కరెంట్ అఫైర్స్ 09 మే 2026

Apple భారతదేశంలో స్వచ్ఛ ఇంధన మరియు పర్యావరణ కార్యక్రమాలను ప్రారంభించింది.

పునరుత్పాదక ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలను విస్తరించడం, ప్లాస్టిక్ కాలుష్యాన్ని తగ్గించడం, హరిత పారిశ్రామికవేత్తలను ప్రోత్సహించడం వంటి లక్ష్యాలతో ఆపిల్ భారతదేశంలో కొత్త స్వచ్ఛ ఇంధన, పర్యావరణ కార్యక్రమాలను ప్రకటించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• Apple, CleanMaxతో భాగస్వామ్యం కుదుర్చుకుంది.
• ఆ సంస్థ ₹100 కోట్ల ప్రారంభ పెట్టుబడి పెట్టింది.
• ఈ పెట్టుబడి 150 మెగావాట్ల కంటే ఎక్కువ పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్య అభివృద్ధికి తోడ్పడుతుంది.
• ఈ సామర్థ్యం ఏటా సుమారు 1.5 లక్షల భారతీయ గృహాలకు విద్యుత్తును అందించగలదని అంచనా వేయబడింది.

సోమనాథ్ స్వాభిమాన్ పర్వ్ 2026

సోమనాథ్ ఆలయం, శివ భగవానుడి పన్నెండు జ్యోతిర్లింగాలలో మొదటిది. 2026లో, ఈ ఆలయం రెండు ప్రధాన మైలురాళ్లను జరుపుకోనుంది: 1926లో నమోదైన మొదటి దాడికి 1,000 సంవత్సరాలు మరియు 1951లో ఆలయాన్ని తిరిగి ప్రారంభించి 75 సంవత్సరాలు.

సోమనాథ్ స్వాభిమాన్ పర్వ్, ఆలయం యొక్క విశ్వాసం, ధైర్యం మరియు సాంస్కృతిక కొనసాగింపు యొక్క శాశ్వత వారసత్వాన్ని చాటిచెబుతుంది. స్వాతంత్ర్యం తరువాత, సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించాలని సంకల్పించారు. దీనిని 1951 మే 11న రాజేంద్ర ప్రసాద్ లాంఛనంగా ప్రతిష్ఠించారు.

సోమనాథ్ ట్రస్ట్ ఛైర్మన్ కూడా అయిన ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ, 2026 మే 11న ఆలయాన్ని సందర్శించనున్నారు. ఈ సందర్భాన్ని ప్రత్యేక పూజలు, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు మరియు సోమనాథ్ స్వాభిమాన్ పర్వ్ యాత్ర ద్వారా పాటిస్తున్నారు.

ముఖ్య విషయాలు

• గుజరాత్‌లోని ప్రభాస్ పటన్‌లో ఉంది
• 12 జ్యోతిర్లింగాలలో మొదటిది
• మొదటి దాడి నమోదైన సంవత్సరం: 1026
• తిరిగి ప్రారంభించినది: 11 మే 1951
• 2026: 75వ వార్షికోత్సవం

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ₹2,200 కోట్ల తయారీ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేయనున్న రాయల్ ఎన్‌ఫీల్డ్.

రాయల్ ఎన్‌ఫీల్డ్ తన కొత్త తయారీ విస్తరణ ప్రాజెక్టు కోసం ఆంధ్రప్రదేశ్‌ను ఎంపిక చేసుకుంది; తమిళనాడు వెలుపల కంపెనీ చేపట్టిన మొట్టమొదటి భారీ విస్తరణ ఇదే.

ముఖ్యాంశాలు

• మొత్తం పెట్టుబడి: ₹2,200 కోట్లు
• స్థలం: సత్యవేడు మండలం, తిరుపతి జిల్లా
• రాష్ట్ర పెట్టుబడుల ప్రోత్సాహక మండలి (SIPB) ఆమోదించిన ప్రాజెక్టు

భూ కేటాయింపు

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఈ ప్రాజెక్టు కోసం 267 ఎకరాలను కేటాయించింది:

• వనెల్లూరు — 233.76 ఎకరాలు
• రాళ్లకుప్పం — 42.38 ఎకరాలు

ఉత్పత్తి మరియు ఉపాధి

• ఈ ప్రాజెక్టు, రాయల్ ఎన్‌ఫీల్డ్ తయారీ సామర్థ్యానికి 9 లక్షల యూనిట్లను జోడిస్తుంది.
• ఇది సుమారు 5,000 ప్రత్యక్ష మరియు పరోక్ష ఉద్యోగాలను సృష్టిస్తుందని ఆశించబడుతోంది.

