కరెంట్ అఫైర్స్ 09 జూలై 2026
Add as a preferred Source on Googleవిషయ సూచిక
పర్యావరణం
ఎత్తైన ప్రదేశాలలో నివసించే యాక్ల కోసం శాస్త్రవేత్తలు ఐఓటీ ఆధారిత స్మార్ట్ హెల్త్ ట్రాకర్ను అభివృద్ధి చేశారు
హిమాలయ ప్రాంతంలోని ఎత్తైన ప్రదేశాలలో నివసించే యాక్ల ఆరోగ్యం మరియు కదలికలను పర్యవేక్షించడానికి, అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని దిరాంగ్లో ఉన్న ఐసీఏఆర్–నేషనల్ రీసెర్చ్ సెంటర్ ఆన్ యాక్ (ఎన్ఆర్సీ-వై) శాస్త్రవేత్తలు, అస్సాం డాన్ బాస్కో విశ్వవిద్యాలయ సహకారంతో ఇంటర్నెట్ ఆఫ్ థింగ్స్ (ఐఓటీ) ఆధారిత స్మార్ట్ పర్యవేక్షణ వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేశారు. ఈ సాంకేతికత యాక్ రైతులకు తమ పశువుల ఆరోగ్యాన్ని పర్యవేక్షించడానికి, ఒత్తిడిని అంచనా వేయడానికి, మరియు అంతర్జాతీయ సరిహద్దు సమీపంలోని నిర్జన ప్రాంతాల్లోకి జంతువులు వెళ్లకుండా నివారించడానికి సహాయపడుతుందని భావిస్తున్నారు.
ముఖ్యాంశాలు
- శాస్త్రవేత్తలు భారతీయ యాక్ల (Bos grunniens) కోసం IoT-ఆధారిత స్మార్ట్ పర్యవేక్షణ వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేశారు.
- ఈ సాంకేతికతను అస్సాం డాన్ బాస్కో యూనివర్సిటీ సహకారంతో దిరాంగ్లోని ICAR–నేషనల్ రీసెర్చ్ సెంటర్ ఆన్ యాక్ (NRC-Y) అభివృద్ధి చేసింది.
- ఈ వ్యవస్థ ఈ క్రింది వాటిని పర్యవేక్షించడానికి ఒక స్మార్ట్ కాలర్ పరికరాన్ని ఉపయోగిస్తుంది:
- జంతు ఆరోగ్యం
- ఒత్తిడి స్థాయిలు
- జియో-ఫెన్సింగ్ ద్వారా కదలిక
- 20వ పశుగణన ప్రకారం, భారతదేశంలో సుమారు 58,000 యాక్లు ఉన్నాయి; వీటిలో దాదాపు సగం లడఖ్లో ఉన్నాయి.
- భారతీయ యాక్ (Bos grunniens) సాధారణంగా "హిమాలయాల నౌక"గా పిలువబడుతుంది మరియు ఇది హిమాలయ ప్రాంత ప్రజలకు మాంసం, పాలు, ఉన్ని మరియు రవాణాకు ఒక ముఖ్యమైన వనరుగా ఉంది.
రక్షణ
పినాకా సుదూర శ్రేణి గైడెడ్ రాకెట్ ప్రయోగ పరీక్షను DRDO విజయవంతంగా నిర్వహించింది
రక్షణ పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి సంస్థ (DRDO) 8 జూలై 2026న ఒడిశాలోని చండీపూర్లో గల ఇంటిగ్రేటెడ్ టెస్ట్ రేంజ్ (ITR) నుండి పినాక లాంగ్ రేంజ్ గైడెడ్ రాకెట్ (LRGR) ప్రయోగ పరీక్షను విజయవంతంగా నిర్వహించింది. వినియోగదారు నిర్ధారించిన కనీస పరిధి 60 కి.మీ. కోసం ఈ రాకెట్ను పరీక్షించగా, ఇది ప్రణాళిక ప్రకారం చేయాల్సిన అన్ని ప్రయోగ విన్యాసాలను విజయవంతంగా ప్రదర్శిస్తూనే తన లక్ష్యాన్ని కచ్చితంగా ఛేదించింది.
