REVISION DIGEST • APPSC / Group 1 / Group 2 / Group 3 / Group 4 / AP Police SI / Constable / AP DSC / AP TET
వీక్లీ కరెంట్ అఫైర్స్ (జనవరి 2026 - 2వ వారం) - ఎక్జామ్ రివిజన్ నోట్స్
Structured for quick revision, MCQs, and exam-oriented clarity (ReadingRoomz).
ఈ వారపు కరెంట్ అఫైర్స్ పోస్ట్ గురించి
ఈ వారపు కరెంట్ అఫైర్స్ పోస్ట్, రీడింగ్ రూమ్జ్లో
జనవరి 2026 వారం (05–10 జనవరి 2026)లో ప్రచురించబడిన రోజువారీ కరెంట్ అఫైర్స్ నుండి తయారు చేయబడిన రివిజన్ డైజెస్ట్. ఇది
వారపు కరెంట్ అఫైర్స్ యొక్క త్వరిత రివిజన్ మరియు MCQ-సిద్ధంగా ఉన్న అంశాల ద్వారా రూపొందించబడింది.
పూర్తి అంశాల వారీగా వివరణల కోసం, చివరిలో లింక్ చేయబడిన మా రోజువారీ కరెంట్ అఫైర్స్ పోస్ట్లను చూడండి — మీ పరీక్ష తయారీని బలోపేతం చేయడానికి ప్రతి రోజు అప్ డేట్స్ వివరంగా కవర్ చేయబడ్డాయి.
పూర్తి అంశాల వారీగా వివరణల కోసం, చివరిలో లింక్ చేయబడిన మా రోజువారీ కరెంట్ అఫైర్స్ పోస్ట్లను చూడండి — మీ పరీక్ష తయారీని బలోపేతం చేయడానికి ప్రతి రోజు అప్ డేట్స్ వివరంగా కవర్ చేయబడ్డాయి.
విషయ సూచిక
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ స్పెషల్
భోగాపురం అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం - ధ్రువీకరణ విమానం ట్రయల్ రన్ పూర్తయింది
- విశాఖపట్నం సమీపంలోని భోగాపురం గ్రీన్ఫీల్డ్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో ధృవీకరణ విమాన పరీక్ష పూర్తయింది.
- వాణిజ్య కార్యకలాపాలు జూన్ 2026 నుండి ప్రారంభమయ్యే అవకాశం ఉంది.
- ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్ యొక్క విమానయాన మరియు మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధిలో ఒక ప్రధాన మైలురాయిని సూచిస్తుంది.
ఓఎన్జిసి గ్యాస్ బావి పేలుడు (కోనసీమ జిల్లా)
- మల్కిపురం మండలం, ఇరుసుమండ గ్రామంలోని ఓఎన్జీసీకి చెందిన మోరి-5 బావి వద్ద సహజవాయువు లీకేజీ జరిగింది.
- ప్రాంతం: డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కోనసీమ జిల్లా, ఆంధ్రప్రదేశ్.
- ఉత్పత్తి పెంపుదల కార్యాచరణ నిర్వహణ సమయంలో ఈ సంఘటన జరిగింది.
పరీక్షా కోణం
ONGC కార్యకలాపాలు • పెట్రోలియం రంగ పాలన • పారిశ్రామిక భద్రతా ప్రోటోకాల్లు.
మూడేళ్ల PPP ప్రాజెక్ట్ పైప్లైన్ - AP భారతదేశానికి నాయకత్వం వహిస్తుంది
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ పెర్ఫార్మన్స్
- మొత్తం ప్రాజెక్టులు: 270 (భారతదేశంలోనే అత్యధికం)
- మొత్తం ప్రాజెక్టు వ్యయం: ₹1,15,578.81 కోట్లు
- పీపీపీ ప్రాజెక్టుల సంఖ్య మరియు కేటాయింపు పరంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ అగ్రస్థానంలో ఉంది.
జాతీయ నేపథ్యం
కేంద్ర బడ్జెట్ 2025–26 ప్రకటన కింద డీఈఏ ₹17 లక్షల కోట్ల విలువైన 852 ప్రాజెక్టులను రూపొందించింది.
AP క్యాబినెట్ – కీలక మౌలిక సదుపాయాల నిర్ణయాలు
ప్రధాన ఆమోదాలు
- ఇంటిగ్రేటెడ్ హోల్డింగ్ కంపెనీగా APLINC (AP లాజిస్టిక్స్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ కార్పొరేషన్)
- ఏపీ లాజిస్టిక్స్ ఫండ్ను ఏఐఎఫ్ (ఆల్టర్నేటివ్ ఇన్వెస్ట్మెంట్ ఫండ్)గా; రాష్ట్ర వాటా 20%
- స్పేస్ సిటీ, తిరుపతిలో రాకెట్ తయారీ యూనిట్ కోసం ఎథెరియల్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ గిల్డ్కు 150 ఎకరాలు.
- చిత్తూరు లో హన్సా-3 (NG) శిక్షణా విమానాల తయారీ కోసం భూమి.
- ఎంఎస్ఎంఈ కామన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్ల (సీఎఫ్సీల) కోసం ₹200 కోట్లతో ఆంధ్రప్రదేశ్ క్లస్టర్ డెవలప్మెంట్ కార్యక్రమం.
- ఏపీ జల్ జీవన్ వాటర్ సప్లై కార్పొరేషన్కు ₹5,000 కోట్ల ప్రభుత్వ హామీ.
- అనంతపురం జిల్లాలోని కమలాపాడు వద్ద 950 మెగావాట్ల పంప్డ్ స్టోరేజ్ జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్ట్
మాగ్నమ్వింగ్స్ (గుంటూరు) వారి స్వదేశీ ఎయిర్ టాక్సీ
- స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో రూపొందించిన ఎయిర్ టాక్సీకి గుంటూరులో నిర్మాణ ఫ్రేమ్ పరీక్షలు పూర్తయ్యాయి.
