వీక్లీ కరెంట్ అఫైర్స్ (మార్చి 2026 – 1వ వారం) – పరీక్ష రివిజన్ నోట్స్

అమెరికా-ఇజ్రాయెల్-ఇరాన్ యుద్ధం & క్షిపణి రక్షణ

టెహ్రాన్‌లోని సైనిక/నాయకత్వాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుని అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ ఇరాన్‌పై సమన్వయంతో వైమానిక దాడులు చేశాయి. ఇరాన్ ఇజ్రాయెల్ మరియు అమెరికా స్థావరాలపై (బహ్రెయిన్, కువైట్, ఖతార్) క్షిపణులు/డ్రోన్లతో ప్రతీకారం తీర్చుకుంది. IRGC హార్ముజ్ జలసంధిని మూసివేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది.

భారతదేశం-కెనడా CEPA & ప్రధాన ఒప్పందాలు

CEPA నిబంధనలు ఖరారు చేయబడ్డాయి – లక్ష్యం: 2030 నాటికి USD 50 బిలియన్లు

• భారతదేశం-కెనడా-ఆస్ట్రేలియా త్రైపాక్షిక (ACITI భాగస్వామ్యం)
• NIFTEM-K వద్ద జాయింట్ పల్స్ ప్రోటీన్ సెంటర్
• యురేనియం సరఫరా (కామెకో)
• AICTE-Mitacs: 300 మంది విద్యార్థులు/సంవత్సరం, 2027 నుండి 12 వారాల ఇంటర్న్‌షిప్‌లు
• 24 సంస్థాగత భాగస్వామ్యాలు (AI, ఆరోగ్య సంరక్షణ, వ్యవసాయం)
• కెనడా గ్లోబల్ బయోఫ్యూయల్స్ అలయన్స్, ISAలో చేరింది
• కెనడా IORA ప్రవేశానికి భారతదేశం మద్దతు ఇస్తుంది
• రక్షణ సంభాషణ, పార్లమెంట్ స్నేహం, CEO ఫోరం, భారత్ ట్రైబ్స్ ఫెస్ట్ 2026

సోమాలిలాండ్‌ను స్వాతంత్ర్య దేశంగా ఇజ్రాయెల్ గుర్తించింది

సోమాలిలాండ్ స్వాతంత్ర్యాన్ని అధికారికంగా గుర్తించిన మొదటి దేశంగా ఇజ్రాయెల్ అవతరించింది (1991లో ప్రకటించబడింది). బెర్బెరా పోర్ట్ (గల్ఫ్ ఆఫ్ ఆడెన్) వ్యూహాత్మకంగా ముఖ్యమైనది, DP వరల్డ్ (UAE) ద్వారా ఆధునీకరించబడింది.

ఇతర అంతర్జాతీయ విశేషాలు

IAEA అత్యవసర సమావేశం – వియన్నా (మార్చి 2), రష్యా-ఇరాన్ ఇరాన్ అణు కేంద్రాలపై దాడుల గురించి చర్చించమని కోరాయి.

MWC 2026 – జ్యోతిరాదిత్య సింధియా బార్సిలోనాలోని భారత్ పెవిలియన్‌ను ప్రారంభించారు

IRIS Dena Sinks – ఇరానియన్ ఫ్రిగేట్, గాలే శ్రీలంక సమీపంలోని US టార్పెడో, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత మొదటిసారి, వైజాగ్ ఫ్లీట్ రివ్యూ 2026కి హాజరైంది.

భారతదేశం-ఫిన్లాండ్ భాగస్వామ్యం – అలెగ్జాండర్ స్టబ్ మార్చి 4-7 సందర్శన, “డిజిటలైజేషన్ & సస్టైనబిలిటీలో వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం”, 6G టాస్క్ ఫోర్స్ (ఔలు + భారత్ 6G), ఇండో-ఫిన్లాండ్ స్టార్టప్ కారిడార్, వరల్డ్ సర్క్యులర్ ఎకానమీ ఫోరం 2026 భారతదేశం