కమిటీలు & సదస్సులు
బ్రిక్స్ మహిళా మంత్రుల సమావేశం
భారతదేశం అధ్యక్షతన జరిగిన 'బ్రిక్స్ (BRICS) మహిళా మంత్రుల సమావేశం' (కొచ్చి, కేరళ) సందర్భంగా, పంచాయతీ రాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ భారతదేశపు 'మహిళా నేతృత్వంలోని పంచాయతీ రాజ్ నమూనా'ను సమ్మిళితమైన క్షేత్రస్థాయి పాలనకు ప్రపంచ స్థాయి ఉదాహరణగా ప్రదర్శించింది. మహిళా నాయకత్వం, ప్రజాస్వామ్య వికేంద్రీకరణ మరియు సుస్థిర గ్రామీణాభివృద్ధిని బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం చేపట్టిన కార్యక్రమాలను ఈ చర్చలు ప్రముఖంగా తెలియజేశాయి.
ముఖ్యాంశాలు
- భారతదేశం యొక్క 2026 BRICS అధ్యక్షతలో, కేరళలోని కొచ్చిలో BRICS మహిళా మంత్రుల సమావేశం జరిగింది.
- సమ్మిళితమైన క్షేత్రస్థాయి పాలనను ప్రోత్సహించడంలో మహిళల నేతృత్వంలోని పంచాయతీ రాజ్ సంస్థల (PRIs) విజయాన్ని భారత్ వివరించింది.
- జాతీయ పంచాయతీ అవార్డుల కింద గుర్తింపు పొందిన 42 గ్రామ పంచాయతీలలో, 25 పంచాయతీలకు మహిళలు నాయకత్వం వహించారు.
- మార్చి 2025లో ప్రారంభమైన 'సశక్త్ పంచాయత్ నేత్రీ అభియాన్' సుమారు 1.5 లక్షల మంది ఎన్నికైన మహిళా ప్రతినిధులకు శిక్షణ ఇచ్చింది.
- యునైటెడ్ నేషన్స్ పాపులేషన్ ఫండ్ (UNFPA) సహకారంతో, ఈ మంత్రిత్వ శాఖ 744 ఆదర్శవంతమైన, మహిళా-అనుకూల గ్రామ పంచాయతీలను అభివృద్ధి చేస్తోంది.
- గ్రామ పంచాయతీ స్థాయిలో అమలు చేయడం కోసం, భారత్ సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యాలను (SDGs) పౌర-కేంద్రితమైన తొమ్మిది ఇతివృత్తాలుగా స్థానికీకరించింది.
- గ్రామ పంచాయతీల పనితీరును అంచనా వేయడానికి 'పంచాయతీ పురోగతి సూచిక' (PAI) దాదాపు 150 కొలవదగిన సూచికలను ఉపయోగిస్తుంది.
గిరిజన పరిశోధన సంస్థలను (TRIs) బలోపేతం చేయడానికి భువనేశ్వర్ ప్రకటన ఆమోదించబడింది
గిరిజన వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ, ఒడిశా ప్రభుత్వ సహకారంతో, భువనేశ్వర్లో 'గిరిజన పరిశోధనా సంస్థలను (TRIs) బలోపేతం చేయడం' అనే అంశంపై రెండు రోజుల పాటు జరిగిన జాతీయ కార్యశాలను 'భువనేశ్వర్ ప్రకటన'ను ఆమోదించడంతో ముగించింది. ఈ ప్రకటన, 'విక్సిత్ భారత్@2047' దార్శనికతకు దోహదపడేలా, గిరిజన పరిశోధనా సంస్థలను (TRIs) పరిశోధన, ఆవిష్కరణ, గిరిజన వారసత్వ పరిరక్షణ మరియు సాక్ష్యాధారిత విధాన రూపకల్పనలో శ్రేష్ఠతా కేంద్రాలుగా మార్చడానికి ఒక జాతీయ మార్గసూచిని అందిస్తుంది.
- ఇది మోడల్ TRI ఫ్రేమ్వర్క్ 2030ను స్వీకరించాలని ప్రతిపాదిస్తుంది; ఇది TRIలలో పాలన, సిబ్బంది నియామకం, పరిశోధన నాణ్యత మరియు సాంకేతికత అనుసంధానానికి సంబంధించిన ప్రమాణాలను నిర్దేశిస్తుంది.
- భారతదేశవ్యాప్తంగా గిరిజన అభివృద్ధికి సంబంధించిన ఉమ్మడి పరిశోధనా ప్రాధాన్యతలను గుర్తించేందుకు, ఒక జాతీయ TRI పరిశోధనా అజెండా (2027–2032)ను రూపొందించాలని కూడా ఇది సిఫార్సు చేస్తోంది.
