Current Affairs 21 November 2026

కరెంట్ అఫైర్స్ 21 నవంబర్ 2026

Add as a preferred Source on Google

క్లేడ్ 2.3.2.1a – పౌల్ట్రీ కోసం భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వదేశీ H5N1 బర్డ్ ఫ్లూ వ్యాక్సిన్

భారత వ్యవసాయ పరిశోధనా మండలి (ICAR), కోళ్లలో H5N1 అత్యంత వ్యాధి కారక ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెన్సా (HPAI) వైరస్ - 'క్లేడ్ 2.3.2.1a' (Clade 2.3.2.1a) - కు వ్యతిరేకంగా భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వదేశీ నిష్క్రియ టీకాను (inactivated vaccine) అభివృద్ధి చేసింది.

భారతదేశంలో పక్షులకు సోకే 'బర్డ్ ఫ్లూ' (H5N1 వైరస్ క్లేడ్ 2.3.2.1a) నుండి రక్షణ కల్పించేందుకు, భోపాల్‌లోని ICAR-NIHSAD ఈ వ్యాక్సిన్‌ను అభివృద్ధి చేసింది. ఈ నిర్దిష్ట వైరస్ క్లేడ్‌కు వ్యతిరేకంగా దేశంలో అభివృద్ధి చేయబడిన మొట్టమొదటి వ్యాక్సిన్ ఇదే.

భారత్, జపాన్‌ల మధ్య 4వ '2+2' విదేశీ మరియు రక్షణ మంత్రిత్వ స్థాయి చర్చలు టోక్యోలో జరిగాయి

రక్షణ, సముద్ర భద్రత, అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతికతలు మరియు ఆర్థిక భద్రత రంగాలలో ద్వైపాక్షిక సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం మరియు జపాన్ తమ 4వ విదేశీ మరియు రక్షణ మంత్రిత్వ స్థాయి (2+2) చర్చలను 2026 నవంబర్ 19న జపాన్‌లోని టోక్యోలో నిర్వహించాయి.

సంభాషణ యొక్క ప్రధాన ఫలితాలు

  • రక్షణ మరియు సముద్ర సహకారం: సంయుక్త సైనిక విన్యాసాలను విస్తరించడానికి, భారతీయ ఫైరింగ్ రేంజ్‌లలో జపాన్ బలగాలను ప్రత్యక్ష ఆయుధ విన్యాసాలు నిర్వహించడానికి అనుమతించడానికి మరియు “డిజైన్ విత్ జపాన్, మాన్యుఫ్యాక్చర్ ఇన్ ఇండియా” ఫ్రేమ్‌వర్క్ కింద రక్షణ తయారీని బలోపేతం చేయడానికి అంగీకరించారు.
  • సాంకేతిక మరియు ఆర్థిక భద్రత: సెమీకండక్టర్లు, కీలక ఖనిజాలు, కృత్రిమ మేధస్సు, సైబర్‌ సెక్యూరిటీ, స్వచ్ఛ ఇంధనం, ఔషధాలు మరియు సురక్షిత సముద్రగర్భ కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌ల రంగాలలో సహకారాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి అంగీకరించారు.
  • ఇండో-పసిఫిక్ మరియు క్వాడ్ సహకారం: భారతదేశం, జపాన్, ఆస్ట్రేలియా మరియు యునైటెడ్ స్టేట్స్‌తో కూడిన క్వాడ్ భాగస్వామ్యాన్ని పటిష్టం చేస్తూనే, భారతదేశపు ఇండో-పసిఫిక్ మహాసముద్రాల చొరవ (IPOI) మరియు జపాన్ యొక్క OCE చొరవ మధ్య సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడానికి అంగీకరించారు.
  • ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి సంస్కరణలు: సంస్కరించబడిన ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలి (UNSC)లో శాశ్వత సభ్యత్వానికి మరియు దాని శాశ్వత, తాత్కాలిక సభ్యత్వాల విస్తరణకు పరస్పర మద్దతును పునరుద్ఘాటించింది.
  • దౌత్య సంబంధాల 75 ఏళ్లు: 1952లో ఏర్పడిన దౌత్య సంబంధాలకు 75 ఏళ్లు పూర్తవుతున్న సందర్భంగా, 2027వ సంవత్సరాన్ని “భారత్-జపాన్ ఉమ్మడి క్షితిజాల సంవత్సరం” (India-Japan Shared Horizons Year)గా జరుపుకోవాలని నిర్ణయించారు.

