కరెంట్ అఫైర్స్ 03 ఏప్రిల్ 2026

భారతదేశం-ఆస్ట్రేలియా ECTA 4 సంవత్సరాలు పూర్తి చేసుకుంది

ఏప్రిల్ 2, 2022న సంతకం చేయబడిన భారతదేశం–ఆస్ట్రేలియా ఆర్థిక సహకార మరియు వాణిజ్య ఒప్పందం (ECTA), ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం మరియు ఆర్థిక సహకారాన్ని బలోపేతం చేస్తూ, నాలుగు సంవత్సరాలను పూర్తి చేసుకుంది.

• మొత్తం ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం (2024–25) – 24.1 బిలియన్ డాలర్లు
• ఆస్ట్రేలియాకు భారతదేశ ఎగుమతులు – 4 బిలియన్ డాలర్ల నుండి (2020–21) 8.5 బిలియన్ డాలర్లకు (2024–25) పెరిగాయి.
• ఎగుమతుల వృద్ధి – 2024–25లో 8% పెరుగుదల

2026 జనవరి 1 నుండి, ఆస్ట్రేలియాకు భారతదేశం చేసే అన్ని ఎగుమతులకు సున్నా సుంకం వెసులుబాటు లభిస్తుంది.

విదేశీ విరాళాల నియంత్రణ (సవరణ) బిల్లు, 2026

భారతదేశంలో విదేశీ నిధుల స్వీకరణ మరియు వినియోగాన్ని నియంత్రించే ప్రస్తుత చట్టాన్ని (FCRA 2010) సవరించడానికి, భారత ప్రభుత్వం 'విదేశీ విరాళాల (నియంత్రణ) సవరణ బిల్లు, 2026'ను ప్రవేశపెట్టింది.

సరళంగా చెప్పాలంటే, ఈ చట్టం దీనికి సంబంధించినది: “విదేశీ వనరుల నుండి ఎవరు డబ్బు స్వీకరించవచ్చు మరియు దానిని వారు ఎలా వినియోగించుకోవాలి.”

ప్రభుత్వం ఏ సమస్యను పరిష్కరించడానికి ప్రయత్నిస్తోంది?

అనేక సంస్థలు విదేశీ నిధులను పొందుతాయి. కానీ కొన్నిసార్లు:

• అవి పనిచేయడం ఆపివేస్తాయి.
• వారు తమ లైసెన్స్‌ను పునరుద్ధరించరు.
• లేదా వారి నమోదు రద్దు చేయబడుతుంది.

కాబట్టి, అసలు ప్రశ్న ఏమిటంటే — వారి వద్ద ఇప్పటికే ఉన్న విదేశీ డబ్బు మరియు ఆస్తులు ఏమవుతున్నాయి?

ఈ బిల్లులోని ప్రధాన మార్పు ఏమిటి?

కొత్త బిల్లు ప్రకారం, ఒక సంస్థ తన రిజిస్ట్రేషన్‌ను పునరుద్ధరించుకోవడంలో విఫలమైనా, రద్దు చేయబడినా లేదా స్వచ్ఛందంగా లొంగిపోయినా, అప్పుడు దాని విదేశీ డబ్బు మరియు ఆస్తులను ప్రభుత్వం నియమించిన “నియమిత అధికార సంస్థ” చూసుకుంటుంది.

ఈ బిల్లు ఎలా పనిచేస్తుంది?

తాత్కాలిక నియంత్రణ

ప్రారంభంలో, నియమిత అధికారి నిధులు, ఆస్తులను తన ఆధీనంలోకి తీసుకుని వాటిని సక్రమంగా నిర్వహిస్తారు. ఆ తర్వాత సంస్థకు మళ్లీ అనుమతి లభిస్తే, డబ్బు మరియు ఆస్తులు తిరిగి ఇచ్చేయబడతాయి.