- డెవలపర్: Magnumwings; MD: అభిరామ్ చావా.
- భారతదేశం యొక్క అధునాతన వైమానిక రవాణా పరిష్కారాలలో ఇది ఒక ప్రధాన మైలురాయి.
పరీక్షా కోణం
మేక్ ఇన్ ఇండియా • ఏరోస్పేస్ ఆవిష్కరణ • అధునాతన వాయు చలనశీలత (AAM).
3వ భారతీయ లైట్హౌస్ ఫెస్టివల్ – విశాఖపట్నం
- ఓడరేవులు, షిప్పింగ్ & జలమార్గాల మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలోని DGLL (డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ లైట్హౌస్లు మరియు లైట్షిప్లు) ద్వారా నిర్వహించబడింది.
- దృష్టి: సముద్ర వారసత్వం, తీరప్రాంత సంస్కృతి, లైట్హౌస్ పర్యాటకం.
- భారతదేశ లైట్హౌస్ నెట్వర్క్ను వేడుకగా జరుపుకునే రెండు రోజుల ఉత్సవం.
టాటా – భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద ఇంగోట్ మరియు వేఫర్ కర్మాగారం (నెల్లూరు)
- TPREL (టాటా పవర్ రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ లిమిటెడ్) 10-గిగావాట్ల గ్రీన్ఫీల్డ్ ఇంగాట్ మరియు వేఫర్ ప్లాంట్ను ఏర్పాటు చేయనుంది.
- పెట్టుబడి: ₹6,675 కోట్లు.
- ప్రదేశం: IFFCO Kisan SEZ, Nellore.
- ప్రాముఖ్యత: సౌర సరఫరా గొలుసును బలోపేతం చేయడం, పునరుత్పాదక ఇంధన తయారీ.
NHAI గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్ - బెంగళూరు-కడప-విజయవాడ కారిడార్
రెండు రికార్డులు సాధించబడ్డాయి
- అత్యంత పొడవైన నిరంతర బిటుమినస్ కాంక్రీట్ వేయడం: 24 గంటల్లో సుమారు 29 కిలోమీటర్లు
- అత్యధిక పరిమాణం: 24 గంటల్లో >10,000 మెట్రిక్ టన్నులు
విభాగం: వనవోలు–వంకరకుంట (ఆరు లేన్ల ఆర్థిక కారిడార్)
అమరావతి ఆవకాయ పండుగ 2026
- విజయవాడలో ఏపీ పర్యాటక శాఖ, టీమ్వర్క్ ఆర్ట్స్ సంయుక్తంగా మూడు రోజుల పాటు నిర్వహించే ఉత్సవం.
- వేదిక: పున్నమి ఘాట్ & భవానీ ద్వీపం, కృష్ణా నది.
- AP పాక వారసత్వాన్ని హైలైట్ చేస్తుంది (ఆవకాయ - మామిడి పచ్చడి).
నెట్-జీరో రెసిడెన్షియల్ స్కూల్ ఇనిషియేటివ్ (కృష్ణా జిల్లా)
- ఎపి ప్రభుత్వం + హార్ట్ఫుల్నెస్ మొదటి నెట్-జీరో రెసిడెన్షియల్ స్కూల్ పైలట్ను ప్రారంభించింది.
- ప్రదేశం: ఏపీ సాంఘిక సంక్షేమ గురుకుల పాఠశాల, కుంటముక్కల.
- దీనిని ఒక సమగ్ర పర్యావరణ క్యాంపస్గా రూపొందించారు.
- రాష్ట్రంలోనే ఇది మొట్టమొదటి వినూత్న కార్యక్రమం.
పరీక్షా కోణం
సుస్థిరత • పర్యావరణ విద్య • నికర-సున్నా క్యాంపస్ భావనలు.
రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ముపై పుస్తకం విడుదల (విశాఖపట్నం)
- శీర్షిక: అగ్ని సరస్సులో వికసించిన కమలం ద్రౌపది ముర్ము
- రచయిత: యార్లగడ్డ లక్ష్మీ ప్రసాద్
- రాష్ట్రపతి జీవిత ప్రయాణంపై రాసిన తెలుగు పుస్తకం ఒక ప్రత్యేక కార్యక్రమంలో ఆవిష్కరించబడింది.
రాజ్యాంగం మరియు పాలన
ఎన్నికల సంఘం యొక్క ఓటర్ల జాబితాల ప్రత్యేక విస్తృత సవరణ (ఎస్ఐఆర్)
- సుప్రీంకోర్టు ముందు ECI SIR ను సమర్థించింది; "సమాంతర NRC" ఆరోపణలను తిరస్కరించింది.
- ఎస్ఐఆర్ బీహార్లో ప్రారంభమై, మరో 12 రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు విస్తరించింది.
- జాతీయ గుర్తింపు కార్డులను జారీ చేయడం లేదా ఎన్ఆర్సిని నిర్వహించడం కేంద్ర ప్రభుత్వ బాధ్యత అని, ఎన్నికల సంఘం బాధ్యత కాదని ఈసీఐ స్పష్టం చేసింది.
రాజ్యాంగ ఆధారం
- అధికరణ 324: ఓటర్ల జాబితా తయారీకి సంబంధించి కేంద్ర ఎన్నికల సంఘానికి సంపూర్ణ అధికారాలు.
- అధికరణ 326: ఓటు హక్కు వయోజన పౌరులకు మాత్రమే పరిమితం.