వ్యాయామం హరిమౌ శక్తి 2026

భారత్-మలేషియా సంయుక్త సైనిక విన్యాసం 'హరిమౌ శక్తి' యొక్క 6వ ఎడిషన్ మలేషియాలోని ఇపోలో నిర్వహించబడింది. హరిమౌ శక్తి అనేది ఇరు దేశాల సైన్యాల మధ్య రక్షణ సహకారాన్ని మరియు పరస్పర కార్యాచరణను బలోపేతం చేయడానికి భారతదేశం మరియు మలేషియాలో ఏకాంతరంగా నిర్వహించబడే ఒక ద్వైపాక్షిక సైనిక విన్యాసం. 2026 ఎడిషన్, ఐక్యరాజ్యసమితి చార్టర్ యొక్క ఏడవ అధ్యాయం కింద అటవీ మరియు పాక్షిక పట్టణ వాతావరణాలలో ఉగ్రవాద నిరోధక కార్యకలాపాలపై దృష్టి సారించింది.

గ్రాకా మాచెల్ శాంతికి ఇందిరా గాంధీ బహుమతిని అందుకున్నారు

మొజాంబిక్ రాజకీయ నాయకురాలు మరియు మహిళా హక్కుల కార్యకర్త అయిన గ్రాసా మాచెల్‌కు, మాజీ ప్రధాన మంత్రి ఇందిరా గాంధీ 109వ జయంతి సందర్భంగా, 2026 నవంబర్ 19న 'ఇందిరా గాంధీ శాంతి, నిరాయుధీకరణ మరియు అభివృద్ధి పురస్కారం - 2025'ను ప్రదానం చేశారు.

ఈ పురస్కారాన్ని న్యూఢిల్లీలో జరిగిన ఒక కార్యక్రమంలో, ఇందిరా గాంధీ మెమోరియల్ ట్రస్ట్ చైర్‌పర్సన్ సోనియా గాంధీ ప్రదానం చేశారు. ఈ పురస్కారంలో ఒక ప్రశంసాపత్రం మరియు ₹1 కోట్ల నగదు బహుమతి ఉన్నాయి.

గ్రాసా మాచెల్ సామాజిక న్యాయం, మహిళా సాధికారత, బాలల హక్కులు మరియు మానవతా అభివృద్ధికి చేసిన కృషికి గుర్తింపు పొందారు. 1975లో మొజాంబిక్ స్వాతంత్ర్యం పొందిన తర్వాత, ఆమె ఆ దేశపు మొదటి విద్యాశాఖ మంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు; విద్యారంగంలో అందరికీ అవకాశాలు కల్పించడంలో ఆమె కీలక పాత్ర పోషించారు.

అంతర్జాతీయ బాలల శాంతి బహుమతి 2026

కొలంబియాకు చెందిన 17 ఏళ్ల వాతావరణ కార్యకర్త ఫ్రాన్సిస్కో జేవియర్ వెరా మంజనారెస్, 2026 నవంబర్‌లో నెదర్లాండ్స్‌లోని హేగ్‌లో జరిగిన కార్యక్రమంలో 22వ అంతర్జాతీయ బాలల శాంతి బహుమతిని (International Children’s Peace Prize) అందుకున్నారు. బాలల హక్కులు, వాతావరణ న్యాయం మరియు పర్యావరణ పరిరక్షణను ప్రోత్సహించేందుకు ఆయన చేసిన కృషికి గాను ఈ గుర్తింపు లభించింది.

ఈ పురస్కారాన్ని నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత కైలాష్ సత్యార్థి ప్రదానం చేశారు. 57 దేశాల నుండి వచ్చిన 280 నామినేషన్ల నుంచి విజేతను ఎంపిక చేశారు. పిల్లల హక్కుల పరిరక్షణకు విశేష కృషి చేసే బాలలను గుర్తించేందుకు, కిడ్స్‌రైట్స్ ఫౌండేషన్ (KidsRights Foundation) ఈ 'అంతర్జాతీయ బాలల శాంతి పురస్కారాన్ని' (International Children’s Peace Prize) అందజేస్తుంది.

