కరెంట్ అఫైర్స్ 14 మే 2026
Add as a preferred Source on Googleవిషయ సూచిక
నేషనల్ కరెంట్ అఫైర్స్
భారతదేశంలోని పెద్ద పిల్లి జాతుల సంరక్షణపై MoEFCC ఇతివృత్తాధారిత కార్యక్రమాలను నిర్వహించనుంది.
అంతర్జాతీయ పెద్ద పిల్లి జాతుల కూటమి (IBCA) సదస్సు 2026కు సన్నాహకంగా, భారతదేశంలోని ప్రధానమైన పెద్ద పిల్లి జాతులలో ఒక్కోదానికి అంకితమిస్తూ దేశవ్యాప్తంగా ఐదు ఇతివృత్తాధారిత కార్యక్రమాలను నిర్వహించనున్నట్లు పర్యావరణ, అటవీ మరియు వాతావరణ మార్పుల మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC) ప్రకటించింది.
ఈ కార్యక్రమాలు పెద్ద పిల్లి జాతుల సంరక్షణలో భారతదేశ విజయాలను ప్రదర్శించడం, సంరక్షణకు సంబంధించిన సవాళ్లను ఎత్తిచూపడం మరియు కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సమన్వయ చర్యలను ప్రోత్సహించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి.
విషయపరమైన కార్యక్రమాలు మరియు ప్రదేశాలు
| పెద్ద పిల్లి జాతులు | స్థలం | రాష్ట్రం |
|---|---|---|
| ఆసియా సింహాల సంరక్షణ కార్యక్రమం | గిర్ | గుజరాత్ |
| చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమం | భోపాల్ | మధ్య ప్రదేశ్ |
| చిరుతపులుల సంరక్షణ కార్యక్రమం | భువనేశ్వర్ | ఒడిశా |
| హిమ చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమం | గాంగ్టక్ | సిక్కిం |
| పులుల సంరక్షణ కార్యక్రమం | చంద్రపూర్ | మహారాష్ట్ర |
ముఖ్యాంశాలు
- ప్రపంచంలోని వన్యపులి జనాభాలో 70 శాతానికి పైగా భారతదేశంలోనే ఉంది.
- ఆసియా సింహం కేవలం భారతదేశంలో మాత్రమే మనుగడ సాగిస్తుంది.
- ప్రాజెక్ట్ చీతా కింద భారతదేశం ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి ఖండాంతర పెద్ద మాంసాహార జంతువుల తరలింపు ప్రాజెక్టును ప్రారంభించింది.
- హిమాలయ పర్యావరణ వ్యవస్థ పరిరక్షణ మరియు వాతావరణ స్థితిస్థాపకతపై మంచు చిరుత కార్యక్రమం దృష్టి సారిస్తుంది.
- చిరుతపులుల సంరక్షణ ప్రయత్నాలు, మానవుల ఆధిపత్యం కలిగిన ప్రాంతాలలో సహజీవనంపై దృష్టి సారిస్తాయి.
తూత్తుకుడిలో భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్ కోసం అవగాహన ఒప్పందం (MoU) కుదిరింది.
తూత్తుకుడిలో భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్ అభివృద్ధి కోసం, ఒక చారిత్రాత్మక త్రైపాక్షిక అవగాహన ఒప్పందం (MoU) కుదిరినట్లు ఓడరేవులు, నౌకా రవాణా మరియు జలమార్గాల మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకటించింది.
ఈ ఒప్పందం వీరి మధ్య కుదిరింది:
- HD కొరియా షిప్బిల్డింగ్ & ఆఫ్షోర్ ఇంజనీరింగ్ (HD KSOE)
- జాతీయ నౌకా నిర్మాణ మరియు భారీ పరిశ్రమల పార్కు తమిళనాడు లిమిటెడ్ (NSHIP-TN)
- సాగరమాల ఫైనాన్స్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ (SMFCL)
ఈ ప్రాజెక్టు, “VOYAGES” (Shared Vision for Operation of Yard Assisted Growth with Efficiency and Scale) అని పిలువబడే భారతదేశం–రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా సముద్ర సహకార చట్రంలో ఒక భాగం.
