Current Affairs 31 December 2025

ఆరావళి (ఎక్స్పర్ట్ కమిటీ యొక్క) నిర్వచనం తీర్పును సుప్రీంకోర్టు నిలిపివేసింది

ఆరావళి శ్రేణికి ప్రభుత్వం నియమించిన నిపుణుల ప్యానెల్ ఇచ్చిన నిర్బంధ నిర్వచనాన్ని సమర్థిస్తూ 2025 నవంబర్ 20న ఇచ్చిన తీర్పును భారత సుప్రీంకోర్టు నిలిపివేసింది. మునుపటి నిర్వచనం ఆరావళిని 100 మీటర్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఎత్తులో ఉన్న కొండలు మరియు కొండ సమూహాలు, వాలులు లేదా ఒకదానికొకటి 500 మీటర్లలోపు ఉన్న కొండలకు పరిమితం చేసింది.

రాజస్థాన్‌లోని 12,081 కొండలలో 1,048 మాత్రమే అర్హత సాధిస్తాయి కాబట్టి, ఈ నిర్వచనం రక్షణను తీవ్రంగా తగ్గిస్తుందని ప్రజా మరియు పర్యావరణ ఆందోళనలను సూర్యకాంత్ నేతృత్వంలోని ముగ్గురు న్యాయమూర్తుల ధర్మాసనం స్వయంగా పరిగణనలోకి తీసుకుంది. అటువంటి సంకుచితం నియంత్రణా లోపాన్ని సృష్టించగలదని, పర్యావరణపరంగా సున్నితమైన ప్రాంతాలను క్రమబద్ధీకరించని మైనింగ్‌కు గురి చేస్తుందని కోర్టు గమనించింది.

తుది తీర్పు పెండింగ్‌లో ఉన్న కోర్టు, ముందస్తు అనుమతి లేకుండా తాజా లేదా పునరుద్ధరించబడిన మైనింగ్ లీజులను నిషేధించింది మరియు "నియంత్రిత లేదా స్థిరమైన మైనింగ్" కూడా ఆరావళి యొక్క పర్యావరణ సమగ్రతకు హాని కలిగిస్తుందో లేదో పరిశీలించడానికి ఒక ఉన్నత స్థాయి నిపుణుల కమిటీని ఏర్పాటు చేయాలని ప్రతిపాదించింది, ఇది థార్ ఎడారి తూర్పు వైపు విస్తరణకు సహజ అవరోధంగా పనిచేస్తుంది మరియు ఢిల్లీ వంటి నగరాల్లో కాలుష్యాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది.

ఆరావళి శ్రేణి యొక్క ఏదైనా నిర్వచనం సమగ్ర శాస్త్రీయ మరియు భౌగోళిక అంచనాపై ఆధారపడి ఉండాలని, రాజస్థాన్, హర్యానా, ఉత్తరప్రదేశ్ మరియు ఢిల్లీ అంతటా దీర్ఘకాలిక పర్యావరణ రక్షణను నిర్ధారిస్తుందని కోర్టు నొక్కి చెప్పింది.

అమరావతిలో మౌలిక సదుపాయాలకు నాబార్డ్ నుంచి ₹7,387.7 కోట్ల రుణం

NIDA (నాబార్డ్ మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి సహాయం) పథకం కింద నేషనల్ బ్యాంక్ ఫర్ అగ్రికల్చర్ అండ్ రూరల్ డెవలప్‌మెంట్ (నాబార్డ్) నుంచి ₹7,387.7 కోట్ల రుణాన్ని ఆంధ్రప్రదేశ్ మంత్రివర్గం ఆమోదించింది. ఈ నిధులను రాజధాని నగరం అమరావతిలో పెద్ద ఎత్తున మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులకు ఉపయోగిస్తారు, ఇది దీర్ఘకాలిక పట్టణ మరియు మూలధన అభివృద్ధికి తోడ్పడుతుంది.

