కరెంట్ అఫైర్స్ 23 ఫిబ్రవరి 2026

బేలా గ్రామ్ - భారతదేశంలో మొట్టమొదటి నికర-సున్నా పంచాయతీ

మహారాష్ట్ర (విదర్భ ప్రాంతం) లోని భండారా జిల్లాలోని బేలా గ్రామ్ భారతదేశపు మొట్టమొదటి నికర-సున్నా పంచాయతీగా గుర్తింపు పొందింది, వాతావరణ చర్యలో స్థానిక స్వపరిపాలనల ప్రాముఖ్యతను ఇది హైలైట్ చేస్తుంది. ఈ విజయాన్ని ముంబై వాతావరణ వారం 2026 సందర్భంగా ప్రదర్శించారు.

బేలా గ్రామ్‌లో కీలక కార్యక్రమాలు

• వివాహాలు మరియు పండుగల సమయంలో 90,000+ చెట్లను నాటడం
• సాంప్రదాయ పొగతో కూడిన చుల్హాల నుండి LPGకి మార్పు
• ఇళ్ళు, అంగన్‌వాడీలు మరియు పంచాయతీ భవనాలలో సౌర ఫలకాల స్థాపన
• ఇంటి అడుగున వ్యర్థాల విభజన
• ఒకసారి ఉపయోగించే ప్లాస్టిక్‌ల తొలగింపు

‘గాజా కోసం శాంతి బోర్డు’ సమావేశంలో భారతదేశం పరిశీలకుడిగా పాల్గొంది

వాషింగ్టన్ డి.సి.లో జరిగిన గాజా కోసం శాంతి బోర్డు యొక్క మొదటి సమావేశంలో భారతదేశం పరిశీలకుడిగా పాల్గొంది. వాషింగ్టన్ డి.సి.లోని భారత రాయబార కార్యాలయంలో డిప్యూటీ చీఫ్ ఆఫ్ మిషన్ నంగ్యా ఖంపా భారతదేశానికి ప్రాతినిధ్యం వహించారు.

ఇజ్రాయెల్-పాలస్తీనా సమస్యపై భారతదేశం యొక్క వైఖరి

• 1967 ముందు సరిహద్దుల ఆధారంగా సార్వభౌమ, స్వతంత్ర మరియు ఆచరణీయమైన పాలస్తీనా రాష్ట్రానికి మద్దతు ఇస్తున్నట్లు భారతదేశం తన స్థిరమైన వైఖరిని పునరుద్ఘాటించింది.
• UNSC తీర్మానం 2803 కింద చేపట్టిన గాజా శాంతి ప్రణాళిక చొరవకు భారతదేశం కూడా మద్దతు ఇచ్చింది.

అంతర్జాతీయ మాతృభాషా దినోత్సవం - ఫిబ్రవరి 21

అంతర్జాతీయ మాతృభాషా దినోత్సవం (ఫిబ్రవరి 21) సందర్భంగా, భారతదేశంలో సమ్మిళిత మరియు నాణ్యమైన అభ్యాసం కోసం మాతృభాష ఆధారిత బహుభాషా విద్య (MTB-MLE) యొక్క ప్రాముఖ్యతను UNESCO నొక్కి చెప్పింది. 2026 అంతర్జాతీయ మాతృభాషా దినోత్సవం యొక్క థీమ్ "బహుభాషా విద్యపై యువత స్వరాలు".

భారతదేశం యొక్క భాషా వైవిధ్యం

• భారతదేశంలో 1,300+ మాతృభాషలు మరియు 121 రాజ్యాంగపరంగా గుర్తింపు పొందిన భాషలు ఉన్నాయి (2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం).
• దాదాపు 44% మంది పిల్లలు బోధనా మాధ్యమం నుండి భిన్నమైన భాషతో పాఠశాలలో ప్రవేశిస్తారు (NCERT, 2022).

UNESCO నివేదిక: భారతదేశ విద్యా స్థితి నివేదిక 2025: “భాషా విషయాలు”

• బహుభాషా విద్య మెరుగుపడుతుంది:
  • ప్రాథమిక అక్షరాస్యత మరియు సంఖ్యాశాస్త్రం
  • అభ్యాస ఫలితాలు
  • విశ్వాసం మరియు నిలుపుదల
• భాషా వైవిధ్యాన్ని ఒక ఆస్తిగా పరిగణిస్తుంది, అవరోధంగా కాదు.
• మాతృభాష ఆధారిత బహుభాషా విద్య కోసం జాతీయ మిషన్‌ను సిఫార్సు చేస్తుంది.