పుదుచ్చేరిలో ప్రధానమంత్రి ₹2,700 కోట్ల ప్రాజెక్టులు

మౌలిక సదుపాయాలు, విద్య, ఆరోగ్య సంరక్షణ, గృహనిర్మాణం, మొబిలిటీ, నీరు, పర్యాటక రంగాన్ని కవర్ చేసే ₹2,700+ కోట్ల విలువైన ప్రాజెక్టులకు ప్రధాని మోదీ ప్రారంభించారు/శంకుస్థాపన చేశారు. పుదుచ్చేరి 'మూలధన పెట్టుబడి కోసం రాష్ట్రాలకు ప్రత్యేక సహాయం'లో చేర్చబడింది. ఉత్తమ మంత్రం: వ్యాపారం, విద్య, ఆధ్యాత్మికత, పర్యాటకం.

వరి ఫోర్టిఫికేషన్ ప్రక్రియ నిలిపివేయబడింది (PMGKAY)

IIT ఖరగ్‌పూర్ అధ్యయనం తర్వాత కేంద్ర ఆహార మంత్రిత్వ శాఖ వరి బలవర్థకతను నిలిపివేసింది: తేమ/ఉష్ణోగ్రత/తేమ స్థిరత్వాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది, కాలక్రమేణా సూక్ష్మపోషకాల తగ్గింపు. కార్యకర్తలు: రక్తహీనత ఎల్లప్పుడూ ఇనుము లోపం కాదు. మెరుగైన యంత్రాంగాన్ని గుర్తించే వరకు ఆపివేయబడింది.

NITI-JICA SDG సహకార దశ II పై సంతకం చేసింది

SDGs దశ II వైపు జపాన్-భారతదేశం సహకార చర్యల కోసం చర్చల రికార్డు. దృష్టి: ఆకాంక్ష జిల్లాలు (ADలు) మరియు ఆకాంక్ష బ్లాక్‌లు (ABలు).

అట్టుకల్ పొంగళ పండుగ కేరళ

అట్టుకల్ భగవతి ఆలయం, తిరువనంతపురం. మతపరమైన కార్యక్రమానికి అతిపెద్ద మహిళల సమావేశం (గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్). మహిళలు నైవేద్యం వండుతారు, నగరం బహిరంగ ఆలయంగా మారుతుంది. భద్రకాళి దేవత రూపం.

2,000 సంవత్సరాల మెగాలిథిక్ చాంబర్ కేరళ

కాసరగోడ్‌లోని పనాయల్‌లో లేటరైట్ రాక్-కట్ వృత్తాకార శ్మశానవాటిక. మెగాలిథిక్ కాలం (~2,000 సంవత్సరాలు). మూసివున్న ప్రవేశ ద్వారం, వృత్తాకార ద్వారం 5cm టాప్, 3-ft షాఫ్ట్. స్థానిక పేర్లు: మునియార, పాండవ గుహ, పీరంకి, నిధికుజి, కల్పథాయం.

2027 జనాభా లెక్కలు డిజిటల్ సాధనాలు & మస్కట్‌లు

అమిత్ షా ప్రారంభించారు: మస్కట్స్ ప్రగతి (స్త్రీ) & వికాస్ (పురుషులు). ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద, మొదటి డిజిటల్ జనాభా గణన, స్వీయ-గణన ఎంపిక. సూచన తేదీ: 1 మార్చి 2027. 2 దశలు: గృహాల జాబితా & జనాభా గణన.

కొరియా జిల్లా 5% నీటి నమూనా (ఛత్తీస్‌గఢ్)

“జల్ సంచయ్ జన్ భగీదారి” చొరవ. రైతులు రీఛార్జ్ చెరువులు/టెర్రస్ గుంటల కోసం 5% భూమిని అంకితం చేస్తారు. ఆవా పానీ జోకీ ఉద్యమం. భూగర్భజలాలు, నేల తేమ, నిలకడను మెరుగుపరుస్తుంది. గ్రామసభ ద్వారా సంఘం నేతృత్వంలో.