శాశ్వత నియంత్రణ

సంస్థ తన నమోదును పునరుద్ధరించకపోయినా లేదా పూర్తిగా మూసివేయబడినా, ఆస్తులు శాశ్వతంగా ప్రభుత్వానికి సంక్రమిస్తాయి. ఈ ఆస్తులు ప్రజా ప్రయోజనాల కోసం వినియోగించబడతాయి. మిగిలిన నిధులు భారత సంఘటిత నిధికి (Consolidated Fund of India) జమ చేయబడతాయి.

మీడియాపై కఠిన నిబంధనలు

• ఇకపై, వార్తలు లేదా సమకాలీన అంశాలకు సంబంధించిన ఏ వ్యక్తి కూడా విదేశీ నిధులను స్వీకరించలేరు.

తగ్గించిన శిక్ష

• గతంలో గరిష్టంగా 5 సంవత్సరాల జైలు శిక్ష ఉండేది, ఇప్పుడు అది 1 సంవత్సరానికి తగ్గింది.

విచారణ నియంత్రణ

• పోలీసులు లేదా ఏజెన్సీలు నేరుగా దర్యాప్తు చేయలేరు; వారికి ముందుగా కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి అవసరం.

పార్లమెంటు సమావేశాల ముగింపు రకాలు

'మహిళా రిజర్వేషన్ల చట్టం, 2023'కు సంబంధించిన సవరణలపై చర్చించేందుకు ప్రభుత్వం ఏప్రిల్ 16న పార్లమెంటును తిరిగి సమావేశపరచాలని యోచిస్తోంది. ఈ చట్టాన్ని అమలు చేయడంలో కీలకమైన ఘట్టం నియోజకవర్గాల పునర్విభజన (delimitation); దీనిని 2011 జనాభా లెక్కల ఆధారంగా చేపట్టాలని ప్రభుత్వం ప్రతిపాదిస్తోంది. పార్లమెంటు సమావేశాలను శాశ్వతంగా ముగించకుండా, తాత్కాలిక విరామం (recess) ప్రకటించి, ఆ తర్వాత తిరిగి కొనసాగించనున్నారు.

పార్లమెంటు సమావేశాల ముగింపు రకాలు

2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారతదేశ రక్షణ ఎగుమతులు రికార్డు స్థాయిలో ₹38,424 కోట్లకు చేరుకున్నాయి.

భారతదేశం రక్షణ ఎగుమతులలో ఒక చారిత్రాత్మక మైలురాయిని సాధించింది; 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ₹38,424 కోట్ల అత్యున్నత స్థాయికి చేరుకోవడం ద్వారా, గత సంవత్సరంతో పోలిస్తే 62.66% వృద్ధిని నమోదు చేసింది.

• గత ఏడాది ఎగుమతులు – ₹23,622 కోట్లు
• పెరుగుదల – ₹14,802 కోట్లు

రంగాల వారీ సహకారం:

• DPSUలు (రక్షణ రంగ ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు) – ₹21,071 కోట్లు (54.84%)
• ప్రైవేటు రంగం – ₹17,353 కోట్లు (45.16%)

DPSUలు అద్భుతమైన 151% వృద్ధిని నమోదు చేయగా, ప్రైవేటు రంగ ఎగుమతులు 14% పెరిగాయి.

ప్రపంచవ్యాప్త విస్తృతి:

• భారతదేశం 80కి పైగా దేశాలకు రక్షణ పరికరాలను ఎగుమతి చేస్తుంది.
• ఎగుమతిదారుల సంఖ్య 128 నుండి 145కు పెరిగింది.

భారతదేశంలో మొట్టమొదటి డెంగ్యూ టీకా – ‘Qdenga’

కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రజారోగ్య రంగంలో ఒక కీలక ముందడుగు వేసింది; డ్రగ్స్ కంట్రోలర్ జనరల్ ఆఫ్ ఇండియా (DCGI) ఆధ్వర్యంలోని 'సబ్జెక్ట్ ఎక్స్‌పర్ట్ కమిటీ' (SEC), 4 నుండి 60 ఏళ్ల వయస్సు గల వ్యక్తులలో వినియోగం కోసం 'Qdenga' (TAK-003) అనే డెంగ్యూ టీకాను ఆమోదించింది.