AI సమ్మిట్‌లో ఆంధ్రప్రదేశ్ 7 ఎంఓయూలపై సంతకం చేసింది

క్వాంటం కంప్యూటింగ్ మరియు కృత్రిమ మేధస్సు మౌలిక సదుపాయాలు మరియు నైపుణ్యాలను బలోపేతం చేయడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఇండియా AI ఇంపాక్ట్ సమ్మిట్ 2026లో ఏడు ఎంఓయూలపై సంతకం చేసింది. అమరావతిలో ప్రతిపాదిత క్వాంటం వ్యాలీ ద్వారా రాష్ట్రాన్ని గ్లోబల్ క్వాంటం-AI హబ్‌గా మార్చే లక్ష్యంతో ఈ ఒప్పందాలు సంతకం చేయబడ్డాయి.

కీలక సహకారాలు:

1. UNICC - క్వాంటం & AIలో ఎక్సలెన్స్ సెంటర్ ఏర్పాటు
2. IBM – క్వాంటం, AI మరియు సైబర్ సెక్యూరిటీలో 1 లక్ష మంది యువతకు శిక్షణ
3. NIELIT - క్వాంటం AI డీమ్డ్ విశ్వవిద్యాలయం ఏర్పాటు
4. భారత్‌జెన్–నెక్స్‌జెన్–IBM కన్సార్టియం - రాష్ట్ర స్థాయి స్వదేశీ AI టెక్ హబ్/స్టాక్ సృష్టి
5. కాలిబో AI – 50 ఉన్నత విద్యా సంస్థలలో AI అకాడమీలు & AI శాండ్‌బాక్స్‌లు
6. వైజర్ – అమరావతిలో సెంటర్ ఆఫ్ ఎక్సలెన్స్
7. IIT మద్రాస్ – పాఠశాల విద్యార్థుల కోసం AI ట్యూటర్

16 సంవత్సరాల తర్వాత భారతదేశం హిందూ మహాసముద్ర నావికా సింపోజియం (IONS) కు అధ్యక్షత వహించింది

• విశాఖపట్నంలో జరిగిన 9వ నావికా అధిపతుల సమావేశంలో థాయిలాండ్ నుండి భారతదేశం హిందూ మహాసముద్ర నావికా సింపోజియం (IONS) కు అధ్యక్షత వహించింది.
• భారతదేశం రెండేళ్ల పాటు ఈ అధ్యక్షత వహిస్తుంది.
• IONS అనేది హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతం (IOR) యొక్క నావికాదళాల మధ్య సహకారాన్ని పెంపొందించడానికి 2008లో భారత నావికాదళం ప్రారంభించిన స్వచ్ఛంద సముద్ర చొరవ.
• ఇది సముద్ర భద్రతా సహకారం, సంభాషణ మరియు సమాచార భాగస్వామ్యం కోసం ఒక వేదికను అందిస్తుంది.
• ఈ సమావేశంలో సభ్యులు మరియు పరిశీలకులు సహా 33 దేశాల నావికాదళాల అధిపతులు మరియు సముద్ర సంస్థల భాగస్వామ్యం ఉంది.

బందర్-ఇ-ముబారక్

17వ శతాబ్దంలో గోల్కొండ సుల్తానేట్ రికార్డులలో మసులిపట్నం (మచిలీపట్నం) ను 'బందర్-ఇ-ముబారక్' (శుభకరమైన ఓడరేవు) అని పిలుస్తారు, ఇది ఒక ప్రధాన సముద్ర వాణిజ్య కేంద్రంగా దాని ప్రత్యేక ఆర్థిక మరియు వ్యూహాత్మక ప్రాముఖ్యతను హైలైట్ చేస్తుంది. అయితే, మొఘలులు గోల్కొండను ఆక్రమించిన తర్వాత, ఈ ఓడరేవు దాని ప్రత్యేక హోదాను కోల్పోయి విశాలమైన మొఘల్ సామ్రాజ్యంలోని అనేక ఓడరేవులలో ఒకటిగా మారింది.

