Current Affairs 03 November 2026

కరెంట్ అఫైర్స్ 03 నవంబర్ 2026

Add as a preferred Source on Google

గెలేఫులో తొమ్మిది గంటల్లో 108 బౌద్ధ స్థూపాల నిర్మాణం

భూటాన్‌లోని గెలెఫులో, 'ప్రాజెక్ట్ 108'లో భాగంగా కేవలం తొమ్మిది గంటల వ్యవధిలోనే 108 బౌద్ధ స్థూపాలను (వీటిని 'జాంగ్‌చుబ్ చోర్టెన్స్' అని పిలుస్తారు) నిర్మించారు. ప్రతిష్టాత్మకమైన 'గెలెఫు మైండ్‌ఫుల్‌నెస్ సిటీ' (GMC) ప్రాజెక్టుకు భారత్ అందిస్తున్న మద్దతుకు గుర్తింపుగా, భూటాన్ రాజు జిగ్మే ఖేసర్ నామ్‌గ్యెల్ వాంగ్‌చుక్, 76వ సంఖ్య గల స్థూపాన్ని ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీకి అంకితం చేశారు.

గెలేఫు మైండ్‌ఫుల్‌నెస్ సిటీ (GMC) గురించి

  • గెలెఫు మైండ్‌ఫుల్‌నెస్ సిటీ అనేది దక్షిణ భూటాన్‌లో రాజు జిగ్మే ఖేసర్ నమ్‌గ్యేల్ వాంగ్‌చుక్ ఊహించిన ఒక ప్రణాళికాబద్ధమైన పట్టణాభివృద్ధి ప్రాజెక్ట్. ఇది ఆర్థికాభివృద్ధి, పర్యావరణ సుస్థిరత మరియు బౌద్ధ ఆధ్యాత్మిక విలువలను మిళితం చేయడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
  • గెలేఫు, భూటాన్ రాజధాని థింఫుకు సుమారు 240 కిలోమీటర్ల దక్షిణ-ఆగ్నేయ దిశలో ఉంది మరియు ఇది భారతదేశంలోని అస్సాం రాష్ట్రానికి చెందిన చిరాంగ్ జిల్లాతో సరిహద్దును పంచుకుంటుంది.

E100 ఇథనాల్ ఇంధనాన్ని అనుమతించేలా మోటారు వాహన నిబంధనలను సవరించిన ప్రభుత్వం

రోడ్డు రవాణా మరియు రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ (MoRTH), అనుకూలమైన వాహనాలలో 100% వరకు ఇథనాల్ (E100) కలిగిన ఇథనాల్ ఆధారిత ఇంధనాల వాడకాన్ని అనుమతించడానికి, 1989 నాటి కేంద్ర మోటారు వాహనాల నిబంధనలను సవరించింది. ఈ సవరణ, పెట్రోల్, వివిధ ఇథనాల్-పెట్రోల్ మిశ్రమాలు లేదా స్వచ్ఛమైన ఇథనాల్‌పై పనిచేయగల ఫ్లెక్స్-ఫ్యూయల్ వాహనాలను ప్రవేశపెట్టడాన్ని సులభతరం చేస్తుంది.

మోటారు వాహన ఉద్గార ప్రమాణాలు మరియు సంబంధిత అవసరాలకు సంబంధించిన రూల్ 115 కింద, ఈ సవరణ E85 తో పాటు E100 ను కూడా చేర్చింది. అయితే, E85 మరియు E100 లను ఒరిజినల్ ఎక్విప్‌మెంట్ మాన్యుఫ్యాక్చరర్స్ (OEMలు) ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన ఫ్లెక్స్-ఫ్యూయల్ వాహనాలలో మాత్రమే ఉపయోగించవచ్చు. ఇప్పటికే ఉన్న వాహనాలు E85 లేదా E100 కు మారాల్సిన అవసరం లేదు లేదా ఎలాంటి మార్పులు చేసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు.

ఇథనాల్ అనేది చెరకు, మొక్కజొన్న మరియు వరి కంకులు వంటి మొక్కల ఆధారిత పదార్థాలను పులియబెట్టడం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడిన ఒక జీవ ఇంధనం. శిలాజ ఇంధనాలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి దీనిని పెట్రోల్‌తో కలపవచ్చు.

ఇథనాల్ మిశ్రమానికి సంబంధించిన ఆందోళనలు

పాత వాహనాలతో అనుకూలత, పెట్రోల్ కంటే ఇథనాల్‌కు తక్కువ శక్తి సాంద్రత ఉండటం వల్ల ఇంధన సామర్థ్యం తగ్గే అవకాశం, మరియు నిల్వ సమయంలో నీరు కలుషితమయ్యే ప్రమాదం వంటివి ప్రధాన ఆందోళనలలో ఉన్నాయి. భారీస్థాయిలో ఇథనాల్ ఉత్పత్తి చేయడం వల్ల వ్యవసాయ భూ వినియోగం, నీటి వినియోగం, మరియు ఆహార, ఇంధన పంటల మధ్య పోటీ వంటి అంశాలపై కూడా ఆందోళనలు తలెత్తుతున్నాయి.