- అధికరణ 327: పార్లమెంటు యొక్క చట్ట నిర్మాణ అధికారం (324, 326 అధికరణలకు లోబడి)
- పౌరసత్వ చట్టం, 1955 (సెక్షన్ 9(2)): పౌరసత్వాన్ని రద్దు చేసే విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వానికి ప్రత్యేక అధికార పరిధి ఉంటుంది.
| SIR (ప్రత్యేక ఇంటెన్సివ్ రివిజన్) | ఎన్ఆర్సి (జాతీయ పౌర రిజిస్టర్) |
|---|---|
| ఓటర్ల జాబితా సవరణ (ఓటరు అర్హత) | Citizenship determination exercise |
| 18 కంటే ఎక్కువ వయస్సు గల పౌరులు 18+ | పౌరులందరికీ (అన్ని వయసుల వారికి) వర్తిస్తుంది |
| అధికారం: ఈసీఐ | అధికారం: కేంద్ర ప్రభుత్వం |
| ఆధారం: అధికరణలు 324, 326 | ఆధారం: పౌరసత్వ చట్టం, 1955 |
జాతీయ ఇంటెలిజెన్స్ గ్రిడ్ (నాట్గ్రిడ్) – విస్తరించిన యాక్సెస్
- రాష్ట్ర పోలీసులకు (ఎస్పీ ర్యాంక్ వరకు) విస్తృత ప్రాప్యత కల్పించబడింది.
- 26/11 దాడుల (2008) తర్వాత సృష్టించబడిన సాంకేతికత ఆధారిత గూఢచార సమాచార పంచుకునే వేదిక.
- ఇది పార్లమెంటరీ చట్టం ద్వారా కాకుండా, 2012లో సిసిఎస్ (క్యాబినెట్ కమిటీ ఆన్ సెక్యూరిటీ) ద్వారా ఆమోదించబడింది.
ముఖ్య లక్షణాలు
- 11 కేంద్ర సంస్థలను 21 డేటా వర్గాలకు కలుపుతుంది.
- వర్గాలు: గుర్తింపు, ప్రయాణం, వలసలు, బ్యాంకింగ్, టెలికాం, కమ్యూనికేషన్ డేటా
- Recent: integration with NPR (119 crore residents); analytics tool “Gandiva”
SAMPANN ప్లాట్ఫారమ్ - డిజిటల్ పెన్షన్ మేనేజ్మెంట్
- ఎండ్-టు-ఎండ్ డిజిటల్ పెన్షన్ నిర్వహణ కోసం టెలికమ్యూనికేషన్ల విభాగం (DoT) ద్వారా ఇది అమలు చేయబడింది.
- పూర్తి ఫార్మ్: పెన్షన్ అకౌంటింగ్ మరియు నిర్వహణ కోసం వ్యవస్థ.
- ప్రక్రియలు, మంజూరు, పెన్షన్ చెల్లింపు (ప్రత్యక్ష బ్యాంకు బదిలీలు).
మహిళా మరియు శిశు అభివృద్ధి కోసం పంఖుడి పోర్టల్
- MWCD (మహిళా మరియు శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ) ద్వారా ప్రారంభించబడింది.
- ఇంటిగ్రేటెడ్ CSR మరియు భాగస్వామ్య సౌకర్య డిజిటల్ పోర్టల్.
- వ్యక్తులు, ప్రవాస భారతీయులు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, కార్పొరేట్లు మరియు ప్రభుత్వ ఏజెన్సీలను అనుసంధానించే ఏక గవాక్ష వేదిక.
- మహిళా మరియు శిశు సంక్షేమ కార్యక్రమాలలో సమన్వయం మరియు పారదర్శకతను బలోపేతం చేస్తుంది.
UIDAI ఆధార్ మస్కట్ 'ఉదయ్'ని ప్రారంభించింది
- యూఐడీఏఐ (యూనిక్ ఐడెంటిఫికేషన్ అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా) 'ఉదయ్'ను అధికారిక ఆధార్ మస్కట్గా ప్రారంభించింది.
- ఆధార్ సేవలను నివాసితులకు మరింత స్నేహపూర్వకంగా మరియు సులభంగా అర్థమయ్యేలా రూపొందించబడింది.
- మైగవ్ ప్లాట్ఫామ్ పోటీ ద్వారా 875 ఎంట్రీల నుండి ఎంపిక చేయబడింది.
- డిజైన్ విజేత: అరుణ్ గోకుల్ (కేరళ); పేరు విజేత: రియా జైన్ (భోపాల్).
పర్యావరణం & భూగోళశాస్త్రం
ఆసియాలో విపత్తు ప్రమాదం మరియు వాతావరణ దుర్బలత్వం
ముఖ్య గణాంకాలు
- వర్ధమాన ఆసియా ఆర్థిక వ్యవస్థలు (భారతదేశం, చైనా, ఆసియాన్-11) తీవ్రమవుతున్న విపత్తుల ముప్పును ఎదుర్కొంటున్నాయి.
- ~100 ఈ ప్రాంతంలో ఏటా సంభవించే విపత్తులు 100 కు పైగా
- ప్రతి సంవత్సరం 80 మిలియన్ల మంది ప్రజలు ప్రభావితమవుతున్నారు.
- భారతదేశం: సగటు వార్షిక స్థూల దేశీయోత్పత్తి నష్టాలు 0.4% (1990–2024)
- ప్రపంచ రిస్క్ ఇండెక్స్లో భారతదేశం ఫిలిప్పీన్స్ తర్వాత రెండవ స్థానంలో ఉంది.
గంగాసాగర్ సేతు - పశ్చిమ బెంగాల్
- కనెక్టివిటీ ప్రాజెక్టుకు శంకుస్థాపన చేశారు.
- ఖర్చు: ₹1,670 కోట్లు; పొడవు: ~5 కి.మీ.
- కలిపేది: మురిగంగా నది • సాగర్ ద్వీపాన్ని ప్రధాన భూభాగంతో కలుపుతుంది
- ప్రాముఖ్యత: గంగాసాగర్ మేళా (భారతదేశంలోని అతిపెద్ద మతపరమైన సమావేశాలలో ఒకటి)
Popocatépetl అగ్నిపర్వతం ఇంటీరియర్ (మెక్సికో) యొక్క మొదటి 3D ఇమేజింగ్
- పోపోకాటెపెట్ల్ అగ్నిపర్వతం లోపలి భాగం యొక్క మొట్టమొదటి 3D చిత్రాన్ని రూపొందించారు.