ముఖ్యాంశాలు
- ప్రతిపాదిత నౌకా నిర్మాణ కేంద్రం 2.5 మిలియన్ల స్థూల టన్నుల (GT) వార్షిక సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంటుంది.
- ఈ నౌకా నిర్మాణ కేంద్రం తూత్తుకుడి నౌకా నిర్మాణ క్లస్టర్కు ప్రధాన కేంద్రంగా అవతరిస్తుంది.
ఆర్థిక వ్యవస్థ
2026–27 మార్కెటింగ్ సీజన్కు ఖరీఫ్ పంటల కనీస మద్దతు ధరలు
ఆర్థిక వ్యవహారాల మంత్రివర్గ ఉపసంఘం (CCEA), 2026–27 మార్కెటింగ్ సీజన్కు గాను 14 ఖరీఫ్ పంటల కనీస మద్దతు ధరల (MSPs) పెంపునకు ఆమోదం తెలిపింది. రైతులకు లాభదాయకమైన ధరలు లభించేలా చూడటం, అలాగే పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు మరియు పోషక ధాన్యాల (శ్రీ అన్న) సాగు వైపు పంటల వైవిధ్యీకరణను ప్రోత్సహించడం ఈ నిర్ణయం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం.
MSPలో భారీ పెంపులు ప్రకటించబడ్డాయి
- పొద్దుతిరుగుడు విత్తనాలు: క్వింటాలుకు ₹622 చొప్పున అత్యధిక పెరుగుదల
2026–27 సంవత్సరానికి సంబంధించిన కీలక MSP గణాంకాలు
- వరి (సాధారణ): క్వింటాలుకు ₹2441
- బజ్రా: క్వింటాల్కు ₹2900
- రాగి: క్వింటాలుకు ₹5205
- తుర్/అర్హార్: క్వింటాల్కు ₹8450
- పెసలు: క్వింటాలుకు ₹8780
- వేరుశనగ: క్వింటాలుకు ₹7517
- పొద్దుతిరుగుడు విత్తనాలు: క్వింటాలుకు ₹8343
- పత్తి (మధ్యస్థ పీచు): క్వింటాలుకు ₹8267
2018–19 కేంద్ర బడ్జెట్ ప్రకటనకు అనుగుణంగా, అఖిల భారత సగటు ఉత్పత్తి వ్యయానికి కనీసం 1.5 రెట్ల స్థాయిలో కనీస మద్దతు ధరలను (MSPలు) నిర్ణయించినట్లు ప్రభుత్వం పేర్కొంది.
ఖరీఫ్ పంటలు
పప్పుధాన్యాలు: కంది, పెసర, మినుము
నూనెగింజలు: వేరుశనగ, పొద్దుతిరుగుడు గింజలు, సోయాబీన్ (పసుపు), నువ్వులు, నైజర్ గింజలు
వాణిజ్య పంటలు: పత్తి (మధ్యస్థ పీచు & పొడవైన పీచు)
కనీస మద్దతు ధరల గురించి మరింత చదవండి
పథకాలు
ఉపరితల బొగ్గు/లిగ్నైట్ వాయుీకరణ ప్రాజెక్టుల ప్రోత్సాహక పథకం
ప్రధానమంత్రి అధ్యక్షతన జరిగిన కేంద్ర మంత్రివర్గం, మొత్తం ₹37,500 కోట్ల ఆర్థిక వ్యయంతో ఉపరితల బొగ్గు/లిగ్నైట్ వాయుీకరణ ప్రాజెక్టుల ప్రోత్సాహానికి ఉద్దేశించిన ఒక పథకానికి ఆమోదం తెలిపింది.
భారతదేశపు బొగ్గు వాయువుీకరణ కార్యక్రమాన్ని వేగవంతం చేయడం, 2030 నాటికి 100 మిలియన్ టన్నుల (MT) బొగ్గును వాయువుగా మార్చాలనే జాతీయ లక్ష్యానికి మద్దతు ఇవ్వడం ఈ పథకం లక్ష్యం. ఇంధన భద్రతను బలోపేతం చేయడం, LNG, యూరియా, అమ్మోనియా, మిథనాల్ మరియు కోకింగ్ కోల్ వంటి ఉత్పత్తుల దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం దీని ఉద్దేశ్యం.