ప్రాజెక్టు కాలపట్టిక

• దశ I — 2029 నాటికి పూర్తి
• దశ II — 2032 నాటికి పూర్తి

‘మీ ఇంటికి – మీ డాక్టర్’ ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ప్రారంభమైంది

ప్రపంచ రెడ్ క్రాస్ దినోత్సవం సందర్భంగా, ఆంధ్రప్రదేశ్ గవర్నర్ ఎస్. అబ్దుల్ నజీర్ విజయవాడలో 'మీ ఇంటికి – మీ డాక్టర్' కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించారు. చేరుకోవడానికి కష్టంగా ఉండే ప్రాంతాల్లో నివసించే పేద కుటుంబాలకు వారి ఇంటి వద్దే ప్రాథమిక ఆరోగ్య సేవలను అందించడమే ఈ కార్యక్రమ ముఖ్య ఉద్దేశం. ప్రపంచ థలసేమియా దినోత్సవం సందర్భంగా ఈ కార్యక్రమం ప్రారంభించబడింది.

ముఖ్యాంశాలు

• కవరేజీ లక్ష్యం: 5 లక్షల పేద కుటుంబాలు
• కాల వ్యవధి: 3 సంవత్సరాలు
• పరిధి ప్రాంతం: ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని 7 జిల్లాలు

కేంద్రీకృత బృందాలు

వైద్య బృందాలు ప్రధానంగా వీరికి సేవలను అందిస్తాయి:

• గర్భిణీ స్త్రీలు
• 0–6 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లలు
• ఆరోగ్య కేంద్రాలను సందర్శించలేని మంచానికే పరిమితమైన వ్యక్తులు

పుట్టపర్తిలో అధునాతన విమాన అనుసంధాన మరియు విమాన పరీక్షా కేంద్రాన్ని DRDO ఏర్పాటు చేయనుంది.

రక్షణ పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి సంస్థ (DRDO), ఏరోనాటికల్ డెవలప్‌మెంట్ ఏజెన్సీలు శ్రీ సత్యసాయి జిల్లాలోని పుట్టపర్తి వద్ద ఒక విమాన అనుసంధాన మరియు విమాన పరీక్షా సముదాయాన్ని ఏర్పాటు చేయనున్నాయి. ఈ ప్రాజెక్టుకు రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ నుండి సూత్రప్రాయ ఆమోదం లభించింది.

ప్రాముఖ్యత

అధునాతన మధ్యస్థ పోరాట విమాన కార్యక్రమాన్ని, భవిష్యత్ స్వదేశీ పోరాట విమానాలను మరియు మానవరహిత వైమానిక వ్యవస్థలను ముందుకు తీసుకెళ్లడంలో ఈ కేంద్రం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

రాష్ట్ర మద్దతు

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం సమకూరుస్తుంది:

• పుట్టపర్తి రన్‌వేకు ఆనుకుని 150 ఎకరాలు
• ఉప కార్యాలయ సముదాయం మరియు నివాస టౌన్‌షిప్ కోసం అదనంగా 200 ఎకరాలు
• రన్‌వే పొడిగింపు 10,000 అడుగులకు

ఈ సదుపాయం వీటికి మద్దతు ఇస్తుందని ఆశించబడుతోంది:

• విమాన అసెంబ్లీ
• వ్యవస్థల ఏకీకరణ
• విమాన పరీక్ష

5వ BRICS అత్యున్నత ఆడిట్ సంస్థల నాయకుల సదస్సు

పౌరుల దృక్పథం నుండి జీవన సౌలభ్యాన్ని అంచనా వేయడానికి, భారత కంప్ట్రోలర్ మరియు ఆడిటర్ జనరల్ 101 నగరాల్లో ప్రత్యేక ఆడిట్‌ను నిర్వహిస్తున్నారు. 5వ BRICS అత్యున్నత ఆడిట్ సంస్థల నాయకుల సదస్సులో ఈ ప్రకటన చేశారు. ఈ సదస్సుకు కంప్ట్రోలర్ మరియు ఆడిటర్ జనరల్ ఆతిథ్యం ఇచ్చారు.

ముఖ్యాంశాలు

• భారతదేశం బహుళ-విధాన రవాణా మరియు 'మొదటి మైలు - చివరి మైలు' లాజిస్టిక్స్‌ను ఆడిట్ చేస్తోంది.
• ఈ ఆడిట్ వీరి భాగస్వామ్యంతో నిర్వహించబడుతోంది:
  • భారతీయ సాంకేతిక సంస్థలు
  • భారతీయ నిర్వహణ సంస్థలు
  • ప్రపంచ బ్యాంకు

సదస్సు ఇతివృత్తం

భారతదేశం తన BRICS అధ్యక్షత 2026 ఆధ్వర్యంలో, “పట్టణ రవాణాపై దృష్టితో జీవన సౌలభ్యం” అనే ఇతివృత్తంతో ఈ మూడు రోజుల సదస్సును నిర్వహిస్తోంది.