- 100 కిలోమీటర్ల పరిధిలో సుమారు 25 మిలియన్ల మంది ప్రజలపై ప్రభావం చూపుతుంది.
- 20,000 సంవత్సరాల క్రితం ఏర్పడింది.
- 1994 నుండి నిరంతరం క్రియాశీలంగా ఉంది; ఇటీవలి విస్ఫోటనం: 2023.
గ్రీన్ల్యాండ్పై అమెరికా వ్యాఖ్యలు – సార్వభౌమాధికార వివాదం
- గ్రీన్లాండ్: డెన్మార్క్ రాజ్యంలోని ఒక స్వయంప్రతిపత్తి గల భూభాగం.
- వ్యూహాత్మక ప్రాముఖ్యత: ఆర్కిటిక్ స్థానం, రక్షణ, షిప్పింగ్ మార్గాలు, వనరులు.
- గ్రీన్లాండ్ నాయకత్వం మరియు యూరోపియన్ మిత్రదేశాలు అమెరికా స్వాధీనం చేసుకునే వ్యాఖ్యలను తీవ్రంగా తిరస్కరించాయి.
ఎక్జామ్ రెడీ
- నార్డిక్ దేశాలు: డెన్మార్క్, నార్వే, స్వీడన్, ఫిన్లాండ్, ఐస్లాండ్
- స్కాండినేవియన్ దేశాలు: డెన్మార్క్, నార్వే, స్వీడన్
2026 – పచ్చిక బయళ్లు మరియు పశుపోషకుల అంతర్జాతీయ సంవత్సరం
- UN declared 2026 to protect grasslands as critical ecosystems.
- UNCCD COP16 పచ్చిక బయళ్లను సంక్లిష్టమైన సామాజిక-పర్యావరణ వ్యవస్థలుగా గుర్తించింది.
- దృష్టి: వాతావరణ చర్య, జీవవైవిధ్య పరిరక్షణ, జీవనోపాధి.
భారతదేశంలో గడ్డి భూములు
విస్తీర్ణం: 4–6% (దీనిని తరచుగా తక్కువగా అంచనా వేస్తారు). తరచుగా “బీడు భూములు”గా తప్పుగా వర్గీకరించబడతాయి.
ప్రధాన రకాలు
- ఆల్పైన్ గడ్డిభూములు: బుగ్యాల్స్ (ఉత్తరాఖండ్), హిమాచల్ పచ్చిక బయళ్లు
- శోలా గడ్డి భూములు: పశ్చిమ కనుమలు (నీలగిరి, అనమలై)
- అర్ధ-శుష్క గడ్డి భూములు: బన్ని (కచ్), మహారాష్ట్ర–కర్ణాటక
- వరద మైదానాల గడ్డి భూములు: టెరాయ్ (కాజీరంగా, దుధ్వా)
జబర్ఖేత్ నేచర్ రిజర్వ్ (ఉత్తరాఖండ్)
- ఉత్తరాఖండ్లోని మొట్టమొదటి ప్రైవేట్ యాజమాన్యం మరియు నిర్వహణలో ఉన్న ప్రకృతి రిజర్వ్.
- 2025లో 10 సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాయి.
- ఇది “వన్యప్రాణులకు ప్రథమ ప్రాధాన్యత” అనే నమూనాను అనుసరిస్తుంది: పర్యాటకానికి ముందు ప్రకృతి పునరుద్ధరణ.
- పునరుద్ధరణ: హానికరమైన జాతులను తొలగించడం, ఆవాసాల పునరుత్పత్తి, నియంత్రిత మానవ ప్రవేశం.
సైన్స్ & టెక్నాలజీ
రిమోట్ సెన్సింగ్ టెక్నాలజీ – పురోగతులు
- రిమోట్ సెన్సింగ్ అంటే ఏమిటి? ప్రతిబింబించే/వెలువరించే విద్యుదయస్కాంత వికిరణాన్ని విశ్లేషించడం ద్వారా ఉపగ్రహాలు/డ్రోన్లను ఉపయోగించి భూమి ఉపరితలం గురించి సమాచారాన్ని సేకరించడం.
- వివిధ పదార్థాలు ప్రత్యేకమైన వర్ణపట సంకేతాలను ఉత్పత్తి చేస్తాయి.
ప్రధాన అనువర్తనాలు
1. వృక్షసంపద & అడవులు: మొక్కల ఆరోగ్యం కోసం NDVI (సాధారణీకరించిన వ్యత్యాస వృక్ష సూచిక); అటవీ బయోమాస్ అంచనా.
2. నీటి వనరులు: NDWI, నీటి మ్యాపింగ్ కోసం MNDWI; మేఘాల కవర్/రాత్రి పరిస్థితుల కోసం SAR.
3. ఖనిజాలు & హైడ్రోకార్బన్లు: ఖనిజ గుర్తింపు కోసం హైపర్స్పెక్ట్రల్ సెన్సార్లు; భౌగోళిక నిర్మాణ విశ్లేషణ.
4. భూగర్భజలం: గురుత్వాకర్షణ ఆధారిత భూగర్భజల నిల్వ అంచనా కోసం NASA యొక్క GRACE మిషన్.
2. నీటి వనరులు: NDWI, నీటి మ్యాపింగ్ కోసం MNDWI; మేఘాల కవర్/రాత్రి పరిస్థితుల కోసం SAR.
3. ఖనిజాలు & హైడ్రోకార్బన్లు: ఖనిజ గుర్తింపు కోసం హైపర్స్పెక్ట్రల్ సెన్సార్లు; భౌగోళిక నిర్మాణ విశ్లేషణ.
4. భూగర్భజలం: గురుత్వాకర్షణ ఆధారిత భూగర్భజల నిల్వ అంచనా కోసం NASA యొక్క GRACE మిషన్.
కాంటాక్ట్ బైనరీ స్టార్ (W Ursae Majoris రకం)
- ఏరిస్ (ఆర్యభట్ట అబ్జర్వేషనల్ సైన్సెస్ పరిశోధనా సంస్థ) డబ్ల్యూ యుమా-రకం కాంటాక్ట్ బైనరీ నక్షత్రాలను అధ్యయనం చేసింది.