ర్యాంకులు మరియు రిపోర్టులు
విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ AISHE నివేదికలు 2022–23 మరియు 2023–24లను విడుదల చేసింది
విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ 2022–23 మరియు 2023–24 సంవత్సరాలకు సంబంధించిన 'ఉన్నత విద్యపై అఖిల భారత సర్వే' (AISHE) నివేదికలను విడుదల చేసింది. ఈ సర్వే భారతదేశ ఉన్నత విద్యా రంగానికి సంబంధించిన అధికారిక గణాంకాలను అందిస్తుంది; ఇందులో విద్యార్థుల నమోదు, స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (GER), అధ్యాపకులు, మౌలిక సదుపాయాలు మరియు విద్యా సంస్థల పనితీరు వంటి అంశాలు ఉన్నాయి. తాజా నివేదిక ఉన్నత విద్యలో విద్యార్థుల నమోదులో స్థిరమైన పెరుగుదల, లింగ సమానత్వంలో మెరుగుదల మరియు SC, ST వర్గాలకు చెందిన విద్యార్థులు అలాగే మహిళా విద్యార్థుల భాగస్వామ్యం పెరగడాన్ని ప్రముఖంగా తెలియజేస్తోంది.
ముఖ్యాంశాలు
- విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ 2022–23 మరియు 2023–24 సంవత్సరాలకు సంబంధించిన ఉన్నత విద్యపై అఖిల భారత సర్వే (AISHE) నివేదికలను విడుదల చేసింది.
- 2022–23లో 29.5గా ఉన్న స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (GER), 2023–24లో 30.0కు పెరిగింది.
- మహిళల స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (GER) 31.2కి చేరింది, ఇది మొత్తం GER కంటే ఎక్కువ.
- 2023–24లో లింగ సమానత్వ సూచిక (GPI) 1.08గా నమోదైంది; ఇది వరుసగా ఏడవ ఏడాది కూడా 1.0 కంటే పైన కొనసాగడం, ఉన్నత విద్యలో మహిళల భాగస్వామ్యం ఎక్కువగా ఉందని సూచిస్తోంది.
- 2023–24లో ఉన్నత విద్యలో మొత్తం నమోదు సంఖ్య 4.50 కోట్లకు పెరిగింది.
- STEM విభాగంలో నమోదైన విద్యార్థుల సంఖ్య 1.02 కోట్లు దాటింది; ఇందులో మహిళల వాటా 44%గా ఉంది.
- మొత్తం అధ్యాపకుల సంఖ్య 17.32 లక్షలకు పెరిగింది; ఇందులో 7.78 లక్షల మంది మహిళా అధ్యాపకులు ఉన్నారు.
- నమోదైన ఉన్నత విద్యా సంస్థలలో (HEIs) 90% కంటే ఎక్కువ సంస్థలు ఈ సర్వేలో పాల్గొన్నాయి.
వార్తల్లో వ్యక్తులు
'బ్రిడ్జ్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా' గిరీష్ భరద్వాజ్ కన్నుమూశారు
"భారతదేశపు బ్రిడ్జి మ్యాన్"గా ప్రసిద్ధి చెందిన గిరీష్ భరద్వాజ్, కర్ణాటకలోని దక్షిణ కన్నడ జిల్లా, సుల్లియాలో 76 ఏళ్ల వయసులో కన్నుమూశారు. ఇంజనీరింగ్ పట్టభద్రుడైన ఆయన, తక్కువ ఖర్చుతో వేలాడే పాదచారుల వంతెనలను రూపకల్పన చేసి, నిర్మించి, దేశవ్యాప్తంగా గ్రామీణ ప్రాంతాల అనుసంధానాన్ని గణనీయంగా మెరుగుపరచడంలో ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆయన భారతదేశవ్యాప్తంగా 140కి పైగా వేలాడే పాదచారుల వంతెనలను నిర్మించారు. సమాజానికి ఆయన చేసిన సేవలకు గుర్తింపుగా, 2017లో ఆయనకు పద్మశ్రీ పురస్కారం లభించింది.
డైలీ కరెంట్ అఫైర్స్ క్విజ్
1. పినాకా లాంగ్ రేంజ్ గైడెడ్ రాకెట్ (LRGR), ఇటీవలే DRDO ద్వారా ఫ్లైట్-టెస్ట్ చేయబడింది, వినియోగదారు నిర్వచించిన కనీస పరిధి కోసం పరీక్షించబడింది:
ఎ. 40 కి.మీ
బి. 50 కి.మీ
సి. 60 కి.మీ
డి. 75 కి.మీ
సమాధానం
సమాధానం సి. 60 కి.మీ
వివరణ: DRDO చండీపూర్లోని ఇంటిగ్రేటెడ్ టెస్ట్ రేంజ్ (ITR) వద్ద పినాకా లాంగ్ రేంజ్ గైడెడ్ రాకెట్ (LRGR)ని విజయవంతంగా ఫ్లైట్-టెస్ట్ చేసింది. ట్రయల్ వినియోగదారు నిర్వచించిన కనిష్ట పరిధి 60 కిమీ కోసం రాకెట్ పనితీరును ధృవీకరించింది, రాకెట్ దాని నిర్దేశిత లక్ష్యాన్ని ఖచ్చితంగా చేధించింది.
