కరెంట్ అఫైర్స్ 25 ఆగస్ట్ 2026

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో తొలి నాన్-జిఎంఓ అధిక విస్తరణ పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న హైబ్రిడ్ విత్తనాన్ని భారత్ విడుదల చేసింది

ఉపరాష్ట్రపతి సి. పి. రాధాకృష్ణన్ 2026 ఆగస్టు 24న ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఏలూరు జిల్లా, ముసునూరులో భారతదేశపు మొట్టమొదటి నాన్-జిఎంఓ అధిక విస్తరణ పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న హైబ్రిడ్ విత్తనాన్ని ప్రారంభించారు. స్వదేశీ విత్తన సాంకేతికతను ప్రోత్సహించడం మరియు అధిక నాణ్యత గల పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న కోసం దిగుమతి చేసుకున్న హైబ్రిడ్ సాంకేతికతపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం ఈ కార్యక్రమం యొక్క లక్ష్యం.

ఈ హైబ్రిడ్ విత్తనం, పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న సాగు మరియు ప్రాసెసింగ్‌లో రైతులతో కలిసి పనిచేస్తున్న ఆంధ్రప్రదేశ్ ఆధారిత సంస్థ అయిన 'గౌర్మెట్ పాప్‌కార్నికా'తో అనుబంధం కలిగి ఉంది. ఉపరాష్ట్రపతి ప్రకారం, ఈ స్వదేశీ హైబ్రిడ్, దేశీయ వ్యవసాయ ఆవిష్కరణలను బలోపేతం చేయడం మరియు విదేశీ మారక ద్రవ్యాన్ని ఆదా చేయడం ద్వారా ఆత్మనిర్భర్ భారత్ లక్ష్యాలకు మద్దతు ఇస్తుంది. ఎనిమిది రాష్ట్రాల్లోని 17,500 మందికి పైగా రైతులు, దాదాపు 40,000 ఎకరాల్లో సాగు చేస్తూ, గౌర్మెట్ పాప్‌కార్నికాతో అనుబంధం కలిగి ఉన్నారు.

డిజిటల్ చెల్లింపుల విప్లవంలో UPI 10 ఏళ్లు పూర్తి చేసుకుంది

యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ (UPI) ఆగస్టు 2026 నాటికి 10 ఏళ్లు పూర్తి చేసుకుంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) నియంత్రణ పర్యవేక్షణలో, నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (NPCI) ద్వారా UPI 25 ఆగస్టు 2016న ప్రారంభించబడింది.

భారతదేశ డిజిటల్ చెల్లింపుల వ్యవస్థకు UPI వెన్నెముకగా నిలిచింది. వార్షిక లావాదేవీల సంఖ్య 2016–17 ఆర్థిక సంవత్సరంలోని 1.78 కోట్ల నుండి 2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరానికి 24,162 కోట్లకు పైగా పెరిగింది. ఇదే కాలంలో, లావాదేవీల విలువ ₹0.07 లక్షల కోట్ల నుండి సుమారు ₹314 లక్షల కోట్లకు పెరిగింది.

జూలై 2026లో, UPI అత్యధికంగా నెలవారీగా 2,366 కోట్ల లావాదేవీల పరిమాణాన్ని నమోదు చేసింది; వీటి మొత్తం విలువ ₹29.88 లక్షల కోట్లుగా ఉంది. జూలై 2026 నాటికి, 741 బ్యాంకులు UPI ప్లాట్‌ఫారమ్‌లో అందుబాటులో ఉన్నాయి.

2025–26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారతదేశ డిజిటల్ చెల్లింపులలో సుమారు 84% వాటాను, అలాగే 2025లో ప్రపంచవ్యాప్త రియల్-టైమ్ చెల్లింపు లావాదేవీల పరిమాణంలో దాదాపు 49% వాటాను UPI కలిగి ఉంది. ఇది ప్రస్తుతం UAE, ఫ్రాన్స్, భూటాన్, శ్రీలంక, నేపాల్, సింగపూర్, మారిషస్, ఖతార్, కంబోడియా, గ్రీస్ మరియు మాల్దీవులతో సహా 11 దేశాలలో అందుబాటులో ఉంది.