భారతదేశంలో మొట్టమొదటి నదీ లైట్‌హౌస్‌లు (బ్రహ్మపుత్ర నదిపై)

జాతీయ జలమార్గం-2, బ్రహ్మపుత్ర నది. సర్బానంద సోనోవాల్ ద్వారా గౌహతిలోని లచిత్ ఘాట్ వద్ద ఫౌండేషన్. DGLL + IWAI, ₹84 కోట్ల పెట్టుబడి.

నీతి-యూనిసెఫ్ పోషకాహార సంఘం

ఆకాంక్షాత్మక జిల్లాలు & బ్లాకులలో మాతా/శిశువు పోషకాహారం కోసం ఉద్దేశ్య ప్రకటన.

మొదటి అమోర్ఫస్ మెటల్ యూనిట్ (జపాన్ ప్రోటీరియల్)

$80M (~₹720 కోట్లు) పెట్టుబడి, శ్రీ సిటీ AP. భారతదేశంలో మొట్టమొదటి అమోర్ఫస్ మెటల్ తయారీ. ట్రాన్స్‌ఫార్మర్‌ల కోసం ఎలక్ట్రికల్-గ్రేడ్ స్టీల్. దశ-1: 30,000 టన్నులు. మొత్తం సామర్థ్యం: 1 లక్ష టన్నులు. సామర్థ్యం ~60% మెరుగుపడుతుంది, విద్యుత్ నష్టాలను తగ్గిస్తుంది.

AP వ్యవసాయం & గృహనిర్మాణ రోడ్ మ్యాప్ 2026

గృహాలు: 2026 లో 10.63 లక్షల ఇళ్ళు, 2029 నాటికి అర్హులైన పేదలందరికీ గృహాలు. 2.2 లక్షల కుటుంబాలకు (పట్టణ 2 సెంట్లు, గ్రామీణ 3 సెంట్లు) ఉచిత స్థలాలు.

వ్యవసాయం: AI- ఆధారిత వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త, యాంత్రీకరణ. ₹14,230 కోట్ల ఆహార ప్రాసెసింగ్ పెట్టుబడులు. భారతదేశం యొక్క వ్యవసాయ GDPలో AP ~10% వాటా ఇస్తుంది.

కల్తీ పాల విషాదం రాజమహేంద్రవరం

ఫిబ్రవరి 16-18, 2026న 106 కుటుంబాలు. 5 మరణాలు, 15 వెంటిలేటర్ (శిశువులు కూడా). తీవ్రమైన మూత్రపిండ వైఫల్యం, అనురియా. కల్తీ పాలు సరఫరా అనుమానం.

హనుమాన్ ప్రాజెక్ట్ - వన్యప్రాణుల సంరక్షణ

వన్యప్రాణుల పర్యవేక్షణ, సహాయం & నర్సింగ్ కోసం హీలింగ్ మరియు పెంపకం యూనిట్. విజయవాడలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రారంభించారు. మానవ-వన్యప్రాణుల సంఘర్షణను తగ్గించండి.

• 100+ వేగవంతమైన ప్రతిస్పందన వాహనాలు
• 7 వన్యప్రాణుల అంబులెన్స్‌లు
• 4 రెస్క్యూ సెంటర్లు: వైజాగ్, రాజమహేంద్రవరం, తిరుపతి, బైర్లూటి
• 19 వేగవంతమైన ప్రతిస్పందన బృందాలు
• రెస్క్యూ కిట్లతో వజ్ర గ్రామ బృందాలు

ఇంద్ర ధనస్సు కార్యక్రమం

వికలాంగుల సంక్షేమం & సామాజిక చేరిక. వికలాంగులకు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా APSRTC ఉచిత బస్సు ప్రయాణం. చలనశీలత, ప్రాప్యత, విద్య/ఉపాధిలో భాగస్వామ్యం మెరుగుపరచడం.

తెలుగు శాసనాలు విజయనగర కాలం

శ్రీ చెన్నకేశవ దేవాలయం, సోమపాళ్యం, అన్నమయ్య జిల్లా. ఏకశిలా స్తంభం. “శుభమస్తు స్వస్తి శ్రీ జయభ్యుదయ”, “జయ సంవత్సరం”. నాటి1534 CE, అచ్యుత దేవ రాయ (కృష్ణదేవరాయల తరువాత). 50 అడుగుల స్తంభం: కీర్తి ముఖాలు, గరుడ, సంగీతకారులు, యాలి, పుష్పాలు.