2026 నాటికి భారతదేశంలో సామాజిక భద్రతా కవరేజీ 68.4 శాతానికి విస్తరిస్తుంది

2026 అక్టోబర్ 31న కార్మిక, ఉపాధి మంత్రిత్వ శాఖ విడుదల చేసిన ఒక నివేదిక ప్రకారం, భారతదేశ సామాజిక భద్రతా పరిధి 2015లో 19% నుండి 2026 నాటికి 68.4%కి పెరుగుతుందని అంచనా వేయబడింది. ఎంప్లాయీస్ ప్రావిడెంట్ ఫండ్ ఆర్గనైజేషన్ (EPFO) సంస్కరణలు, డిజిటల్ కార్యక్రమాలు, సంఘటిత మరియు అసంఘటిత కార్మికుల సంక్షేమ పథకాల మద్దతుతో జరిగిన ఈ విస్తరణ, 100 కోట్లకు పైగా ప్రజలను సామాజిక భద్రతా చట్రంలోకి తీసుకువచ్చింది.

EPFO కవరేజీ విస్తరణ

కార్మిక మరియు ఉపాధి మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని చట్టబద్ధమైన సంస్థ అయిన ఎంప్లాయీస్ ప్రావిడెంట్ ఫండ్ ఆర్గనైజేషన్ (EPFO), ప్రావిడెంట్ ఫండ్ పొదుపులు, పెన్షన్ ప్రయోజనాలు మరియు బీమా రక్షణ ద్వారా సామాజిక భద్రతను అందిస్తుంది.

సెప్టెంబర్ 2026లో, తప్పనిసరి EPFO ​​పరిధిలోకి వచ్చే నెలవారీ వేతన పరిమితిని ₹15,000 నుండి ₹25,000కు పెంచడానికి ఆమోదం లభించింది. ఈ సవరణ ద్వారా, వర్తించే చట్టపరమైన నిబంధనలకు లోబడి, అదనంగా 51 లక్షల మందికి పైగా ఉద్యోగులు తప్పనిసరి పరిధిలోకి వస్తారని అంచనా.

  • విశ్వాస్ (VISHWAS) 2026: ప్రావిడెంట్ ఫండ్ చట్టాల కింద నష్టపరిహారాలు మరియు జరిమానాలకు సంబంధించిన అర్హతగల వివాదాలను పరిష్కరించడానికి, వ్యాజ్యాలను తగ్గించడానికి మరియు స్వచ్ఛంద సమ్మతిని ప్రోత్సహించడానికి EPFO ​​ప్రవేశపెట్టిన ఒక-పర్యాయ పరిష్కార పథకం.
  • Amnesty 2026: అధికారిక చట్టబద్ధమైన మినహాయింపులు లేని ప్రావిడెంట్ ఫండ్ ట్రస్టులను క్రమబద్ధీకరించుకోవడానికి అర్హతగల సంస్థలను అనుమతించే ఒక-పర్యాయ EPFO ​​పథకం, దరఖాస్తులు 28 డిసెంబర్ 2026 వరకు స్వీకరించబడతాయి.

అసంఘటిత రంగ కార్మికుల కోసం సామాజిక భద్రతా పథకాలు

  • ఆగస్టు 2021లో ప్రారంభించబడిన ఇ-శ్రమ్ పోర్టల్, అసంఘటిత కార్మికుల ఆధార్ ఆధారిత జాతీయ డేటాబేస్‌ను ఏర్పాటు చేసింది. ఆగస్టు 2026 నాటికి ఇది 31.89 కోట్ల రిజిస్ట్రేషన్లను నమోదు చేసింది. అక్టోబర్ 2024లో ప్రవేశపెట్టబడిన ఇ-శ్రమ్ వన్-స్టాప్ సొల్యూషన్, 15 సామాజిక భద్రత మరియు సంక్షేమ పథకాలను ఏకీకృతం చేసింది.
  • ప్రధాన మంత్రి శ్రమ యోగి మాన్‌ధన్ (PM-SYM) పథకం, అర్హులైన అసంఘటిత రంగ కార్మికులకు 60 ఏళ్ల వయస్సు వచ్చిన తర్వాత నెలకు కనీసం ₹3,000 పింఛను అందజేస్తుంది. ఇది 18 నుండి 40 ఏళ్ల మధ్య వయస్సు ఉండి, నెలకు ₹15,000 వరకు ఆదాయం కలిగిన కార్మికుల కోసం ఉద్దేశించిన స్వచ్ఛంద, చందా ఆధారిత పథకం.
  • సామాజిక భద్రతపై కోడ్, 2020 సామాజిక భద్రతకు సంబంధించిన తొమ్మిది కేంద్ర కార్మిక చట్టాలను ఏకీకృతం చేసింది మరియు సంఘటిత, అసంఘటిత, గిగ్ మరియు ప్లాట్‌ఫారమ్ కార్మికులను కవర్ చేసే నిబంధనలను చేర్చింది.