- అవి ఏమిటి? అవి చాలా దగ్గరగా పరిభ్రమిస్తూ, ఉమ్మడి బాహ్య వాతావరణాన్ని పంచుకునే స్వల్పకాలిక జంట నక్షత్రాలు.
- డంబెల్ ఆకారంలో ఉంటాయి; నక్షత్రాల పరిణామాన్ని అధ్యయనం చేయడానికి ఇవి సహజ ప్రయోగశాలలుగా పనిచేస్తాయి.
పైరోలిసిస్ ద్వారా బయో-బిటుమెన్ – వ్యవసాయ వ్యర్థాల నుండి రహదారుల వరకు
- సిఎస్ఐఆర్-సిఆర్ఆర్ఐ (న్యూఢిల్లీ) మరియు సిఎస్ఐఆర్-ఐఐపి (డెహ్రాడూన్) ద్వారా పారిశ్రామిక స్థాయి సాంకేతిక పరిజ్ఞాన బదిలీ సాధించబడింది.
- బయో-బిటుమెన్: శిలాజాల నుండి లభించే బిటుమెన్కు జీవ ఆధారిత ప్రత్యామ్నాయం.
- వరి గడ్డిని (వ్యవసాయ వ్యర్థాన్ని) పైరోలిసిస్ ప్రక్రియ ద్వారా ఉత్పత్తి చేస్తారు.
ప్రక్రియ మరియు ప్రాముఖ్యత
- ప్రక్రియ: సేకరణ → పెల్లెటైజేషన్ → పైరోలిసిస్ → బయో-ఆయిల్ → సాంప్రదాయ బిటుమెన్తో కలపడం
- పనితీరులో ఎలాంటి నష్టం లేకుండా 20–30% సాంప్రదాయ బిటుమెన్ను భర్తీ చేయవచ్చు.
- మొదటి ప్రయోగం: మేఘాలయలోని జోరాబట్–షిల్లంగ్ ఎక్స్ప్రెస్వే (NH-40)పై 100 మీటర్ల దూరం.
- దీని ద్వారా ఏటా ₹25,000–30,000 కోట్ల విలువైన దిగుమతులను తగ్గించవచ్చు.
బయోమెటీరియల్స్ – రకాలు మరియు అనువర్తనాలు
- బయోమెటీరియల్స్ అంటే ఏమిటి? పూర్తిగా లేదా పాక్షికంగా జీవసంబంధిత వనరుల నుండి పొందిన పదార్థాలు లేదా జీవ ప్రక్రియలను ఉపయోగించి రూపొందించిన పదార్థాలు.
- ప్లాస్టిక్స్, వస్త్రాలు, నిర్మాణం, ఆరోగ్య సంరక్షణ రంగాలలో శిలాజ ఆధారిత పదార్థాలకు ప్రత్యామ్నాయం.
బయోమెటీరియల్స్ రకాలు
- డ్రాప్-ఇన్ బయోమెటీరియల్స్: రసాయనపరంగా శిలాజ ఆధారిత పదార్థాలకు సమానమైనవి (ఉదాహరణకు, బయో-పిఈటీ)
- విడిపోయే బయోమెటీరియల్స్: రసాయనికంగా విభిన్నమైనవి (ఉదాహరణకు, పాలిలాక్టిక్ యాసిడ్ – PLA)
- నూతన జీవపదార్థాలు: కొత్త లక్షణాలు (స్వయం-బాగుచేసుకునేవి, జీవక్రియాశీల మిశ్రమ పదార్థాలు)
ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు అభివృద్ధి
2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరానికి జీడీపీ మొదటి ముందస్తు అంచనాలు విడుదల
- ఎన్ఎస్ఓ (జాతీయ గణాంకాల కార్యాలయం) 2026 జనవరి 7న మొదటి ముందస్తు అంచనాలను విడుదల చేసింది.
- వాస్తవ జీడీపీ వృద్ధి: 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో 7.4%
- నామమాత్రపు జీడీపీ వృద్ధి: 8.0%
- నిజమైన స్థూల విలువ జోడింపు (GVA) వృద్ధి: 7.3%
- నామమాత్ర స్థూల విలువ జోడింపు వృద్ధి: 7.7%
రంగాల వారీ పనితీరు (స్థిర ధరల వద్ద స్థూల విలువ జోడింపు)
- సేవలు (ప్రధాన చోదకం): ఆర్థిక, రియల్ ఎస్టేట్ మరియు వృత్తిపరమైన సేవలు: 9.9%
- వాణిజ్యం, హోటళ్లు, రవాణా, కమ్యూనికేషన్లు: 7.5%
- ద్వితీయ రంగం: తయారీ మరియు నిర్మాణం: 7.0%
- ప్రాథమిక రంగం: వ్యవసాయం మరియు అనుబంధ రంగాలు: 3.1%; యుటిలిటీలు: 2.1%
ఐక్యరాజ్యసమితి డెసా భారతదేశ వృద్ధిని 7.2 శాతంగా అంచనా వేసింది.
- ఐక్యరాజ్యసమితి ఆర్థిక మరియు సామాజిక వ్యవహారాల విభాగం 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారతదేశం యొక్క వృద్ధి 7.2% గా అంచనా వేసింది.
- మూలం: ప్రపంచ ఆర్థిక పరిస్థితి మరియు అంచనాలు 2026 నివేదిక.
- స్థిరమైన ప్రైవేట్ వినియోగం మరియు బలమైన ప్రభుత్వ పెట్టుబడుల ద్వారా వృద్ధికి మద్దతు లభించింది.
- అమెరికా సుంకాల చర్యల ప్రతికూల ప్రభావాన్ని ఇది భర్తీ చేస్తుందని భావిస్తున్నారు (భారతదేశ ఎగుమతులలో 18% అమెరికాకు వెళ్తాయి).