అంతరిక్ష వస్తువుల ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశం కోసం కేంద్ర ప్రభుత్వం తొలి మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది

భారత జాతీయ అంతరిక్ష ప్రోత్సాహక మరియు అధికార కేంద్రం (IN-SPACe), అంతరిక్ష వస్తువుల ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశం కోసం భారతదేశపు మొట్టమొదటి మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది. ఈ మార్గదర్శకాలు, ఉద్దేశపూర్వకంగా భూమికి తిరిగి తీసుకువచ్చే ఉపగ్రహాలు, రాకెట్ దశలు మరియు ఇతర వస్తువుల కోసం భద్రత మరియు నియంత్రణ అవసరాలను నిర్దేశిస్తాయి. అంతరిక్ష వస్తువుల ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశాన్ని నియంత్రించడానికి భారత అంతరిక్ష విధానం 2023 ఇప్పటికే IN-SPACeకు అధికారం కల్పించింది.

మార్గదర్శకాలుs

• ఇవి ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశం కోసం ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన భారతదేశపు మొట్టమొదటి మార్గదర్శకాలు.
• భారత అంతరిక్ష విధానం 2023, ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశానికి అధికారం ఇచ్చేందుకు IN-SPACeకు అధికారం కల్పిస్తుంది.
• ఆమోదయోగ్యమైన గరిష్ట ప్రాణనష్ట ప్రమాదం: 10,000లో 1 కంటే తక్కువ.
• ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశానికి IN-SPACe అనుమతి అవసరం.
• ఆపరేషన్‌కు సుమారు మూడు నెలల ముందు పునఃప్రవేశ పారామితులు (re-entry parameters) తిరిగి సరిచూసుకోబడతాయి.
• ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశం కోసం ప్రయోగం తర్వాత తీసుకునే నిర్ణయం: కనీసం ఆరు నెలల ముందుగానే దరఖాస్తు చేసుకోవాలి.
• విమానాలు మరియు సముద్ర నౌకలకు హెచ్చరికలు జారీ చేయడానికి, తిరిగి ప్రవేశించే (re-entry) ప్రక్రియకు కనీసం 45 రోజుల ముందే ఆపరేటర్లు IN-SPACe సలహా సూచనను (advisory) పొందాలి.
• ఈ మార్గదర్శకాలు అంతరిక్ష సుస్థిరతను, ప్రజా భద్రతను మరియు ప్రైవేట్ అంతరిక్ష నిర్వాహకుల జవాబుదారీతనాన్ని బలోపేతం చేస్తాయి.

భారతదేశం 21.76 మిలియన్ హెక్టార్ల క్షీణించిన భూమిని పునరుద్ధరించింది

బాన్ ఛాలెంజ్‌పై భారతదేశం యొక్క రెండవ పురోగతి నివేదిక ప్రకారం, 2011–2020 మధ్య కాలంలో భారతదేశం 21.76 మిలియన్ హెక్టార్ల క్షీణించిన మరియు అటవీ నిర్మూలనకు గురైన భూమిని పునరుద్ధరించి, సుమారు 1.22 బిలియన్ వ్యక్తి-రోజుల ఉపాధిని కల్పించింది.

బాన్ ఛాలెంజ్ కింద, 2030 నాటికి 26 మిలియన్ హెక్టార్ల క్షీణించిన మరియు అటవీ నిర్మూలనకు గురైన భూమిని పునరుద్ధరించడానికి భారతదేశం కట్టుబడి ఉంది. బాన్ ఛాలెంజ్ అనేది 2011లో ప్రారంభించబడిన ఒక ప్రపంచ పునరుద్ధరణ కార్యక్రమం. దీని ప్రపంచ లక్ష్యం 2030 నాటికి 350 మిలియన్ హెక్టార్ల క్షీణించిన మరియు అటవీ నిర్మూలనకు గురైన భూభాగాలను పునరుద్ధరణ పరిధిలోకి తీసుకురావడం.