ప్రనోస్ ఫ్యూజన్ భారతదేశం యొక్క ప్రైవేట్ న్యూక్లియర్ ఫ్యూజన్ రియాక్టర్ కోసం ప్రగ్యా టోకామాక్‌ను అభివృద్ధి చేసింది

బెంగళూరుకు చెందిన స్టార్టప్ అయిన ప్రానోస్ ఫ్యూజన్, ప్లాస్మా నియంత్రణ మరియు సూపర్‌కండక్టింగ్ అయస్కాంతాలను పరీక్షించడానికి ప్రజ్ఞ అనే ఒక కాంపాక్ట్ టోకామాక్‌ను అభివృద్ధి చేసింది. భారతదేశంలో ప్రైవేటుగా అభివృద్ధి చేయబడిన ఫ్యూజన్ ఇంధన సాంకేతికత దిశగా ఒక ముఖ్యమైన అడుగుగా, ఈ సంస్థ 2027 నాటికి ప్రాణిక్ అనే ఒక పెద్ద న్యూక్లియర్ ఫ్యూజన్ రియాక్టర్ రూపకల్పనను ఖరారు చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

ప్రజ్ఞ అనేది ఫ్యూజన్ రియాక్టర్లలో అవసరమైన సాంకేతికతలకు పరీక్షా వేదికగా పనిచేసే ఒక చిన్న, డోనట్ ఆకారపు ప్రయోగాత్మక పరికరం. ప్రతిపాదిత ప్రాణిక్ రియాక్టర్, అణు సంలీనాన్ని సాధ్యం చేయడానికి అత్యంత అధిక-ఉష్ణోగ్రత ప్లాస్మాను ఉపయోగిస్తుంది. అయితే, సంలీనం ద్వారా వాణిజ్య విద్యుత్ ఉత్పత్తి అనేది దీర్ఘకాలిక లక్ష్యంగానే మిగిలి ఉందని ఆ సంస్థ స్పష్టం చేసింది.

టోకామాక్ (Tokamak) అంటే ఏమిటి?

టోకామాక్ అనేది డోనట్ ఆకారంలో ఉండే ఒక పరికరం. ఇది అత్యంత వేడి ప్లాస్మాను బంధించడానికి శక్తివంతమైన అయస్కాంత క్షేత్రాలను ఉపయోగిస్తుంది, తద్వారా ఆ ప్లాస్మా రియాక్టర్ గోడలను తాకకుండా నిరోధిస్తుంది. ఫ్యూజన్‌కు సాధారణంగా సుమారు 100 మిలియన్ డిగ్రీల సెల్సియస్ ఉష్ణోగ్రతలు అవసరం.

కేంద్రక సంలీనం మరియు కేంద్రక విచ్ఛిన్నం

కేంద్రక సంలీనంకేంద్రక విచ్ఛిత్తి
శక్తిని విడుదల చేయడానికి తేలికపాటి పరమాణు కేంద్రకాలను కలుపుతుంది.శక్తిని విడుదల చేయడానికి భారీ పరమాణు కేంద్రకాలను విడగొడుతుంది.
సాధారణంగా హైడ్రోజన్ యొక్క రెండు ఐసోటోపులైన డ్యూటీరియం మరియు ట్రిటియంలను ఉపయోగిస్తుంది.సాధారణంగా యురేనియంను ఇంధనంగా ఉపయోగిస్తుంది.
డ్యూటీరియం-ట్రిటియం చర్యలో హీలియం మరియు అధిక శక్తి కలిగిన న్యూట్రాన్ ఉత్పత్తి అవుతాయి.చిన్న కేంద్రకాలను, న్యూట్రాన్లను మరియు శక్తిని ఉత్పత్తి చేస్తుంది.
అత్యంత అధిక ఉష్ణోగ్రతలు మరియు ప్లాస్మా బంధనం అవసరం.నియంత్రిత అణు గొలుసు చర్యను కొనసాగించగలదు.

కాక్స్‌కోంబ్ పువ్వు (సెలోసియా క్రిస్టాటా): కాశ్మీర్ యొక్క సహజ ఆహార రంగు కారకం

స్థానికంగా మావల్ అని పిలువబడే కాక్స్‌కోంబ్ ఫ్లవర్ (సెలోసియా క్రిస్టాటా), కాశ్మీర్ లోయలో సాగు చేయబడే ఒక పూల మొక్క. దీనిని సాంప్రదాయ కాశ్మీరీ వంటకాలలో, ముఖ్యంగా వాజ్వాన్ అని పిలువబడే ప్రసిద్ధ బహుళ వంటకాల విందులో, సహజమైన ఆహార రంగు కారకంగా విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తారు.

ఈ పువ్వు ప్రత్యేకమైన, వెల్వెట్ వంటి, ముదురు ఎరుపు రంగులో, కోడిపుంజు జుట్టు (కొమ్ము) ఆకారంలో ఉండే శిఖను కలిగి ఉంటుంది. దీని రేకులలో సహజమైన ఎరుపు రంగు వర్ణద్రవ్యాలు ఉంటాయి, ఇవి ఆహార పదార్థాలకు గాఢమైన మాణిక్యపు ఎరుపు రంగును ఇస్తాయి. రైతులు ఈ పువ్వులు పూర్తిగా వికసించినప్పుడు వాటిని చేతులతో కోసి, ఎండలో ఆరబెట్టి, ఏడాది పొడవునా ఉపయోగించుకోవడానికి భద్రపరుస్తారు.