పోషణ-శిక్ష-సురక్ష (AP జనాభా విధానం)

TFR ను 1.5 నుండి 2.1 కి పెంచడానికి ముసాయిదా జనాభా నిర్వహణ విధానం. ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు. ఏప్రిల్ 1, 2026 నుండి అమలులోకి వస్తుంది. 2047 నాటికి 23% వృద్ధుల జనాభాను కంట్రోల్ చేయడం.

స్వయత్ కార్యక్రమం (GeM 7 సంవత్సరాలు)

మార్చి 6, 2026న జరుపుకుంటారు. ఫిబ్రవరి 19, 2019న ప్రారంభించబడింది. ఇ-లావాదేవీల ద్వారా స్టార్టప్‌లు, మహిళలు, యువత ప్రయోజనం. ప్రభుత్వ సేకరణలో స్టార్టప్‌లు, మహిళలు, MSEలు, SHGలను అనుమతిస్తుంది. చిరునామాలు: మార్కెట్ యాక్సెస్, ఫైనాన్స్ యాక్సెస్, విలువ జోడింపు.

రొమ్ము క్యాన్సర్ కేసులు 500% పెరిగాయి (1990-2023)

ది లాన్సెట్ ఆంకాలజీ అధ్యయనం: 477% పెరుగుదల కేసులు, 352% పెరుగుదల మరణాలు. కారకాలు: జీవనశైలి, పట్టణీకరణ, ఆలస్యమైన ప్రసవం, తగ్గిన తల్లిపాలు, స్క్రీనింగ్ లేకపోవడం.

భారతదేశాన్ని బ్లాక్ చేస్తున్న అస్థిరమైన వెబ్‌సైట్

“పాయిజన్ వెల్స్: భారతదేశంలో DNS సెన్సార్‌షిప్‌ను పరిశీలించడం” అనే అధ్యయనం. DNS ఫిల్టరింగ్ ప్రాథమిక పద్ధతి, సులభంగా దాటవేయబడుతుంది, ఏకరీతి చట్టపరమైన అవసరం లేదు. పద్ధతులు (బలమైన → బలహీనమైనవి): ఇంటర్నెట్ షట్‌డౌన్, DPI, BGP రూటింగ్, IP బ్లాకింగ్, SNI ఫిల్టరింగ్, URL ఫిల్టరింగ్, DNS ఫిల్టరింగ్, ప్లాట్‌ఫామ్-స్థాయి.

OTEC ప్రాజెక్ట్ లక్షద్వీప్

జితేంద్ర సింగ్ కవరట్టిలో సమీక్షించారు. సముద్ర ఉష్ణ శక్తి మార్పిడి డీశాలినేషన్. శక్తిని ఉత్పత్తి చేయడానికి ఉష్ణోగ్రత తేడా (వెచ్చని ఉపరితలం, చల్లని లోతైన సముద్రం) ఉపయోగిస్తుంది, విద్యుత్ డీశాలినేషన్. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇదే రకమైన మొదటిది.

ఏపీ జన్ విశ్వాస్ బిల్లు 2026

ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఆమోదించింది. చిన్న నేరాలను నేరరహితం చేయడం, విశ్వాసం ఆధారిత పాలన. 12 రాష్ట్ర చట్టాల ప్రకారం జైలు శిక్షను ద్రవ్య జరిమానాలతో భర్తీ చేయడం. గ్రేడెడ్ జరిమానాలు, కాంపౌండింగ్ నిబంధన. సెంట్రల్ జన్ విశ్వాస్ చట్టం 2023కి అనుగుణంగా ఉంటుంది.

రద్దు చేసిన చట్టాలు: AP డ్రైనేజీ సెస్సు చట్టం 1985, AP నాన్-డెల్టా ఏరియా డ్రైనేజీ చట్టం 1986.