2035 నాటికి ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మతంగా ఇస్లాం అవతరించనుందని అంచనా

వాషింగ్టన్ కేంద్రంగా పనిచేసే పరిశోధనా సంస్థ 'ప్యూ రీసెర్చ్ సెంటర్' (Pew Research Center) విడుదల చేసిన కొత్త జనాభా అంచనాల ప్రకారం, 2035 నాటికి ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మతంగా క్రైస్తవ మతాన్ని అధిగమించి ఇస్లాం అగ్రస్థానానికి చేరుకోనుంది. 2035 నాటికి ముస్లిం జనాభా 257 కోట్లకు చేరుకుంటుందని, అదే సమయంలో క్రైస్తవుల సంఖ్య 252 కోట్లుగా ఉంటుందని అంచనా వేయబడింది.

అంచనాల ప్రకారం, 2070 నాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ముస్లిం జనాభా 360 కోట్లు (3.6 బిలియన్లు) దాటవచ్చు; అదే సమయంలో క్రైస్తవ జనాభా 300 కోట్ల (3 బిలియన్ల) లోపే ఉంటుందని భావిస్తున్నారు. 2020 నుండి 2070 మధ్య కాలంలో, ముస్లిం జనాభా 80% వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా వేయగా, క్రైస్తవ జనాభాలో 30% వృద్ధి నమోదయ్యే అవకాశం ఉంది.

నివేదికలోని ప్రధాన అంశాలు

  • 2035లో మతపరమైన జనాభా: ముస్లింల సంఖ్య 2.57 బిలియన్లకు చేరుకుని, 2.52 బిలియన్లుగా ఉన్న క్రైస్తవుల సంఖ్యను అధిగమిస్తుందని అంచనా.
  • సంతానోత్పత్తి రేట్లు: 2020–2025 కాలంలో, ముస్లిం మహిళల్లో సగటు సంతానోత్పత్తి రేటు ఒక్కో మహిళకు 3.1 పిల్లలుగా ఉండగా, క్రైస్తవులలో ఇది 2.5గా, ఇతర మత సమూహాలలో 1.6గా ఉంది.
  • అతిపెద్ద ముస్లిం జనాభా: 2070 నాటికి, ప్రపంచంలోనే అత్యధిక ముస్లిం జనాభా పాకిస్తాన్‌లో ఉంటుందని అంచనా. ఆ తర్వాతి స్థానాల్లో వరుసగా భారతదేశం, నైజీరియా మరియు ఇండోనేషియా ఉంటాయి. ప్రస్తుతం, ఇండోనేషియాలో అత్యధిక ముస్లిం జనాభా ఉంది.

1. 2026లో పౌల్ట్రీ (కోళ్ల పెంపకం) కోసం H5N1 అత్యంత వ్యాధి కారక ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెంజా (HPAI) వైరస్‌కు వ్యతిరేకంగా అభివృద్ధి చేయబడిన, భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వదేశీ నిష్క్రియ (inactivated) వ్యాక్సిన్ ఏది?
ఎ. రక్ష H5N1 వ్యాక్సిన్ (Raksha H5N1 Vaccine)
బి. క్లేడ్ 2.3.2.1a వ్యాక్సిన్ (Clade 2.3.2.1a Vaccine)
సి. H5N8 ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెంజా వ్యాక్సిన్
డి. న్యూకాజిల్ డిసీజ్ వ్యాక్సిన్

సమాధానం

సమాధానం బి. క్లేడ్ 2.3.2.1a వ్యాక్సిన్ (Clade 2.3.2.1a Vaccine)
వివరణ: H5N1 అత్యంత వ్యాధి కారక ఏవియన్ ఇన్ఫ్లుయెంజా వైరస్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకుని, భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వదేశీ నిష్క్రియ వ్యాక్సిన్ 'క్లేడ్ 2.3.2.1a'ను మధ్యప్రదేశ్‌లోని భోపాల్‌లో ఉన్న ICAR–నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ హై సెక్యూరిటీ యానిమల్ డిసీజెస్ (NIHSAD) అభివృద్ధి చేసింది. కేంద్ర వ్యవసాయ శాఖ మంత్రి శివరాజ్ సింగ్ చౌహాన్, 20 నవంబర్ 2026న ఈ వ్యాక్సిన్‌ను దేశానికి అంకితం చేయనున్నారు. ఇది పౌల్ట్రీని బర్డ్ ఫ్లూ నుండి రక్షించడానికి మరియు వ్యాధి వ్యాప్తి వల్ల కలిగే ఆర్థిక నష్టాలను తగ్గించడానికి ఉద్దేశించబడింది.