మావల్ యొక్క సాంప్రదాయ ఉపయోగాలు

వాజాలు అని పిలువబడే ప్రత్యేక వంటవాళ్ళు తయారుచేసే సాంప్రదాయ కాశ్మీరీ విందు అయిన వాజ్వాన్‌లో మావల్ ఒక ముఖ్యమైన పదార్థం. ఎండిన రేకులను లేదా పొడి చేసిన పువ్వులను వేడి నీటిలో నానబెట్టి వాటి ముదురు ఎరుపు రంగును తీస్తారు, ఆ తర్వాత దానిని గ్రేవీలలో కలుపుతారు.

భారత నౌకాదళం ప్రాజెక్ట్ 18A: ₹80,000 కోట్ల విలువైన తదుపరి తరం డిస్ట్రాయర్ కార్యక్రమం

రక్షణ మంత్రి రాజ్‌నాథ్ సింగ్ అధ్యక్షతన జరిగిన రక్షణ సేకరణ మండలి (డీఏసీ), తదుపరి తరం స్టెల్త్-గైడెడ్ క్షిపణి విధ్వంసక నౌకలను అభివృద్ధి చేయడానికి ప్రతిపాదించిన ₹80,000 కోట్ల కార్యక్రమమైన భారత నౌకాదళం యొక్క ప్రాజెక్ట్ 18ఏకు సూత్రప్రాయంగా ఆమోదం తెలిపింది.

ప్రతిపాదిత డిస్ట్రాయర్లు ప్రస్తుతం ఉన్న విశాఖపట్నం-తరగతి డిస్ట్రాయర్ల కంటే మరింత అధునాతనంగా ఉంటాయని భావిస్తున్నారు. వీటిని చేర్చుకోవడం వల్ల పాతబడిన యుద్ధనౌకల స్థానంలోకి వచ్చి, భారతదేశ ఉపరితల యుద్ధ నౌకాదళాన్ని బలోపేతం చేయడానికి సహాయపడుతుంది.

భారత నౌకాదళంలో ప్రస్తుతం ఉన్న డిస్ట్రాయర్ తరగతులు

భారత నౌకాదళం మూడు ప్రధాన తరగతులకు చెందిన గైడెడ్-మిస్సైల్ డిస్ట్రాయర్‌లను నడుపుతోంది:

  • విశాఖపట్నం-తరగతి: ప్రాజెక్ట్ 15B.
  • కోల్‌కతా-తరగతి: ప్రాజెక్ట్ 15A.
  • ఢిల్లీ-తరగతి: ప్రాజెక్ట్ 15.

ఈ యుద్ధనౌకలు బ్రహ్మోస్ సూపర్‌సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణులు, ఉపరితలం నుండి గగనతలానికి ప్రయోగించే క్షిపణులు, నావికా ఫిరంగులు మరియు జలాంతర్గామి వ్యతిరేక యుద్ధ వ్యవస్థల వంటి ఆయుధాలతో అమర్చబడి ఉన్నాయి.

మొదటి BIMSTEC సముద్ర భద్రతా విన్యాసం

బంగాళాఖాత బహుళ రంగ సాంకేతిక మరియు ఆర్థిక సహకార చొరవ (బిమ్స్టెక్) యొక్క ఏడు సభ్య దేశాల మధ్య సముద్ర సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడంలో ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయిగా నిలుస్తూ, మొదటి బిమ్స్టెక్ సముద్ర భద్రతా విన్యాసం 2026 అక్టోబర్ 30 నుండి నవంబర్ 3 వరకు జరిగింది.

బంగాళాఖాతంలో సముద్ర భద్రత, ప్రాంతీయ స్థిరత్వం మరియు కార్యాచరణ సమన్వయాన్ని పెంపొందించడానికి ఈ విన్యాసం బంగ్లాదేశ్, భూటాన్, భారతదేశం, మయన్మార్, నేపాల్, శ్రీలంక మరియు థాయిలాండ్‌లను ఏకతాటిపైకి తెచ్చింది.

హర్యానా, ఛత్తీస్‌గఢ్, మధ్యప్రదేశ్ మరియు తమిళనాడు రాష్ట్రాల ఆవిర్భావ దినోత్సవం – 1 నవంబర్ 2026

నవంబర్ 1వ తేదీ హర్యానా, ఛత్తీస్‌గఢ్, మధ్యప్రదేశ్ మరియు తమిళనాడు రాష్ట్రాల ఆవిర్భావ దినోత్సవాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ రోజు ఆ రాష్ట్రాలు భారత రాష్ట్రాలుగా ఏర్పడటాన్ని లేదా పునర్వ్యవస్థీకరించబడటాన్ని స్మరించుకుంటుంది.

