నామకరణం చేసే బాధ్యతను కలిగి ఉంది.

7. ఎలక్ట్రిక్ త్రీ-వీలర్లను ప్రోత్సహించినందుకు ‘క్లీన్ అవర్ ఎయిర్’ విభాగంలో ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్ 2026ను ఏ భారతీయ కంపెనీ గెలుచుకుంది?
ఎ. టాటా ప్యాసింజర్ ఎలక్ట్రిక్ మొబిలిటీ
బి. మహీంద్రా లాస్ట్ మైల్ మొబిలిటీ
సి. అశోక్ లేలాండ్
డి. ఏథర్ ఎనర్జీ

సమాధానం

సమాధానం బి. మహీంద్రా లాస్ట్ మైల్ మొబిలిటీ
వివరణ: భారతదేశంలో ఎలక్ట్రిక్ త్రీ-వీలర్లను మరియు స్వచ్ఛమైన పట్టణ రవాణాను ప్రోత్సహించినందుకు మహీంద్రా లాస్ట్ మైల్ మొబిలిటీ 'క్లీన్ అవర్ ఎయిర్' విభాగంలో ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్ 2026ను గెలుచుకుంది. భారతదేశంలో మొదటిసారిగా ఈ అవార్డుల ప్రదానోత్సవం ముంబైలో జరిగింది. 2020లో ప్రిన్స్ విలియం స్థాపించిన ఎర్త్‌షాట్ ప్రైజ్, ఐదు విభాగాలలో పర్యావరణ ఆవిష్కరణలను గుర్తిస్తుంది, ప్రతి విజేతకు £1 మిలియన్ లభిస్తుంది.

8. NASA యొక్క వాయేజర్ 1 అంతరిక్ష నౌకకు సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:

1. నవంబర్ 2026లో, వాయేజర్ 1 భూమి నుండి సుమారుగా ఒక కాంతి-రోజు దూరానికి చేరుకుంది.
2. ఒక కాంతి-రోజు అంటే కాంతి 24 గంటలలో ప్రయాణించే దూరం, ఇది సుమారుగా 25.9 బిలియన్ కిలోమీటర్లు.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: రెండు ప్రకటనలు సరైనవి. నవంబర్ 2026లో, NASA యొక్క వాయేజర్ 1 భూమి నుండి దాదాపు ఒక కాంతి-రోజుకు చేరుకుంది, అంటే రేడియో సిగ్నల్స్ భూమి మరియు అంతరిక్ష నౌక మధ్య ఒక మార్గంలో ప్రయాణించడానికి 24 గంటలు పడుతుంది. ఒక కాంతి-రోజు సుమారుగా 25.9 బిలియన్ కిలోమీటర్లు.

9. ప్రపంచంలోని అత్యంత శక్తివంతమైన సూపర్ కంప్యూటర్లలో నవంబర్ 2026 TOP500 ర్యాంకింగ్స్‌లో ఏ సూపర్ కంప్యూటర్ అగ్రస్థానాన్ని నిలుపుకుంది?
ఎ. ఎల్ క్యాపిటన్ - యునైటెడ్ స్టేట్స్
బి. జూపిటర్ బూస్టర్ - జర్మనీ
సి. లైన్‌షైన్ - చైనా
డి. ఫ్రాంటియర్ - యునైటెడ్ స్టేట్స్

సమాధానం

సమాధానం సి. లైన్‌షైన్ - చైనా
వివరణ: చికాగోలో జరిగిన SC26 కాన్ఫరెన్స్‌లో విడుదలైన నవంబర్ 2026 TOP500 ర్యాంకింగ్స్‌లో చైనా యొక్క లైన్‌షైన్ సూపర్‌కంప్యూటర్ ప్రపంచ నంబర్ 1 స్థానాన్ని నిలుపుకుంది. షెన్‌జెన్‌లోని నేషనల్ సూపర్‌కంప్యూటింగ్ సెంటర్‌లో ఉన్న లైన్‌షైన్ 2.198 ఎక్సాఫ్లాప్స్ పనితీరును సాధించింది. యునైటెడ్ స్టేట్స్ యొక్క ఎల్ క్యాపిటన్ రెండవ స్థానంలో ఉండగా, భారతదేశం యొక్క అత్యధిక ర్యాంక్ కలిగిన సూపర్ కంప్యూటర్ శక్తి క్లౌడ్ 35వ స్థానాన్ని ఆక్రమించింది.

10. మైక్రోఫైనాన్స్ రుణాల కోసం RBI రెగ్యులేటరీ ఫ్రేమ్‌వర్క్, 2022కి సంబంధించి కింది స్టేట్‌మెంట్‌లను పరిగణించండి:

1. మైక్రోఫైనాన్స్ లోన్ అనేది రూ.3 లక్షల వరకు వార్షిక ఆదాయం కలిగిన కుటుంబానికి అందించే పూచీ-రహిత రుణం.
2. ఒక కుటుంబం యొక్క మొత్తం నెలవారీ రుణ చెల్లింపు బాధ్యతలు దాని నెలవారీ కుటుంబ ఆదాయంలో 50% మించకూడదు.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: రెండు ప్రకటనలు సరైనవి. RBI యొక్క 'మైక్రోఫైనాన్స్ రుణాల కోసం నియంత్రణ చట్రం, 2022' (Regulatory Framework for Microfinance Loans, 2022) ప్రకారం, మైక్రోఫైనాన్స్ రుణం అంటే వార్షిక ఆదాయం ₹3 లక్షల వరకు ఉన్న కుటుంబానికి ఎటువంటి పూచీకత్తు (collateral) లేకుండా ఇచ్చే రుణం. ఒక కుటుంబం యొక్క మొత్తం నెలవారీ రుణ చెల్లింపు బాధ్యతలు—ఇప్పటికే ఉన్న మరియు కొత్తగా తీసుకోబోయే రుణాలతో కలిపి—ఆ కుటుంబం యొక్క నెలవారీ ఆదాయంలో 50%కి మించకూడదు.

Best Value — APPSC Current Affairs 2026

6, 9 and 12 Months Current Affairs Bundles

Monthly current affairs PDF with 150–200 APPSC-pattern MCQs — available in Telugu and English medium. One purchase, all editions delivered instantly.

6M

లాస్ట్ 6 మంత్స్ CA ప్యాక్

6 editions — Telugu or English
6 మంత్లీ ఎడిషన్స్900–1,200 MCQs total
₹294 ₹149 Save ₹145
Buy 6-Month Bundle — Telugu Buy 6-Month Bundle — English
9M

లాస్ట్ 9 మంత్స్ CA ప్యాక్

9 editions — Telugu or English
9 మంత్లీ ఎడిషన్స్1,350–1,800 MCQs total
₹441 ₹199 Save ₹242
Buy 9-Month Bundle — Telugu Buy 9-Month Bundle — English

Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.

Join Our Community

Study with the ReadingRoomz Community

Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.

Leave a Comment