గ్రీన్ ఇండియా మిషన్, CAMPA-మద్దతుగల అటవీకరణ, వాటర్‌షెడ్ అభివృద్ధి, వ్యవసాయ అటవీకరణ మరియు సమాజ ఆధారిత పునరుద్ధరణ వంటి కార్యక్రమాల ద్వారా భారతదేశం పునరుద్ధరణను చేపడుతోంది. COP17లో, భూ పునరుద్ధరణ మరియు కరువు నిరోధకత కోసం సావరిన్ గ్రీన్ బాండ్స్, గ్రీన్ క్రెడిట్ ప్రోగ్రామ్ మరియు నష్టపరిహార అటవీకరణ నిధులు వంటి ఆర్థిక సహాయ యంత్రాంగాలను కూడా భారతదేశం ప్రముఖంగా ప్రస్తావించింది.

పరీక్షల కోసం ముఖ్యమైన అంశాలు:

• UNCCD COP17 మంగోలియాలోని ఉలాన్‌బాటర్‌లో జరిగింది.
• బాన్ ఛాలెంజ్ 2011లో ప్రారంభించబడింది.
• ప్రపంచవ్యాప్త బాన్ ఛాలెంజ్ లక్ష్యం: 2030 నాటికి 350 మిలియన్ల హెక్టార్లు.
• 'బాన్ ఛాలెంజ్' (Bonn Challenge)లో భారతదేశ లక్ష్యం: 2030 నాటికి 26 మిలియన్ల హెక్టార్లు.
• 2011–2020 మధ్య పునరుద్ధరించబడిన భూమి: 21.76 మిలియన్ హెక్టార్లు.

1. అంతరిక్ష వస్తువుల ప్రణాళికాబద్ధమైన పునఃప్రవేశానికి సంబంధించిన భారతదేశ మార్గదర్శకాల ప్రకారం, అధికారం ఇవ్వడానికి బాధ్యత వహించే నియంత్రణ సంస్థ కింది వాటిలో ఏది?
ఎ. భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో)
బి. అంతరిక్ష శాఖ (DoS)
సి. భారత జాతీయ అంతరిక్ష ప్రోత్సాహక మరియు అధికార కేంద్రం (IN-SPACe)
డి. న్యూస్పేస్ ఇండియా లిమిటెడ్ (NSIL)

2. భారతదేశపు మొట్టమొదటి నాన్-GMO అధిక-విస్తరణ పాప్‌కార్న్ మొక్కజొన్న హైబ్రిడ్ విత్తనాన్ని ఆగష్టు 2026లో ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఏ జిల్లాలో ప్రయోగించారు?
ఎ. కృష్ణ
బి. ఏలూరు
సి. గుంటూరు
డి. పశ్చిమ గోదావరి

3. బాన్ ఛాలెంజ్ కింద, 2030 నాటికి భారతదేశం ఎంత క్షీణించిన మరియు అటవీ నిర్మూలనకు గురైన భూమిని పునరుద్ధరించడానికి కట్టుబడి ఉంది?
ఎ. 21 మిలియన్ హెక్టార్లు
బి. 24 మిలియన్ హెక్టార్లు
సి. 26 మిలియన్ హెక్టార్లు
డి. 30 మిలియన్ హెక్టార్లు

4. యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ (UPI) ఏ తేదీన ప్రారంభించబడింది?
ఎ. 25 ఆగస్టు 2014
బి. 25 ఆగస్టు 2015
సి. 25 ఆగస్టు 2016
డి. 25 ఆగస్టు 2017

5. భారతదేశంలో యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్ (UPI) ను ఏ సంస్థ నియంత్రిస్తుంది?
ఎ. సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా (SEBI)
బి. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI)
సి. ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ
డి. నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (NPCI)