నాలుగు రాష్ట్రాల ఏర్పాటు

రాష్ట్రంఏర్పాటు తేదీఇది ఎలా ఏర్పడింది?
హర్యానా1 నవంబర్ 19661966 నాటి పంజాబ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం కింద, ప్రధానంగా హిందీ మాట్లాడే ప్రాంతాలను వేరు చేయడం ద్వారా పంజాబ్ నుండి దీనిని ఏర్పాటు చేశారు.
ఛత్తీస్గఢ్1 నవంబర్ 2000'మధ్యప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 2000' ప్రకారం మధ్యప్రదేశ్ నుండి వేరు చేయబడి, భారతదేశపు 26వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది.
మధ్య ప్రదేశ్1 నవంబర్ 19561956 రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం ప్రకారం పూర్వపు మధ్యప్రదేశ్, మధ్య భారత్, వింధ్య ప్రదేశ్ మరియు భోపాల్‌లను విలీనం చేసి పునర్వ్యవస్థీకరించబడింది.
తమిళనాడు1 నవంబర్ 19561956 నాటి రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం కింద భాషా ప్రాతిపదికన జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ ఫలితంగా ప్రస్తుత రాష్ట్రం మద్రాసు రాష్ట్రంగా ఆవిర్భవించింది. తదనంతరం 1969లో దీనికి తమిళనాడు అని పేరు మార్చారు.

ముఖ్య గమనిక: 1956 పునర్వ్యవస్థీకరణకు గుర్తుగా నవంబర్ 1న, మరియు మద్రాసు రాష్ట్రాన్ని తమిళనాడుగా పేరు మార్చడానికి 1967లో అసెంబ్లీ చేసిన తీర్మానానికి గుర్తుగా జూలై 18న, తమిళనాడు దినోత్సవాన్ని పాటిస్తారు.

హైలో ఓపెన్ 2026లో సింగిల్స్ టైటిళ్లను గెలుచుకున్న పి.వి. సింధు మరియు లక్ష్య సేన్

జర్మనీలోని సార్‌బ్రూకెన్‌లో జరిగిన బ్యాడ్మింటన్ వరల్డ్ ఫెడరేషన్ (BWF) వరల్డ్ టూర్ సూపర్ 500 టోర్నమెంట్ 'హైలో ఓపెన్ 2026'లో, భారత బ్యాడ్మింటన్ తారలు పి.వి. సింధు మరియు లక్ష్య సేన్ వరుసగా మహిళల మరియు పురుషుల సింగిల్స్ టైటిళ్లను గెలుచుకున్నారు.

ఉద్యమి మిత్ర మరియు ఉద్యమ ప్రభ పత్రికలు

'ఉద్యమి మిత్ర' (Udyami Mitra) మరియు 'ఉద్యమ్ ప్రభ' (Udyam Prabha) అనేవి సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (MSME) మరియు దాని అనుబంధ సంస్థలకు చెందిన రెండు పత్రికలు. 'ఉద్యమి మిత్ర' పత్రికను సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (MSME) ప్రచురిస్తుండగా, 'ఉద్యమ్ ప్రభ' పత్రికను నేషనల్ స్మాల్ ఇండస్ట్రీస్ కార్పొరేషన్ (NSIC) ప్రచురిస్తుంది.

1. 2026లో జరిగిన మొదటి 'బిమ్‌స్టెక్' (BIMSTEC) సముద్ర భద్రతా విన్యాసాల (Maritime Security Exercise) నేపథ్యంలో, ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. బిమ్‌స్టెక్ సభ్య దేశాల మధ్య సముద్ర సహకారాన్ని మరియు కార్యాచరణ సమన్వయాన్ని బలోపేతం చేయడానికి, ఈ విన్యాసాలు 2026 అక్టోబర్ 30 నుండి నవంబర్ 3 వరకు జరిగాయి.
2. బిమ్‌స్టెక్‌లో భారతదేశం, బంగ్లాదేశ్, నేపాల్, భూటాన్, మయన్మార్, శ్రీలంక మరియు థాయిలాండ్‌లతో సహా మొత్తం ఏడు సభ్య దేశాలు ఉన్నాయి.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: వివరణ: పైన పేర్కొన్న రెండు ప్రకటనలు సరైనవే. బిమ్‌స్టెక్ సభ్య దేశాల మధ్య సముద్ర భద్రత, సముద్ర ప్రాంత అవగాహన (Maritime Domain Awareness) మరియు కార్యాచరణ సమన్వయాన్ని బలోపేతం చేసే లక్ష్యంతో, మొదటి 'బిమ్‌స్టెక్' సముద్ర భద్రతా విన్యాసాలు 2026 అక్టోబర్ 30 నుండి నవంబర్ 3 వరకు నిర్వహించబడ్డాయి. బిమ్‌స్టెక్ (Bay of Bengal Initiative for Multi-Sectoral Technical and Economic Cooperation - బే ఆఫ్ బెంగాల్ ఇనిషియేటివ్ ఫర్ మల్టీ-సెక్టోరల్ టెక్నికల్ అండ్ ఎకనామిక్ కోఆపరేషన్)లో బంగ్లాదేశ్, భూటాన్, భారతదేశం, మయన్మార్, నేపాల్, శ్రీలంక మరియు థాయిలాండ్ అనే ఏడు దేశాలు సభ్యులుగా ఉన్నాయి.