2. ఆల్ ఇండియా సర్వే ఆన్ హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ (AISHE) 2023–24కి సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. ఉన్నత విద్యలో స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (GER) 30.0కి చేరుకుంది.
2. లింగ సమానత్వ సూచిక (GPI) 1.08 వద్ద ఉంది, ఇది మగవారి కంటే ఉన్నత విద్యలో అధిక స్త్రీ భాగస్వామ్యాన్ని సూచిస్తుంది.
పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు
సమాధానం
సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: AISHE 2023–24 నివేదిక ప్రకారం, స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (GER) 30.0కి పెరిగింది, అయితే లింగ సమానత్వ సూచిక (GPI) 1.08 వద్ద ఉంది. GPI 1 కంటే ఎక్కువ ఉంటే ఉన్నత విద్యలో పురుషుల భాగస్వామ్యం కంటే స్త్రీల భాగస్వామ్యం ఎక్కువగా ఉందని సూచిస్తుంది.
3. మహిళల నేతృత్వంలోని పంచాయతీ రాజ్ సంస్థలను బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం యొక్క కార్యక్రమాలకు సంబంధించి క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి:
1. సశక్త్ పంచాయత్ నేత్రి అభియాన్ మార్చి 2025లో ప్రారంభించబడింది.
2. ఐక్యరాజ్యసమితి జనాభా నిధి (UNFPA) మద్దతుతో పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ 744 మోడల్ మహిళా-స్నేహపూర్వక గ్రామ పంచాయతీలను అభివృద్ధి చేస్తోంది.
పైన ఇచ్చిన ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి?
బి. 2 మాత్రమే
సి. 1 మరియు 2 రెండూ
డి. 1 కాదు మరియు 2 కాదు
సమాధానం
సమాధానం సి. 1 మరియు 2 రెండూ
వివరణ: పంచాయతీ రాజ్ సంస్థలలో ఎన్నికైన మహిళా ప్రతినిధుల నాయకత్వ సామర్థ్యాన్ని బలోపేతం చేయడానికి 'సశక్త్ పంచాయత్ నేత్రీ అభియాన్' (Sashakt Panchayat Netri Abhiyan) మార్చి 2025లో ప్రారంభించబడింది. అదనంగా, లింగ-సమ్మిళిత స్థానిక పాలనను ప్రోత్సహించడానికి, పంచాయతీ రాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ, యునైటెడ్ నేషన్స్ పాపులేషన్ ఫండ్ (UNFPA) సహకారంతో 744 'మహిళా-అనుకూల నమూనా గ్రామ పంచాయతీల'ను అభివృద్ధి చేస్తోంది.
4. ఇటీవల ఆమోదించబడిన భువనేశ్వర్ డిక్లరేషన్ ప్రధానంగా దేనికి సంబంధించినది?
ఎ. భారతదేశంలో గిరిజన పరిశోధనా సంస్థలను (TRIs) బలోపేతం చేయడం
బి. బ్లూ ఎకానమీ మిషన్ కింద తీరప్రాంత పర్యావరణ వ్యవస్థల పరిరక్షణ
సి. స్మార్ట్ సిటీస్ మిషన్ ద్వారా పట్టణ స్థానిక సంస్థల ప్రోత్సాహం
డి. డిజిటల్ ఇండియా ప్రోగ్రామ్ కింద డిజిటల్ పబ్లిక్ మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ
సమాధానం
సమాధానం ఎ. భారతదేశంలో గిరిజన పరిశోధనా సంస్థలను (TRIs) బలోపేతం చేయడం
వివరణ: గిరిజన పరిశోధనా సంస్థల (TRIs) బలోపేతంపై జరిగిన జాతీయ వర్క్షాప్లో భువనేశ్వర్ డిక్లరేషన్ ఆమోదించబడింది. 'విక్షిత్ భారత్@2047' (Viksit Bharat@2047) లక్ష్యానికి అనుగుణంగా పరిశోధన, ఆవిష్కరణ, గిరిజన వారసత్వ పరిరక్షణ మరియు సాక్ష్యాధారిత విధాన రూపకల్పనలో TRIsను అత్యుత్తమ కేంద్రాలుగా (centres of excellence) మార్చడానికి ఇది ఒక జాతీయ రోడ్మ్యాప్ను అందిస్తుంది.