2. 2027లో భారతదేశం ఏ దేశంతో తన దౌత్య సంబంధాల 75 ఏళ్ల వార్షికోత్సవాన్ని జరుపుకోనుంది?
ఎ. దక్షిణ కొరియా
బి. జపాన్
సి. ఆస్ట్రేలియా
డి. ఫ్రాన్స్

సమాధానం

సమాధానం బి. జపాన్
వివరణ: భారతదేశం మరియు జపాన్ 1952లో దౌత్య సంబంధాలను ప్రారంభించాయి; 2027 నాటికి ఇవి 75 ఏళ్లకు చేరుకుంటాయి. ఈ మైలురాయిని పురస్కరించుకుని, రెండు దేశాలు కలిసి ఈ కాలాన్ని "ఇండియా-జపాన్ షేర్డ్ హొరైజన్స్ ఇయర్" (India-Japan Shared Horizons Year)గా జరుపుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాయి. 19 నవంబర్ 2026న టోక్యోలో జరిగిన 4వ ఇండియా-జపాన్ విదేశీ మరియు రక్షణ శాఖ మంత్రుల (2+2) చర్చల సందర్భంగా ఈ విషయాన్ని ప్రకటించారు.

3. నవంబర్ 2026లో జరిగిన ‘హరిమావు శక్తి’ (Harimau Shakti) ఉమ్మడి సైనిక విన్యాసాల 6వ ఎడిషన్, భారతదేశం మరియు ఏ దేశం మధ్య నిర్వహించబడింది?
ఎ. ఇండోనేషియా
బి. థాయిలాండ్
సి. మలేషియా
డి. సింగపూర్

సమాధానం

సమాధానం సి. మలేషియా
వివరణ: 'ఎక్సర్‌సైజ్ హరిమావు శక్తి' (Exercise Harimau Shakti) యొక్క 6వ ఎడిషన్ 2026 నవంబర్ 19న మలేషియాలోని ఇపోలో ప్రారంభమైంది మరియు 2026 నవంబర్ 30 వరకు కొనసాగాల్సి ఉంది. ఈ ద్వైపాక్షిక సైనిక విన్యాసాలలో ప్రతి దేశం నుండి 120 మంది సిబ్బంది పాల్గొన్నారు. ఇవి అడవి మరియు పాక్షిక-పట్టణ ప్రాంతాలలో ఉగ్రవాద వ్యతిరేక కార్యకలాపాలపై దృష్టి సారించాయి. సైనిక సహకారాన్ని మరియు పరస్పర కార్యాచరణ సామర్థ్యాన్ని (interoperability) బలోపేతం చేయడానికి, 'హరిమావు శక్తి' విన్యాసాలను భారత్ మరియు మలేషియాలలో ప్రత్యామ్నాయంగా నిర్వహిస్తారు.

4. 2025 సంవత్సరానికి గాను 'ఇందిరా గాంధీ శాంతి, నిరాయుధీకరణ మరియు అభివృద్ధి బహుమతి' (Indira Gandhi Prize for Peace, Disarmament and Development) ఎవరికి లభించింది?
ఎ. ఎల్లెన్ జాన్సన్ సర్లీఫ్
బి. గ్రాసా మాచెల్
సి. లేమా గ్బోవీ
డి. ఎన్గోజీ ఒకోంజో-ఇవేలా