AI ఇంపాక్ట్ సమ్మిట్ 2026లో న్యూఢిల్లీ ప్రకటన

ఫిబ్రవరి 18–19, 2026న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన AI ఇంపాక్ట్ సమ్మిట్ 2026, కృత్రిమ మేధస్సుపై ప్రపంచ సహకారంలో ఒక ప్రధాన అడుగుగా గుర్తించబడిన AI ఇంపాక్ట్‌పై న్యూఢిల్లీ డిక్లరేషన్‌ను ఆమోదించడంతో ముగిసింది. ఆర్థిక వృద్ధి, సామాజిక శ్రేయస్సు మరియు సమగ్ర అభివృద్ధి కోసం AIని ఉపయోగించడంపై విస్తృత ప్రపంచ ఏకాభిప్రాయాన్ని ప్రతిబింబిస్తూ 89 దేశాలు మరియు అంతర్జాతీయ సంస్థలు ఈ ప్రకటనను ఆమోదించాయి.

అమరావతిలో భారతదేశపు మొదటి క్వాంటం & AI విశ్వవిద్యాలయం

ఎలక్ట్రానిక్స్ & ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ & ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ (NIELIT), అమరావతిలో భారతదేశపు మొట్టమొదటి అంకితమైన క్వాంటం & ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ యూనివర్సిటీ క్యాంపస్‌ను స్థాపించడానికి 20 ఫిబ్రవరి 2026న ఇండియా AI ఇంపాక్ట్ సమ్మిట్‌లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వంతో ఒక అవగాహన ఒప్పందంపై సంతకం చేసింది.

స్వదేశీంగా తయారు చేయబడిన టెటనస్ మరియు వయోజన డిఫ్తీరియా (Td) వ్యాక్సిన్

మన దేశం హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లోని కసౌలిలోని సెంట్రల్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ (CRI)లో స్వదేశీగా తయారు చేయబడిన టెటనస్ మరియు వయోజన డిఫ్తీరియా (Td) వ్యాక్సిన్‌ను ప్రారంభించింది. ఈ వ్యాక్సిన్‌ను ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద రోగనిరోధకత కార్యక్రమం అయిన యూనివర్సల్ ఇమ్యునైజేషన్ ప్రోగ్రామ్ (UIP)లో చేర్చారు.

హొయసల కాలం నాటి దేవాలయాలు

కర్ణాటకలోని హసన్, మండ్య మరియు మైసూరు జిల్లాల్లోని హొయసల కాలం నాటి దేవాలయాలు మరియు బసదిలు హొయసల రాజవంశం (11వ–13వ శతాబ్దాలు) నిర్మాణ మరియు సాంస్కృతిక వైభవాన్ని హైలైట్ చేస్తాయి. ప్రధానంగా సబ్బురాయితో నిర్మించబడిన ఈ స్మారక చిహ్నాలు నక్షత్ర ఆకారపు వేదికలు, గొప్పగా చెక్కబడిన గోడలు, చక్కగా తిరిగిన స్తంభాలు మరియు త్రికూట/ద్వికూట/ఏకాకుట మందిర లేఅవుట్‌లకు ప్రసిద్ధి చెందాయి. ముఖ్యమైన ప్రదేశాలలో బుచేశ్వర ఆలయం (కొరవంగళ), లక్ష్మీనరసింహ ఆలయం (జావగల్), లక్ష్మీదేవి ఆలయం (దొడ్డగడ్డవల్లి) మరియు 12వ శతాబ్దపు హులికేరె కళ్యాణి మెట్ల బావి ఉన్నాయి, ఇది అధునాతన హొయసల నీటి నిర్మాణాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.

గంధపు చెక్క ఉత్పత్తి

ఒకప్పుడు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద గంధపు చెక్క ఉత్పత్తిదారుగా (శాంటాలమ్ ఆల్బమ్) ఉన్న భారతదేశం, ఇప్పుడు ప్రపంచ ఉత్పత్తిలో దాదాపు 69% వాటా కలిగి ఉన్న ఆస్ట్రేలియాను అధిగమించింది, అయితే భారతదేశ వాటా దాదాపు 20%కి తగ్గింది. ఈ పతనానికి నిర్బంధ అటవీ చట్టాలు, అక్రమ సాగు (కర్ణాటకలో దాదాపు 75%), పరిశోధన లేకపోవడం, అధిక భద్రతా ఖర్చులు, దీర్ఘ పంట కాలం (15–20 సంవత్సరాలు) మరియు దొంగతనం ప్రమాదాలు కారణమని చెప్పవచ్చు.

సుగంధ ద్రవ్యాల పరిశ్రమ, ఆయుర్వేదం, అత్తరు ఉత్పత్తి మరియు దాని అధిక ముఖ్యమైన నూనె కంటెంట్ కారణంగా గంధపు చెక్క చాలా విలువైనదిగా ఉంది. భారతదేశంలో అతిపెద్ద గంధపు చెక్క ఉత్పత్తిదారు కర్ణాటక.

Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.