ఆపరేషన్ సంకల్ప్

జూన్ 2019న ప్రారంభించబడింది. భారత నావికాదళం: 2 నౌకలు (ఫ్రిగేట్, డిస్ట్రాయర్) ఒమన్ గల్ఫ్‌లోని అడెన్ గల్ఫ్‌లో మోహరించబడ్డాయి. పైరసీ నిరోధకం, వ్యాపారి నౌకల భద్రత, సముద్ర భద్రత. పశ్చిమాసియా ఉద్రిక్తతల మధ్య HADR కార్యకలాపాల కోసం సిద్ధంగా ఉంది.

బాల్య ఊబకాయంలో భారతదేశం 2వ స్థానంలో ఉంది

ప్రపంచ ఊబకాయం అట్లాస్ 2026 (ప్రపంచ ఊబకాయం సమాఖ్య, మార్చి 4). ఊబకాయం/అధిక BMI ఉన్న పిల్లలలో భారతదేశం ప్రపంచవ్యాప్తంగా రెండవ స్థానంలో ఉంది. 2025: ~15 మిలియన్ల పిల్లలు (5-9 సంవత్సరాలు), ~26 మిలియన్ల పిల్లలు (10-19 సంవత్సరాలు) అధిక బరువు/ఊబకాయం.

జస్టిస్ లిసా గిల్ - ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి

సుప్రీంకోర్టు కొలీజియం సిఫార్సు చేసింది. విధానం: సజావుగా బదిలీ కావడానికి ఖాళీకి 2 నెలల ముందు న్యాయమూర్తిని బదిలీ చేయండి.

కొత్త గవర్నర్లు / లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్లు

(కొత్త నియామకాల జాబితా - పూర్తి వివరాల కోసం రోజువారీ CA ని చూడండి)

ప్రపంచ వన్యప్రాణుల దినోత్సవం – మార్చి 3, 2026

CITES దత్తతకు గుర్తులు. థీమ్: “ఔషధ మరియు సుగంధ మొక్కలు: ఆరోగ్యం, వారసత్వం మరియు జీవనోపాధిని పరిరక్షించడం.”

CISF 57వ వ్యవస్థాపక దినోత్సవం - మార్చి 6

ముందలి, ఒడిశా. అమిత్ షా ముఖ్య అతిథి. 1969లో స్థాపించబడింది. కీలకమైన మౌలిక సదుపాయాల కోసం ప్రధాన పారిశ్రామిక భద్రతా దళం.

తొలి రంజీ ట్రోఫీని గెలుచుకున్న జమ్మూ & కె

జమ్మూ & కాశ్మీర్ తొలిసారిగా రంజీ ట్రోఫీని గెలుచుకుని చరిత్ర సృష్టించింది. UT క్రికెట్‌కు మైలురాయి. రంజీ ట్రోఫీ: భారతదేశపు ప్రీమియర్ దేశీయ ఫస్ట్-క్లాస్ ఛాంపియన్‌షిప్, BCCI, 1934-35లో ప్రారంభమైంది.

భారత మహిళా క్రికెట్ - లారెస్ అవార్డు నామినేషన్

తొలి మహిళా క్రికెట్ ప్రపంచ కప్ విజయం తర్వాత హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ నేతృత్వంలోని జట్టు 2026 లారస్ వరల్డ్ టీమ్ ఆఫ్ ది ఇయర్ అవార్డుకు నామినేట్ చేయబడింది. "ఆస్కార్ ఆఫ్ స్పోర్ట్స్".

ఖేలో ఇండియా ట్రైబల్ గేమ్స్ 2026

మొదటి KITG మార్చి 25 - ఏప్రిల్ 6, ఛత్తీస్‌గఢ్ (రాయ్‌పూర్, జగదల్‌పూర్, సర్గుజా). డాక్టర్ మన్సుఖ్ మాండవియా ప్రకటించారు. గిరిజన ప్రతిభను గుర్తించండి/ప్రమోట్ చేయండి. మస్కట్: మోర్వీర్ (ఛత్తీస్‌గఢిలో మోర్=నాది/మాది, వీర్=ధైర్యం).