సమాధానం

సమాధానం బి. గ్రాసా మాచెల్
వివరణ: మొజాంబిక్ రాజకీయ నాయకురాలు మరియు మహిళా హక్కుల కార్యకర్త అయిన గ్రాసా మాచెల్‌కు, 2026 నవంబర్ 19న న్యూఢిల్లీలో 'ఇందిరా గాంధీ శాంతి, నిరాయుధీకరణ మరియు అభివృద్ధి బహుమతి - 2025' ప్రదానం చేయబడింది. సోనియా గాంధీ చేతుల మీదుగా అందించబడిన ఈ పురస్కారంలో ₹1 కోట్ల నగదు బహుమతి మరియు ప్రశంసా పత్రం ఉన్నాయి. గ్రాసా మాచెల్ మొజాంబిక్ మరియు దక్షిణాఫ్రికా అనే రెండు దేశాలకు ప్రథమ మహిళగా (First Lady) పనిచేసిన ఏకైక మహిళ. మహిళలు మరియు పిల్లల హక్కుల కోసం ఆమె చేసిన కృషికి కూడా ఆమె సుపరిచితురాలు.

5. 2026 నవంబర్‌లో ప్యూ రీసెర్చ్ సెంటర్ (Pew Research Center) విడుదల చేసిన జనాభా అంచనాల ప్రకారం, 2035 నాటికి ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మతంగా ఏ మతం అవతరిస్తుందని అంచనా?
ఎ. క్రైస్తవం
బి. హిందూమతం
సి. ఇస్లాం
డి. బౌద్ధమతం

సమాధానం

సమాధానం సి. ఇస్లాం
వివరణ: నవంబర్ 2026లో ప్యూ రీసెర్చ్ సెంటర్ విడుదల చేసిన అంచనాల ప్రకారం, 2035 నాటికి ఇస్లాం క్రైస్తవ మతాన్ని ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మతంగా అధిగమిస్తుందని అంచనా వేయబడింది. ముస్లిం జనాభా 2.52 బిలియన్ల క్రైస్తవులతో పోలిస్తే 2.57 బిలియన్లకు చేరుకుంటుందని అంచనా. 2070 నాటికి, పాకిస్తాన్ ప్రపంచంలో అత్యధిక ముస్లిం జనాభాను కలిగి ఉంటుందని అంచనా వేయబడింది, ఆ తర్వాత భారతదేశం, నైజీరియా మరియు ఇండోనేషియా ఉన్నాయి.

6. బాలల హక్కులు మరియు వాతావరణ న్యాయాన్ని ప్రోత్సహించినందుకు 2026లో 22వ అంతర్జాతీయ బాలల శాంతి బహుమతిని ఎవరు అందుకున్నారు?
ఎ. గ్రెటా థన్‌బెర్గ్
బి. ఫ్రాన్సిస్కో జేవియర్ వెరా మంజనారెస్
సి. లిసిప్రియ కంగుజం
డి. మలాలా యూసఫ్‌జాయ్

సమాధానం

సమాధానం బి. ఫ్రాన్సిస్కో జేవియర్ వెరా మంజనారెస్
వివరణ: కొలంబియాకు చెందిన 17 ఏళ్ల వాతావరణ కార్యకర్త ఫ్రాన్సిస్కో జేవియర్ వెరా మంజనారెస్ 2026లో 22వ అంతర్జాతీయ బాలల శాంతి బహుమతిని హేగ్, నెదర్లాండ్స్‌లో అందుకున్నారు. ఈ అవార్డును నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత కైలాష్ సత్యార్థి అందజేశారు.

Best Value — APPSC Current Affairs 2026

6, 9 and 12 Months Current Affairs Bundles

Monthly current affairs PDF with 150–200 APPSC-pattern MCQs — available in Telugu and English medium. One purchase, all editions delivered instantly.

6M

లాస్ట్ 6 మంత్స్ CA ప్యాక్

6 editions — Telugu or English
6 మంత్లీ ఎడిషన్స్900–1,200 MCQs total
₹294 ₹149 Save ₹145
Buy 6-Month Bundle — Telugu Buy 6-Month Bundle — English
9M

లాస్ట్ 9 మంత్స్ CA ప్యాక్

9 editions — Telugu or English
9 మంత్లీ ఎడిషన్స్1,350–1,800 MCQs total
₹441 ₹199 Save ₹242
Buy 9-Month Bundle — Telugu Buy 9-Month Bundle — English

Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.

Join Our Community

Study with the ReadingRoomz Community

Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.

Leave a Comment