5. "హిమాలయాల నౌక" (Ship of the Himalayas) అని పిలువబడే భారతీయ యాక్ (yak) యొక్క శాస్త్రీయ నామం ఏమిటి?
ఎ. బాస్ ఇండికస్
బి. బోస్ గ్రన్నియెన్స్
సి. బాస్ టారస్
డి. బుబాలస్ బుబాలిస్
సమాధానం
సమాధానం బి. బోస్ గ్రన్నియెన్స్
వివరణ: భారతీయ యాక్ యొక్క శాస్త్రీయ నామం Bos grunniens. సాధారణంగా "హిమాలయాల నౌక" అని పిలువబడే ఇది, అధిక ఎత్తులో ఉండే వాతావరణ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా జీవించగలదు మరియు హిమాలయ ప్రాంత ప్రజలకు పాలు, మాంసం, ఉన్ని మరియు రవాణాకు ముఖ్యమైన వనరుగా ఉపయోగపడుతుంది.
6. ఇటీవల కన్నుమూసిన గిరీష్ భరద్వాజ్, కింది వాటిలో ఏ బిరుదుతో ప్రసిద్ధి చెందారు?
ఎ. వాటర్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా
బి. బ్రిడ్జ్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా
సి. మిస్సైల్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా
డి. మెట్రో మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా
సమాధానం
సమాధానం బి. బ్రిడ్జ్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా
వివరణ: దేశవ్యాప్తంగా 140కి పైగా తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన వేలాడే పాదచారుల వంతెనలను నిర్మించి, గ్రామీణ మరియు మారుమూల ప్రాంతాలలో అనుసంధానాన్ని గణనీయంగా మెరుగుపరిచినందుకు గిరీష్ భరద్వాజ్ "భారతదేశపు వంతెనల మనిషి"గా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆయన 2017లో పద్మశ్రీ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు.
Best Value — APPSC Current Affairs 2026
Cover 6 or 9 Months in One Purchase
Monthly current affairs PDF with 150–200 APPSC-pattern MCQs — available in Telugu and English medium. One purchase, all editions delivered instantly.
Last 6 Months Current Affairs Bundle
Last 9 Months Current Affairs Bundle
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
హిమాలయాల ఓడగా ఏ జంతువును ప్రసిద్ధి చెందింది?
భారతీయ యాక్ (బోస్ గ్రున్నియెన్స్)ను "హిమాలయాల ఓడ"గా ప్రసిద్ధి చెందింది మరియు ఇది హిమాలయ సమాజాలకు మాంసం, పాలు, ఉన్ని మరియు రవాణాకు ఒక ముఖ్యమైన వనరు.
పినాకా గైడెడ్ క్షిపణి పరిధి ఎంత?
గైడెడ్ పినాకా మల్టీ-బ్యారెల్ రాకెట్ వ్యవస్థ పరిధి 75 కి.మీ నుండి 120 కి.మీ వరకు ఉంటుంది.
బ్రిక్స్ 2026కు ఎవరు ఆతిథ్యం ఇస్తున్నారు?
2026లో బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సమావేశానికి భారతదేశం ఆతిథ్యం ఇస్తోంది, ఆ సంవత్సరానికి ఈ కూటమికి ఆవర్తన అధ్యక్ష పదవిని చేపడుతోంది.
భువనేశ్వర్ ప్రకటన అంటే ఏమిటి?
భువనేశ్వర్ ప్రకటన అనేది జూలై 8, 2026న ఆమోదించబడిన ఒక జాతీయ మార్గసూచి. గిరిజన పరిశోధనా సంస్థలను (TRIs) ప్రధాన శ్రేష్ఠతా కేంద్రాలుగా మార్చడం దీని లక్ష్యం. ఇది గిరిజన పరిశోధన, సాంస్కృతిక పరిరక్షణ మరియు ఆధునిక విధానంపై దృష్టి పెడుతుంది. ఈ ప్రకటన, విక్సిత్ భారత్ అని పిలువబడే 2047 నాటికి అభివృద్ధి చెందిన భారతదేశం అనే విస్తృత లక్ష్యానికి మద్దతు ఇస్తుంది.
భారతదేశపు బ్రిడ్జి మ్యాన్ గా ఎవరు ప్రసిద్ధి చెందారు?
"భారతదేశపు బ్రిడ్జి మ్యాన్"గా ప్రసిద్ధి చెందిన గిరీష్ భరద్వాజ్ (1950–2026), కర్ణాటకకు చెందిన ఒక సంఘ కార్యకర్త మరియు మెకానికల్ ఇంజనీర్.
Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.
Join Our Community
Study with the ReadingRoomz Community
Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.