గృహ వినియోగ వ్యయ సర్వే (HCES) 2022-23 & 2023-24
- MoSPI (గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ) ద్వారా విడుదల చేయబడింది.
- MPCE (మాసపు తలసరి వ్యయం) ఆధారంగా భారతీయ గృహాల ఖర్చుల విధానాలపై ఇది అంతర్దృష్టులను అందిస్తుంది.
ముఖ్యాంశాలు
- ఆహార వ్యయం వాటా తగ్గింది:
- పట్టణ ప్రాంతాలు: ప్రతి ₹100కి ₹48 → ₹39
- గ్రామీణ ప్రాంతాలు: ప్రతి ₹100కి ₹59 → ₹47
- ఎంగెల్ నియమాన్ని ఇది ధృవీకరిస్తుంది (ఆదాయం పెరిగే కొద్దీ ఆహారంపై చేసే ఖర్చు వాటా తగ్గుతుంది).
- ఆహార పరివర్తన: తక్కువ తృణధాన్యాలు, ఎక్కువ పండ్లు/గుడ్లు/చేపలు/ప్రాసెస్ చేసిన ఆహారాలు
- ఇంధన ఖర్చు తగ్గింది (సౌభాగ్య, పీఎం ఉజ్వల పథకాల ప్రభావం)
రక్షణ మరియు భద్రత
భారత సైన్యం సుదూర క్షిపణి ప్రయోగ వ్యవస్థ కోసం ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది.
- ఒప్పందం విలువ: ₹293 కోట్లు
- సరఫరాదారు: NIBE లిమిటెడ్. (పుణేకు చెందిన ప్రైవేట్ రక్షణ తయారీదారు) ఇజ్రాయెల్ యొక్క ఎల్బిట్ సిస్టమ్స్ సహకారంతో
- సిస్టమ్ పేరు: సూర్యస్త్ర (సూర్య)
- భారతదేశపు మొట్టమొదటి మేడ్-ఇన్-ఇండియా యూనివర్సల్ మల్టీ-క్యాలిబర్ రాకెట్ లాంచర్
సాంకేతిక సామర్థ్యాలు
- దాడి పరిధి: 150 కి.మీ మరియు 300 కి.మీ
- వివిధ దూరాలలో ఒకేసారి బహుళ లక్ష్యాలను ఛేదించగలదు.
- అధిక కచ్చితత్వం: సర్క్యులర్ ఎర్రర్ ప్రాబబుల్ (CEP) < 5 మీటర్లు
- సైన్యం యొక్క డీప్-స్ట్రైక్ ఆర్టిలరీ ఫైర్పవర్ను గణనీయంగా పెంచుతుంది
అంతర్జాతీయ సంబంధాలు
అమెరికా అంతర్జాతీయ సౌర కూటమి (ISA) నుండి వైదొలిగింది.
- అమెరికా జనవరి 2026లో ఐఎస్ఏ నుండి వైదొలగుతున్నట్లు ప్రకటించింది.
- భారతదేశం ఐఎస్ఏకు మరియు ప్రపంచ సౌరశక్తి లక్ష్యాలకు తన నిబద్ధతను పునరుద్ఘాటించింది.
- ఐఎస్ఏ: COP21 పారిస్ (2015) సదస్సులో రూపుదిద్దుకున్న 125 మంది సభ్యులు గల బహుపాక్షిక సంస్థ.
- ప్రధానమంత్రి మోదీ మరియు ఫ్రాన్స్ మాజీ అధ్యక్షుడు ఫ్రాంకోయిస్ హోలాండ్ చేత ప్రారంభించబడింది.
ISA లక్ష్యాలు
2030 నాటికి సౌర పెట్టుబడులలో $1 ట్రిలియన్ సమీకరణ; సాంకేతికత/ఆర్థిక ఖర్చులను తగ్గించడం; LDCలు మరియు SIDSలలో సౌర స్వీకరణను వేగవంతం చేయడం.
UNFCCC నుండి USA వైదొలిగింది
- అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ UNFCCC (వాతావరణ మార్పులపై ఐక్యరాజ్యసమితి ఫ్రేమ్వర్క్ కన్వెన్షన్) నుండి వైదొలుగుతున్నట్లు ప్రకటించారు.
- UNFCCC: ప్రాథమిక ప్రపంచ వాతావరణ ఒప్పందం 1992లో ఆమోదించబడింది 1992.
- ఇది 66 అంతర్జాతీయ సంస్థలు మరియు ఒప్పందాల నుండి అమెరికా వైదొలగాలనే విస్తృత నిర్ణయంలో ఒక భాగం.
- పరిపాలన వర్గం దీనిని జాతీయ ప్రయోజనాలకు వ్యతిరేకమైనదిగా అభివర్ణించింది.
వెనిజులా అధ్యక్షుడు నికోలస్ మదురో అరెస్టు
- అమెరికా వెనిజులా అధ్యక్షుడు నికోలస్ మదురోను అదుపులోకి తీసుకుంది.
- మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణా మరియు నార్కో-టెర్రరిజం ఆరోపణలను ఎదుర్కోవడానికి అతడిని అమెరికాకు తరలించారు.
- వెనిజులాతో వాషింగ్టన్ ఘర్షణలో నాటకీయ పెరుగుదల.
అమెరికా ఎందుకు చర్య తీసుకుంది?
1. పాలన మార్పు ఒత్తిడి: వెనిజులా సోషలిస్ట్ ప్రభుత్వానికి రిపబ్లికన్ వ్యతిరేకత
2. జాతీయ భద్రతా చట్రం: మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణాలో ప్రభుత్వం/సైనిక ప్రమేయం ఆరోపణలు
2. జాతీయ భద్రతా చట్రం: మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణాలో ప్రభుత్వం/సైనిక ప్రమేయం ఆరోపణలు
సమాజం మరియు సామాజిక సమస్యలు
బాల్ వివాహ ముక్త్ భారత్ (BVMB) ప్రచారం
- ప్రారంభించబడిన తేదీ: 27 నవంబర్ 2024
- నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: మహిళా మరియు శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ
- లక్ష్యం: 2026 నాటికి బాల్య వివాహాలను 10% తగ్గించడం; 2030 నాటికి వాటిని పూర్తిగా నిర్మూలించడం.