DRDO మరియు IAF TARA ఆయుధం యొక్క తొలి విమాన పరీక్షను నిర్వహించాయి.

రక్షణ పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి సంస్థ (DRDO), భారత వైమానిక దళం సంయుక్తంగా మే 7, 2026న ఒడిశా తీరంలో 'టాక్టికల్ అడ్వాన్స్‌డ్ రేంజ్ ఆగ్మెంటేషన్' (TARA) ఆయుధపు తొలి విమాన పరీక్షను విజయవంతంగా నిర్వహించాయి.

ముఖ్యాంశాలు

• టాక్టికల్ అడ్వాన్స్‌డ్ రేంజ్ ఆగ్మెంటేషన్ అనేది భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వదేశీ గ్లైడ్ ఆయుధ వ్యవస్థ.
• ఇది దిశానిర్దేశం లేని వార్‌హెడ్‌లను ఖచ్చితత్వ దిశానిర్దేశిత ఆయుధాలుగా మారుస్తుంది.
• నేల ఆధారిత లక్ష్యాలపై పరిధి, విధ్వంసక శక్తి మరియు కచ్చితత్వాన్ని మెరుగుపరచడానికి ఈ వ్యవస్థ రూపొందించబడింది.
• TARAను DRDO రూపొందించి అభివృద్ధి చేసింది.

ప్రపంచ థలసేమియా దినోత్సవం – మే 8

థలసేమియాపై ప్రపంచవ్యాప్త అవగాహన కల్పించేందుకు ప్రతి సంవత్సరం మే 8న ప్రపంచ థలసేమియా దినోత్సవాన్ని పాటిస్తారు. ప్రపంచ థలసేమియా దినోత్సవం 2026 యొక్క ఇతివృత్తం “ఇకపై దాగి ఉండదు: నిర్ధారణ కాని వారిని కనుగొనడం. కనబడని వారికి మద్దతు ఇవ్వడం.”

థలసేమియా గురించి

థలసేమియా అనేది ఒక జన్యుపరమైన రక్త రుగ్మత, దీని ఫలితంగా హిమోగ్లోబిన్ స్థాయిలు తక్కువగా ఉంటాయి. ఇది తరచుగా తీవ్రమైన రక్తహీనతకు కారణమవుతుంది మరియు దీనికి దీర్ఘకాలిక వైద్య సంరక్షణ అవసరం.

ట్రీట్మెంట్

• క్రమమైన రక్త మార్పిడులు
• ఇనుము కీలేషన్ చికిత్స

నివారణ

థలసేమియా మేజర్ ప్రాబల్యాన్ని తగ్గించడానికి, వీటిపై ప్రాధాన్యత ఇవ్వబడుతుంది:

• గర్భధారణ పూర్వ పరీక్షలు
• వారసత్వం గురించి కౌన్సిలింగ్

2024లో భారతదేశంలో అత్యధిక సైబర్ నేరాల కేసులను తెలంగాణ నమోదు చేసింది

తాజా జాతీయ నేర గణాంకాల బ్యూరో నివేదిక ప్రకారం, 2024లో దేశంలోనే అత్యధిక సైబర్ నేరాల కేసులను తెలంగాణ నమోదు చేసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• తెలంగాణ — 27,230 కేసులు
• కర్ణాటక — 21,993 కేసులు
• ఉత్తరప్రదేశ్ — 11,073 కేసులు
• మహారాష్ట్ర — 9,922 కేసులు

ప్రధాన ఫలితాలు

• తెలంగాణలో సైబర్ నేరాల కేసులు 2023లో 18,236 నుండి 2024లో 27,230కి, సుమారు 49 శాతం మేర పెరిగాయి.
• 2022 మరియు 2024 మధ్య, రాష్ట్రంలో సైబర్ నేరాల కేసులు దాదాపు 78% పెరిగాయి.
• 2024లో భారతదేశంలోని మొత్తం సైబర్ నేరాల కేసులలో తెలంగాణ నాలుగింట ఒక వంతు కంటే ఎక్కువ వాటాను కలిగి ఉంది.

మహానగరాలు

సైబర్ నేరాల బారిన పడిన మహానగరాలలో హైదరాబాద్ ఒకటిగా నిలిచింది.

• హైదరాబాద్ — 4,009 కేసులు
• బెంగళూరు — 17,561 కేసులు
• ముంబై — 4,939 కేసులు