ప్రశ్న 2. 'ఉద్యమి మిత్ర' (Udyami Mitra) మరియు 'ఉద్యమ్ ప్రభ' (Udyam Prabha) అనే పత్రికల గురించి, ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. 'ఉద్యమి మిత్ర' అనేది నేషనల్ స్మాల్ ఇండస్ట్రీస్ కార్పొరేషన్ (NSIC) ప్రచురించే పత్రిక.
2. 'ఉద్యమ్ ప్రభ' అనేది సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (MSME) ప్రచురించే పత్రిక.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు
వివరణ: పైన పేర్కొన్న రెండు ప్రకటనలు తప్పు. 'ఉద్యమి మిత్ర' పత్రికను సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (MSME) ప్రచురిస్తుంది, NSIC కాదు. అలాగే, 'ఉద్యమ్ ప్రభ' పత్రికను నేషనల్ స్మాల్ ఇండస్ట్రీస్ కార్పొరేషన్ (NSIC) ప్రచురిస్తుంది, నేరుగా MSME మంత్రిత్వ శాఖ కాదు. NSIC అనేది సూక్ష్మ, చిన్న మరియు మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of MSME) పరిధిలో పనిచేసే భారత ప్రభుత్వ సంస్థ.

3. భారతదేశ సామాజిక భద్రతా పరిధి మరియు 2026లో చేపట్టిన EPFO ​​సంస్కరణలకు సంబంధించి, ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. భారతదేశ సామాజిక భద్రతా పరిధి 2015లో 19% నుండి 2026 నాటికి 68.4%కి పెరుగుతుందని అంచనా వేయబడింది.
2. సెప్టెంబర్ 2026లో, తప్పనిసరి EPFO ​​పరిధిలోకి వచ్చే ఉద్యోగుల నెలవారీ వేతన పరిమితిని ₹15,000 నుండి ₹25,000కి పెంచడానికి ఆమోదం లభించింది.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: పైన పేర్కొన్న రెండు ప్రకటనలు సరైనవే. అక్టోబర్ 31, 2026న విడుదలైన PIB నేపథ్య సమాచారం (backgrounder) ప్రకారం, భారతదేశ సామాజిక భద్రతా పరిధి 2015లో 19% నుండి 2026 నాటికి 68.4%కి పెరుగుతుందని అంచనా వేయబడింది. సెప్టెంబర్ 2026లో, తప్పనిసరి EPFO ​​పరిధికి సంబంధించి నెలవారీ వేతన పరిమితిని ₹15,000 నుండి ₹25,000కి పెంచడం జరిగింది. ఈ సవరణ ద్వారా, చట్టపరమైన నిబంధనలకు లోబడి, అదనంగా 51 లక్షల మందికి పైగా ఉద్యోగులు తప్పనిసరి EPFO ​​పరిధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఏర్పడింది.

4. భారతీయ రాష్ట్రాల ఏర్పాటుకు సంబంధించి, ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. 'పంజాబ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1966' (Punjab Reorganisation Act, 1966) ప్రకారం నవంబర్ 1, 1966న హర్యానా రాష్ట్రం ఏర్పడింది.
2. నవంబర్ 1, 2000న మధ్యప్రదేశ్ నుండి ఛత్తీస్‌గఢ్ వేరు చేయబడి, భారతదేశపు 26వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది.
3. తమిళనాడు రాష్ట్రం 'స్థాపనా దినోత్సవం' (Foundation Day)ను నవంబర్ 1 మరియు జూలై 18 తేదీలలో జరుపుకుంటారు; ఇవి వరుసగా 1956 నాటి రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణను మరియు 1967లో పేరు మార్పుకు సంబంధించిన తీర్మానాన్ని సూచిస్తాయి.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మరియు 2 మాత్రమే
బి. 2 మరియు 3 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 3 మాత్రమే
డి. 1, 2 మరియు 3

సమాధానం

సమాధానం డి. 1, 2 మరియు 3
వివరణ: మూడు ప్రకటనలు సరైనవే.

5. ప్రానోస్ ఫ్యూజన్ అభివృద్ధి చేసిన ప్రజ్ఞ మరియు ప్రాణిక్ ప్రాజెక్టులకు సంబంధించి, కింది వాక్యాలను పరిగణించండి:
1. ప్రజ్ఞ అనేది ప్లాస్మా నియంత్రణ మరియు సూపర్‌కండక్టింగ్ అయస్కాంతాలను పరీక్షించడానికి అభివృద్ధి చేయబడిన ఒక కాంపాక్ట్ టోకామాక్.
2. ప్రాణిక్ అనేది యురేనియంను ఇంధనంగా ఉపయోగించి విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేయడానికి రూపొందించబడిన ఒక ప్రతిపాదిత అణు విచ్ఛిత్తి రియాక్టర్.
3. టోకామాక్, అణు సంలీనానికి అవసరమైన అత్యంత వేడి ప్లాస్మాను బంధించడానికి శక్తివంతమైన అయస్కాంత క్షేత్రాలను ఉపయోగిస్తుంది.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మరియు 2 మాత్రమే
బి. 1 మరియు 3 మాత్రమే
సి. 2 మరియు 3 మాత్రమే
డి. 1, 2 మరియు 3