- SDG 5.3కి అనుగుణంగా ఉంది
మైలురాయి విజయాలు
- బలోద్ జిల్లా, ఛత్తీస్గఢ్: భారతదేశపు మొదటి బాల్య వివాహ రహిత జిల్లా (2025)
- సూరజ్పూర్ జిల్లా: 75 గ్రామ పంచాయతీలు బాల్య వివాహ రహితంగా ప్రకటించబడ్డాయి (సెప్టెంబర్ 2025)
స్పైనా బిఫిడా – న్యూరల్ ట్యూబ్ లోపం
- ఇండియాలో నివారించగల అత్యంత సాధారణ జన్మ లోపాలలో ఇది ఒకటి.
- ప్రతి సంవత్సరం 25,000 మందికి పైగా పిల్లలను ప్రభావితం చేస్తోంది.
- వెన్నుపాము యొక్క న్యూరల్ ట్యూబ్ లోపం, ఇది వివిధ స్థాయిలలో పక్షవాతం, మూత్రాశయం/పేగుల పనితీరులో లోపం మరియు హైడ్రోసెఫాలస్కు కారణమవుతుంది.
- నివారణ: గర్భధారణకు ముందు ఫోలిక్ యాసిడ్ తీసుకోవడం ద్వారా 70% కంటే ఎక్కువ కేసులను నివారించవచ్చు (1991 మెడికల్ రీసెర్చ్ కౌన్సిల్ విటమిన్ అధ్యయనం).
కర్ణాటకలో అత్యధిక అవయవ దానాల రికార్డు
- సోట్టో (రాష్ట్ర అవయవ మరియు కణజాల మార్పిడి సంస్థ) 2025 సంవత్సరంలో 198 అవయవ దానాలను నమోదు చేసింది.
- కర్ణాటకకు ఇది అత్యధికం; 2023లో నమోదైన మునుపటి గరిష్ట స్థాయి 178ను అధిగమించింది.
- తమిళనాడు (267) మరియు తెలంగాణ (205) తర్వాత కర్ణాటక జాతీయ స్థాయిలో 3వ స్థానంలో నిలిచింది.
సంస్కృతి మరియు వ్యక్తులు
సోమనాథ్ ఆలయం – మొదటి దాడి జరిగి 1000 సంవత్సరాలు
- ప్రధానమంత్రి ఒక ముఖ్యమైన ఘట్టాన్ని గుర్తు చేసుకున్నారు: క్రీ.శ. 1026లో సోమనాథ దేవాలయంపై జరిగిన మొదటి దాడి జరిగి 1,000 సంవత్సరాలు పూర్తయింది.
- స్థానం: వెరావల్ సమీపంలో, గిర్ సోమనాథ్ జిల్లా, గుజరాత్.
- శివుని 12 జ్యోతిర్లింగాలలో ఇది మొదటిదిగా భావిస్తారు.
- ఋగ్వేదం, స్కంద పురాణం, శివ పురాణంలో ప్రస్తావించబడింది.
చారిత్రక కాలక్రమం
- క్రీ.శ. 1026: గజనీకి చెందిన మహమూద్ దాడి చేసి దోచుకున్నాడు (మొదటిగా నమోదు చేయబడిన విదేశీ దండయాత్ర).
- అనేకసార్లు ధ్వంసం చేయబడి, తిరిగి నిర్మించబడింది (అలావుద్దీన్ ఖిల్జీ సేనాధిపతులు, మొఘల్ కాలం).
- స్వాతంత్ర్యం తర్వాత: సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ నాయకత్వంలో పునర్నిర్మించబడింది.
- 1951: జాతీయ పునరుజ్జీవనానికి మరియు సాంస్కృతిక ఆత్మవిశ్వాసానికి ప్రతీకగా పునఃప్రారంభించబడింది.
నిర్మాణ శైలి మరియు ప్రత్యేక లక్షణం
చాళుక్య (సోలంకి) శైలిలో ఇసుకరాయితో నిర్మించబడింది. బాణ స్తంభం భావన: సోమనాథ్ మరియు అంటార్కిటికా మధ్య సరళ దక్షిణ రేఖలో ఎటువంటి భూభాగం లేదు.
"ఖుత్బాత్-ఎ-మోదీ: లాల్ ఖిలా కీ ఫసీల్ సే" పుస్తకం విడుదలైంది
- న్యూఢిల్లీలో కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ దీనిని విడుదల చేశారు.
- ఎర్రకోట నుండి ప్రధానమంత్రి మోదీ 2014 నుండి 2025 వరకు చేసిన స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ ప్రసంగాల సంకలనం.
- ఉర్దూ భాషలో ప్రచురించబడింది.
ప్రముఖ పర్యావరణవేత్త మాధవ్ గాడ్గిల్ కన్నుమూశారు.
- 83 ఏళ్ల వయసులో పూణేలో మరణించారు. 83.
- పర్యావరణ పరిరక్షణలో మానవ హక్కులు మరియు సమాజ భాగస్వామ్యాన్ని కేంద్రంగా ఉంచడం ద్వారా భారతదేశ పరిరక్షణ తత్వశాస్త్రాన్ని ఇది మార్చివేసింది.
- కేరళలో సేవ్ సైలెంట్ వ్యాలీ వంటి ఉద్యమాలలో కీలక పాత్ర పోషించారు.