ఇది భారతదేశపు మొట్టమొదటి డెంగ్యూ టీకా; ఇది సంప్రదాయ వాహక నియంత్రణ పద్ధతుల (దోమల నియంత్రణ వంటివి) నుండి నివారణ ఆరోగ్య సంరక్షణ విధానం వైపు జరిగిన మార్పును సూచిస్తుంది.

ఈ టీకా ప్రపంచవ్యాప్తంగా 28,000 మందికి పైగా పాల్గొనేవారిపై పరీక్షించబడింది మరియు ఇప్పటికే 40కి పైగా దేశాలలో ఆమోదించబడింది.

టీకా ఎలా పనిచేస్తుంది:

సాధారణ టీకాల వలె కాకుండా, Qdenga:

• సంక్రమణను పూర్తిగా నిరోధించదు.
• దానికి బదులుగా, ఇది వ్యాధి తీవ్రతను తగ్గిస్తుంది.

దీని అర్థం డెంగ్యూ వ్యాప్తి ఇంకా సంభవించవచ్చు, కానీ తీవ్రమైన కేసులు గణనీయంగా తగ్గే అవకాశం ఉంది.

సవాళ్లు మరియు పరిమితులు

• డెంగ్యూలో 4 వేర్వేరు వైరస్ రకాలు (సెరోటైప్‌లు) ఉన్నాయి.
• ఈ టీకా DENV-2 పై అత్యంత సమర్థవంతంగా పనిచేస్తుంది, మిగిలిన వాటిపై తక్కువ ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది.
• 2 మోతాదులు అవసరం (3 నెలల విరామంలో)
• పూర్తి కోర్సు ఖర్చు ₹6,000 నుండి ₹12,000 వరకు ఉండవచ్చు.

భవిష్యత్ పరిణామాలు:

భారతదేశం స్వదేశీ డెంగ్యూ టీకా అయిన ‘DengiAll’ను కూడా అభివృద్ధి చేస్తోంది, ఇది సుమారు 2027 నాటికి అందుబాటులోకి రావచ్చు.

నదులలోని లోహ కాలుష్యం వల్ల పిల్లలకు అధిక ఆరోగ్య ముప్పు ఉందని ఒక అధ్యయనం వెల్లడించింది.

బీర్బల్ సాహ్ని ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ పాలియోసైన్సెస్ ఇటీవల నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, నదీ జలాల్లోని సూక్ష్మ లోహ కాలుష్యం కారణంగా, ముఖ్యంగా ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని బెట్వా-యమునా సంగమం వద్ద, పెద్దల కంటే పిల్లలు గణనీయంగా అధిక ఆరోగ్య ప్రమాదాలను ఎదుర్కొంటున్నారని వెల్లడైంది.

ఈ అధ్యయనం ఆర్సెనిక్, సీసం మరియు కాడ్మియం వంటి విష లోహాల వల్ల కలిగే కాలుష్యంపై దృష్టి సారించింది.

అధునాతన మాంటే కార్లో అనుకరణను (10,000 దృశ్యాలు) ఉపయోగించి, పరిశోధకులు వివిధ పరిస్థితులలో బహిర్గతమయ్యే ప్రమాదాలను అంచనా వేశారు.

ప్రధాన ఫలితాలు:

• పిల్లలు ఈ కారణాల వల్ల మరింత సమస్య ను ఎదుర్కొంటున్నారు:
  • శరీర బరువుకు సాపేక్షంగా అధిక వినియోగం
  • విషపదార్థాల పట్ల అధిక సున్నితత్వం
• పిల్లల విషయంలో, సుమారు 67% సందర్భాల్లో ప్రమాద సూచిక (HI) సురక్షిత స్థాయిలను అధిగమించింది.
• ఆర్సెనిక్ ప్రభావం గణనీయమైన క్యాన్సర్ కారక ప్రమాదాన్ని చూపించింది