ఈ పథకం కింద:
- సింథసిస్ గ్యాస్ మరియు అనుబంధ ఉత్పత్తులను ఉత్పత్తి చేసే కొత్త ఉపరితల బొగ్గు/లిగ్నైట్ వాయుీకరణ ప్రాజెక్టులకు ఆర్థిక ప్రోత్సాహకాలు అందించబడతాయి.
- ఈ ప్రోత్సాహకం, ప్లాంట్ మరియు యంత్రాల వ్యయంలో గరిష్టంగా 20 శాతానికి పరిమితం చేయబడుతుంది.
- ప్రాజెక్టు మైలురాళ్లకు అనుసంధానించి, ప్రోత్సాహకాలు నాలుగు వాయిదాలలో పంపిణీ చేయబడతాయి.
- ఈ పథకం సుమారు 75 మిలియన్ టన్నుల బొగ్గు/లిగ్నైట్ను వాయురూపంలోకి మార్చడాన్ని (Gasification) లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ప్రభుత్వం, 'నియంత్రణేతర రంగం' (NRS) లింకేజ్ వేలం విధానం పరిధిలోని "సింగాస్ ఉత్పత్తి ద్వారా బొగ్గు వాయుీకరణ" ఉప-రంగం కింద, బొగ్గు లింకేజ్ కాలపరిమితిని 30 సంవత్సరాల వరకు పొడిగించింది; తద్వారా ఇది దీర్ఘకాలిక విధానపరమైన స్థిరత్వాన్ని కల్పిస్తోంది.
వర్తమాన అంశాలపై రోజువారీ క్విజ్ - 14 మే 2026
Q1. ఉపరితల బొగ్గు/లిగ్నైట్ వాయుీకరణ ప్రాజెక్టుల ప్రోత్సాహం కోసం, కేంద్ర మంత్రివర్గం ఇటీవల ఎంత ఆర్థిక కేటాయింపుతో కూడిన ఒక పథకాన్ని ఆమోదించింది?
ఎ. ₹8,500 కోట్లు
బి. ₹15,000 కోట్లు
సి. ₹25,000 కోట్లు
డి. ₹37,500 కోట్లు
సమాధానం
సమాధానం: D. ₹37,500 కోట్లు
వివరణ: బొగ్గు వాయుీకరణను (coal gasification) వేగవంతం చేయడానికి మరియు భారతదేశ ఇంధన భద్రతను బలోపేతం చేయడానికి, కేంద్ర మంత్రివర్గం మొత్తం ₹37,500 కోట్ల ఆర్థిక వ్యయంతో 'ఉపరితల బొగ్గు/లిగ్నైట్ వాయుీకరణ ప్రాజెక్టుల ప్రోత్సాహక పథకాన్ని' ఆమోదించింది.
2. 2026–27 మార్కెటింగ్ సీజన్కు, ఏ ఖరీఫ్ పంట కనీస మద్దతు ధరలో (MSP) అత్యధిక సంఖ్యాపరమైన పెరుగుదలను పొందింది?
ఎ. పత్తి
బి. వెర్రి నువ్వులు
సి. నువ్వులు
డి. పొద్దుతిరుగుడు విత్తనం
సమాధానం
సమాధానం: D. పొద్దుతిరుగుడు విత్తనం
వివరణ: 2026–27 మార్కెటింగ్ సీజన్కు గాను, పొద్దుతిరుగుడు విత్తనం MSP (కనీస మద్దతు ధర)లో అత్యధిక పెరుగుదలను నమోదు చేసింది; గత ఏడాదితో పోలిస్తే దీని ధర క్వింటాల్కు ₹622 మేర పెరిగింది.
3. పర్యావరణ, అటవీ మరియు వాతావరణ మార్పుల మంత్రిత్వ శాఖ నిర్వహించే 'హిమ చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమం' కింది నగరాలలో ఏ నగరంలో జరగనుంది?