త్వరిత పునర్విమర్శ పట్టిక
| టాపిక్ | కీలకపదం / వాస్తవం |
|---|---|
| AP మౌలిక సదుపాయాలు | భోగాపురం విమానాశ్రయం • ధృవీకరణ విమాన పరీక్ష • కార్యకలాపాలు జూన్ 2026 నుండి ప్రారంభం |
| శక్తి భద్రత | ONGC మోరి-5 బ్లోఅవుట్ • కోనసీమ • భద్రతా ప్రోటోకాల్లు |
| పిపిపి పైప్లైన్ | ఆంధ్రప్రదేశ్: 270 ప్రాజెక్టులు • ₹1,15,578.81 కోట్లు • జాతీయ స్థాయిలో: 852 ప్రాజెక్టులు ₹17 లక్షల కోట్లు |
| ఎపి కాబినెట్ | ఏపీఎల్ఐఎన్సీ • ఏపీ లాజిస్టిక్స్ ఫండ్ (ఏఐఎఫ్) • 950 మెగావాట్ల పీఎస్పీ • ₹5,000 కోట్ల హామీ |
| ఏరోస్పేస్ | మాగ్నమ్వింగ్స్ ఎయిర్ టాక్సీ • గుంటూరు • అభిరామ్ చావా • మేక్ ఇన్ ఇండియా |
| సముద్ర సంస్కృతి | 3వ భారతీయ లైట్హౌస్ ఉత్సవం • డిజిఎల్ఎల్ • విశాఖపట్నం |
| పునరుత్పాదక ఉత్పాదన | TPREL 10-GW కడ్డీ/వేఫర్ • ₹6,675 కోట్ల • నెల్లూరు ఇఫ్కో కిసాన్ సెజ్ |
| హైవేల రికార్డు | ఎన్హెచ్ఏఐ: 24 గంటల్లో 29 కి.మీ. బిటుమినస్ రోడ్డు నిర్మాణం • >10,000 మెట్రిక్ టన్నులు • గిన్నిస్ వరల్డ్ రికార్డ్స్ |
| పరిపాలన – ఈసీఐ ఎస్ఐఆర్ | అధికరణలు 324/326/327 • ఎస్ఐఆర్ వర్సెస్ ఎన్ఆర్సి • సుప్రీం కోర్టు వాదన |
| అంతర్గత భద్రత | నాట్గ్రిడ్ • 26/11 తర్వాత • ఎస్పీ యాక్సెస్ • ఎన్పిఆర్ అనుసంధానం • “గాండీవ” విశ్లేషణలు |
| డిజిటల్ పెన్షన్లు | సంపన్ • డీఓటీ • పెన్షన్ అకౌంటింగ్ మరియు నిర్వహణ వ్యవస్థ |
| మహిళా మరియు శిశు అభివృద్ధి | పంఖుడి పోర్టల్ • బీవీఎంబీ ప్రచారం • 2026 నాటికి 10% తగ్గింపు |
| ఆధార్ | మస్కట్ ‘ఉదయ్’ • మైగవ్ పోటీ • 875 ఎంట్రీలు |
| పర్యావరణం 2026 | అంతర్జాతీయ పచ్చిక బయళ్ల సంవత్సరం • పచ్చిక భూములు 4–6% • "బీడు భూములు"గా తప్పుగా వర్గీకరించబడ్డాయి |
| విపత్తు ప్రమాదం | ఆసియాలో సంవత్సరానికి ~100 విపత్తులు • 80 మిలియన్ల మంది ప్రభావితమయ్యారు • భారతదేశం 0.4% GDP నష్టం • ప్రపంచ ప్రమాద సూచికలో 2వ స్థానంలో ఉంది |
| రిమోట్ సెన్సింగ్ | NDVI, NDWI, SAR • GRACE భూగర్భ జలాల పర్యవేక్షణ • హైపర్స్పెక్ట్రల్ ఖనిజాలు |
| బయో-బిటుమెన్ | సీఎస్ఐఆర్-సీఆర్ఆర్ఐ/ఐఐపి • వరి గడ్డి పైరోలిసిస్ • 20-30% ప్రత్యామ్నాయం • ₹25-30 వేల కోట్ల దిగుమతుల ఆదా |
| జీడీపీ ఆర్థిక సంవత్సరం 26 | వాస్తవ జీడీపీ 7.4% • ఎన్ఎస్ఓ మొదటి ముందస్తు అంచనాలు • సేవల రంగం ప్రధాన చోదక శక్తి 9.9% |
| హెచ్సిఇఎస్ | ఆహారంపై ఖర్చు వాటా తగ్గింది • పట్టణ ప్రాంతాల్లో ₹48 నుండి ₹39కి • గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ₹59 నుండి ₹47కి • ఎంజెల్ నియమం ధృవీకరించబడింది |
| రక్షణ | సూర్యస్త్రా రాకెట్ లాంచర్ • ₹293 కోట్లు • NIBE-ఎల్బిట్ • 150/300 కి.మీ పరిధి • CEP <5 మీ |
| వాతావరణ దౌత్యం | USA ISA & UNFCCC నుండి నిష్క్రమించింది • భారతదేశం ISA నిబద్ధతను పునరుద్ఘాటిస్తుంది • 2030 నాటికి $1T |
| ఆరోగ్యం | స్పైనా బైఫిడా సంవత్సరానికి 25,000 కేసులు • ఫోలిక్ యాసిడ్ 70% వరకు నివారిస్తుంది • కర్ణాటకలో 198 అవయవ దానాలు |
| సంస్కృతి | సోమనాథ్ 1000 సంవత్సరాలు • క్రీ.శ. 1026 మహమూద్ గజనీ • పటేల్ పునర్నిర్మాణం • మాధవ్ గాడ్గిల్ (83) |
🔗 సంబంధిత రోజువారీ కరెంట్ అఫైర్స్
పూర్తి వివరణల కోసం ఏ రోజైనా తెరవండి (వారపు పోస్ట్ పునశ్చరణ కోసం ఉద్దేశించబడింది).
ఈ వారం క్విజ్ ప్రాక్టీస్ (రోజువారీ MCQలు)
ప్రాక్టీస్. ప్రాక్టీస్. ప్రాక్టీస్.
Prepared for ReadingRoomz | www.readingroomz.com
Weekly Revision Digest – January 2026 Week 2 (05-10 January 2026)
Weekly Revision Digest – January 2026 Week 2 (05-10 January 2026)