సమాధానం

సమాధానం బి. 1 మరియు 3 మాత్రమే
వివరణ: ప్రకటనలు 1 మరియు 3 సరైనవి. ప్రకటన 2 తప్పు, ఎందుకంటే ప్రాణిక్ (PRANIK) అనేది ప్రతిపాదిత న్యూక్లియర్ ఫ్యూజన్ రియాక్టర్, న్యూక్లియర్ ఫిషన్ రియాక్టర్ కాదు. ప్రానోస్ ఫ్యూజన్ (Pranos Fusion) 2027 నాటికి దాని బ్లూప్రింట్‌ను ఖరారు చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

6. కాశ్మీరీ వంటకాలలో సాంప్రదాయకంగా సహజమైన ఎరుపు రంగు కోసం ఉపయోగించే కాక్స్‌కోంబ్ ఫ్లవర్ యొక్క శాస్త్రీయ నామం ఏమిటి?
ఎ. సెలోసియా అర్జెంటెయా
బి. సెలోసియా క్రిస్టాటా
సి. అమరాంథస్ ట్రైకలర్
డి. గోంఫ్రీనా గ్లోబోసా

సమాధానం

సమాధానం బి. సెలోసియా క్రిస్టాటా
వివరణ: కాక్స్‌కోంబ్ ఫ్లవర్ యొక్క శాస్త్రీయ నామం సెలోసియా క్రిస్టాటా. స్థానికంగా మావల్ అని పిలువబడే దీని ఎండిన పువ్వులను, సాంప్రదాయ కాశ్మీరీ వంటకాలలో, ముఖ్యంగా రోగన్ జోష్ మరియు రిస్తా వంటి వజ్వాన్ వంటకాలలో సహజమైన ముదురు ఎరుపు రంగు కోసం ఉపయోగిస్తారు. కోడిపుంజు తలమీది జూలును పోలిన, వెల్వెట్ లాంటి, విసనకర్ర ఆకారంలో ఉండే దాని ప్రత్యేకమైన శిఖరం ద్వారా ఈ పువ్వును గుర్తించవచ్చు.

7. భారతదేశంలోని E100 ఇథనాల్ ఇంధన నిబంధనలకు సంబంధించి, కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:
1. E100 అనేది 100% ఇథనాల్‌ను కలిగి ఉన్న ఇంధనం, మరియు ఒరిజినల్ ఎక్విప్‌మెంట్ మాన్యుఫ్యాక్చరర్స్ (OEMలు) రూపొందించిన అనుకూలమైన ఫ్లెక్స్-ఫ్యూయల్ వాహనాలలో దీని వాడకం అనుమతించబడింది.
2. సెంట్రల్ మోటార్ వెహికల్స్ రూల్స్, 1989కి చేసిన సవరణ, ప్రస్తుతం ఉన్న అన్ని పెట్రోల్ వాహనాలు E100 ఇంధనానికి మారడాన్ని తప్పనిసరి చేస్తుంది.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం ఎ. 1 మాత్రమే
వివరణ: ప్రకటన 1 సరైనది. E100లో 100% ఇథనాల్ ఉంటుంది మరియు దీనిని OEMలు అటువంటి ఇంధనం కోసం ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన ఫ్లెక్స్-ఫ్యూయల్ వాహనాలలో ఉపయోగించవచ్చు. రోడ్డు రవాణా మరియు రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ, E85 తో పాటు E100 ను కూడా చేర్చడానికి, కేంద్ర మోటారు వాహనాల నియమాలు, 1989 లోని నియమం 115 ను సవరించింది. ప్రకటన 2 సరికాదు, ఎందుకంటే ఈ సవరణ ప్రకారం ఇప్పటికే ఉన్న పెట్రోల్ వాహనాలు E100 కు మారడం గానీ లేదా మార్పులు చేసుకోవడం గానీ తప్పనిసరి కాదు. వాహన యజమానులు తమ తయారీదారులు అందించిన ఇంధన అనుకూలత నిర్దేశాలను తప్పనిసరిగా పాటించాలి.

8. భారత నౌకాదళం యొక్క ప్రాజెక్ట్ 18Aకు సంబంధించి, కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:
1. ప్రాజెక్ట్ 18A యొక్క లక్ష్యం, అధునాతన వాయు రక్షణ మరియు జలాంతర్గామి వ్యతిరేక యుద్ధ సామర్థ్యాలతో కూడిన తదుపరి తరం స్టెల్త్-గైడెడ్ క్షిపణి విధ్వంసక నౌకలను అభివృద్ధి చేయడం.
2. ప్రాజెక్ట్ 18A యొక్క అంచనా వ్యయం సుమారుగా ₹80,000 కోట్లు.

పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
ఎ. 1 మాత్రమే
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు

సమాధానం

సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: రెండు ప్రకటనలు సరైనవే. ప్రాజెక్ట్ 18A అనేది భారత నౌకాదళం ప్రతిపాదించిన తదుపరి తరం స్టెల్త్-గైడెడ్ క్షిపణి విధ్వంసక కార్యక్రమం, దీని అంచనా వ్యయం ₹80,000 కోట్లు. ఈ యుద్ధ నౌకలు అధునాతన వాయు రక్షణ, నిఘా మరియు జలాంతర్గామి వ్యతిరేక యుద్ధ సామర్థ్యాలను కలిగి ఉంటాయని భావిస్తున్నారు. రక్షణ మంత్రి రాజ్‌నాథ్ సింగ్ అధ్యక్షతన జరిగిన రక్షణ సేకరణ మండలి (డీఏసీ), ఈ ప్రాజెక్టుకు సూత్రప్రాయంగా ఆమోదం తెలిపింది. ఈ యుద్ధనౌకలను భారత నౌకాదళం యొక్క యుద్ధనౌక రూపకల్పన బ్యూరో రూపొందిస్తుంది మరియు వీటిలో దాదాపు 75% స్వదేశీ పరిజ్ఞానం ఉంటుందని అంచనా.

9. ప్రాజెక్ట్ 108 కింద నిర్మించిన బౌద్ధ స్థూపం అయిన చోర్టెన్ నెం. 76ను ఇటీవల భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీకి అంకితం చేసిన దేశం కింది వాటిలో ఏది?
ఎ. నేపాల్
బి. భూటాన్
సి. శ్రీలంక
డి. మయన్మార్

సమాధానం

సమాధానం బి. భూటాన్
వివరణ: గెలెఫు మైండ్‌ఫుల్‌నెస్ సిటీ (జీఎంసీ) ప్రాజెక్టుకు భారతదేశం అందించిన మద్దతుకు గుర్తింపుగా, భూటాన్ రాజు జిగ్మే ఖేసర్ నమ్‌గ్యేల్ వాంగ్‌చుక్ చోర్టెన్ నెం. 76ను ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీకి అంకితం చేశారు. ప్రాజెక్ట్ 108 కింద, సుమారు 40,000 మంది స్వచ్ఛంద కార్యకర్తలు భూటాన్‌లోని గెలెఫులో కేవలం తొమ్మిది గంటల్లోనే జాంగ్‌చుబ్ చోర్టెన్‌లుగా పిలువబడే 108 బౌద్ధ స్థూపాలను నిర్మించారు. ఈ స్థూపాలు అస్సాంతో భూటాన్ సరిహద్దుకు సమీపంలో, మౌ చు నది వెంబడి ఉన్నాయి.

10. జర్మనీలో జరిగిన 'హైలో ఓపెన్ 2026' (Hylo Open 2026) టోర్నమెంట్‌లో, పురుషుల మరియు మహిళల సింగిల్స్ విభాగాల్లో విజేతలుగా నిలిచిన భారతీయ బ్యాడ్మింటన్ క్రీడాకారులు ఎవరు?
ఎ. హెచ్.ఎస్. ప్రణయ్ మరియు పి.వి. సింధు
బి. లక్ష్య సేన్ మరియు పి.వి. సింధు
సి. కిదాంబి శ్రీకాంత్ మరియు సైనా నెహ్వాల్
డి. లక్ష్య సేన్ మరియు ట్రీసా జాలీ

సమాధానం

సమాధానం బి. లక్ష్య సేన్ మరియు పి.వి. సింధు
వివరణ: జర్మనీలోని సార్బ్రూకెన్‌లో జరిగిన 'హైలో ఓపెన్ 2026' (ఇది ఒక BWF వరల్డ్ టూర్ సూపర్ 500 బ్యాడ్మింటన్ టోర్నమెంట్)లో, లక్ష్య సేన్ పురుషుల సింగిల్స్ టైటిల్‌ను మరియు పి.వి. సింధు మహిళల సింగిల్స్ టైటిల్‌ను గెలుచుకున్నారు. లక్ష్య సేన్ ఇండోనేషియాకు చెందిన జోనాథన్ క్రిస్టీని ఓడించగా, పి.వి. సింధు డెన్మార్క్‌కు చెందిన లైన్ హోజ్‌మార్క్ క్జార్స్‌ఫెల్డ్‌ను ఓడించారు.

Best Value — APPSC Current Affairs 2026

6, 9 and 12 Months Current Affairs Bundles

Monthly current affairs PDF with 150–200 APPSC-pattern MCQs — available in Telugu and English medium. One purchase, all editions delivered instantly.

6M

లాస్ట్ 6 మంత్స్ CA ప్యాక్

6 editions — Telugu or English
6 మంత్లీ ఎడిషన్స్900–1,200 MCQs total
₹294 ₹149 Save ₹145
Buy 6-Month Bundle — Telugu Buy 6-Month Bundle — English
9M

లాస్ట్ 9 మంత్స్ CA ప్యాక్

9 editions — Telugu or English
9 మంత్లీ ఎడిషన్స్1,350–1,800 MCQs total
₹441 ₹199 Save ₹242
Buy 9-Month Bundle — Telugu Buy 9-Month Bundle — English

Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.

Join Our Community

Study with the ReadingRoomz Community

Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.

Leave a Comment