ఎ. భువనేశ్వర్
బి. భోపాల్
సి. గాంగ్టక్
డి. చంద్రపూర్
సమాధానం
సమాధానం: C. గాంగ్టక్
వివరణ: 'అంతర్జాతీయ పెద్ద పిల్లుల కూటమి' (International Big Cat Alliance) చొరవలో భాగంగా, 'హిమ చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమం' (Snow Leopard Conservation Programme) సిక్కింలోని గాంగ్టక్లో నిర్వహించబడుతుంది.
4. కింది పెద్ద పిల్లి జాతులలో ఏది కేవలం భారతదేశంలో మాత్రమే మనుగడ సాగిస్తుంది?
ఎ. మంచు చిరుత
బి. చీతా
సి. చిరుతపులి
డి. ఆసియా సింహం
సమాధానం
సమాధానం డి. ఆసియా సింహం
వివరణ: ఆసియా సింహం కేవలం భారతదేశంలో మాత్రమే మనుగడ సాగిస్తుంది, ఇది ప్రధానంగా గుజరాత్లోని గిర్ ప్రాంతంలో కనిపిస్తుంది.
5. భారతదేశం–దక్షిణ కొరియా సముద్ర సహకార చట్రం కింద ఇటీవల ఆమోదం పొందిన, భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్ కింది ప్రదేశాలలో ఏ చోట అభివృద్ధి చేయబడుతుంది?
ఎ. విశాఖపట్నం
బి. కొచ్చి
సి. తూత్తుకుడి
డి. ముంబై
సమాధానం
సమాధానం: C. తూత్తుకుడి
వివరణ: భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్, భారతదేశం–దక్షిణ కొరియా సముద్ర సహకార చట్రం అయిన “VOYAGES” కింద తమిళనాడులోని తూత్తుకుడి వద్ద అభివృద్ధి చేయబడుతుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
2030 నాటికి భారతదేశ బొగ్గు వాయుీకరణ కార్యక్రమ లక్ష్యం ఏమిటి?
ఇంధన భద్రతను బలోపేతం చేయడానికి మరియు దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి, 2030 నాటికి 100 మిలియన్ టన్నుల (MT) బొగ్గును గ్యాసిఫై చేయాలని భారతదేశం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
2026–27 ఖరీఫ్ పంటలకు కనీస మద్దతు ధరను (MSP) ఏ సంస్థ ఆమోదించింది?
MSP పెంపును ఆర్థిక వ్యవహారాల మంత్రివర్గ ఉపసంఘం (CCEA) ఆమోదించింది.
మంచు చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమ కార్యక్రమానికి ఏ నగరం ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది?
హిమ చిరుత సంరక్షణ కార్యక్రమ కార్యక్రమం గ్యాంగ్టక్లో నిర్వహించబడుతుంది.
భారతదేశంలో మాత్రమే జీవించే పెద్ద పులి ఏది?
ఆసియా సింహం కేవలం భారతదేశంలోనూ, ప్రధానంగా గుజరాత్లోని గిర్ ప్రాంతంలోనూ మాత్రమే మనుగడ సాగిస్తుంది.
భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్ ఎక్కడ అభివృద్ధి చేయబడుతుంది?
భారతదేశపు మొట్టమొదటి మెగా గ్రీన్ఫీల్డ్ షిప్యార్డ్ తూత్తుకుడిలో అభివృద్ధి చేయబడుతుంది.
“VOYAGES” చట్రం అంటే ఏమిటి?
"VOYAGES" అంటే సామర్థ్యం మరియు స్థాయితో యార్డ్ సహాయక వృద్ధి నిర్వహణ కోసం భాగస్వామ్య దృక్పథం, ఇది భారతదేశం-కొరియా గణతంత్రం మధ్య ఒక సముద్ర సహకార చట్రం.
Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.
Study with the ReadingRoomz Community
Join thousands of APPSC aspirants. Get daily current affairs, MCQs, PDFs, and preparation guidance — all in one place.