జీవితకాల పన్నుకు లోబడి ఉండే మోటారు వాహనాలపై 10% రోడ్డు భద్రతా సెస్‌ను ప్రవేశపెట్టడానికి కూడా మంత్రివర్గం ఆమోదం తెలిపింది. ఆంధ్రప్రదేశ్ అంతటా రోడ్డు భద్రతా మౌలిక సదుపాయాలు, ప్రమాద నివారణ చర్యలు మరియు ట్రాఫిక్ నిర్వహణ వ్యవస్థలను మెరుగుపరచడానికి ప్రత్యేక నిధులను సేకరించడం ఈ సెస్ లక్ష్యం.

భారతదేశం-న్యూజిలాండ్ స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (FTA)

• భారతదేశం మరియు న్యూజిలాండ్ డిసెంబర్ 2025లో స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాన్ని (FTA) ముగించాయి, ఇది భారతదేశ వాణిజ్య వైవిధ్యీకరణ వ్యూహంలో ఒక ముఖ్యమైన అడుగు.
• ఈ ఒప్పందం ప్రకారం, న్యూజిలాండ్ భారత ఎగుమతుల్లో 100% కు జీరో-డ్యూటీ యాక్సెస్‌ను అందిస్తుంది, అయితే భారతదేశం న్యూజిలాండ్ దిగుమతుల్లో 95% పై సుంకాలను సరళీకరిస్తుంది (57% వెంటనే సుంకం లేకుండా అవుతుంది).
• 118 రంగాలలో సేవలు, నైపుణ్య చలనశీలత మరియు ఉపాధి కల్పన లక్ష్యంగా 2030 నాటికి భారతదేశంలో $20 బిలియన్ల విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడి (FDI)కి న్యూజిలాండ్ కూడా కట్టుబడి ఉంది.
• FTA భారతదేశం యొక్క శ్రమ-ఇంటెన్సివ్ రంగాలైన వస్త్రాలు, తోలు, రత్నాలు మరియు ఆభరణాలు, ఇంజనీరింగ్ వస్తువులు మరియు ప్రాసెస్ చేసిన ఆహారాలు వంటి వాటికి ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది, అదే సమయంలో విద్యార్థులు మరియు నైపుణ్యం కలిగిన కార్మికుల చలనశీలతను కూడా సులభతరం చేస్తుంది.
• భారతదేశం పాల ఉత్పత్తులు మరియు కీలకమైన వ్యవసాయ ఉత్పత్తులను మినహాయించడం ద్వారా సున్నితమైన రంగాలను రక్షించింది.
• వాణిజ్య భాగస్వాములను వైవిధ్యపరచడానికి, సాంప్రదాయ మార్కెట్లపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి మరియు ప్రపంచ విలువ గొలుసులలో మరింత లోతుగా ఏకీకృతం చేయడానికి FTAలను వేగవంతం చేయడానికి భారతదేశం యొక్క విస్తృత ప్రోత్సాహాన్ని ఈ ఒప్పందం ప్రతిబింబిస్తుంది.

జాతీయ పౌనఃపున్య కేటాయింపు ప్రణాళిక 2025 (NFAP-2025)

కమ్యూనికేషన్ల మంత్రిత్వ శాఖలోని టెలికమ్యూనికేషన్ల విభాగం (DoT), భారతదేశంలో రేడియో-పౌనఃపున్య స్పెక్ట్రం కేటాయింపు మరియు నిర్వహణను నియంత్రించే కీలక విధాన చట్రాలైన నేషనల్ పౌనఃపున్య కేటాయింపు ప్రణాళిక 2025 (NFAP-2025)ను విడుదల చేసింది.

ముఖ్యాంశాలు:

• ఈ ప్రణాళిక డిసెంబర్ 30, 2025 నుండి అమల్లోకి వస్తుంది మరియు 8.3 kHz నుండి 3000 GHz వరకు మొత్తం పౌనఃపున్య పరిధిని కవర్ చేస్తుంది.
• ఈ ప్రణాళిక ఇంటర్నేషనల్ మొబైల్ టెలికమ్యూనికేషన్స్ (IMT) కోసం 6425–7125 MHz మిడ్-బ్యాండ్ స్పెక్ట్రమ్‌ను గుర్తించింది.
• ఈ ప్రణాళిక ఉపగ్రహ కమ్యూనికేషన్ల కోసం Ka, Q మరియు V బ్యాండ్‌లను కూడా కేటాయిస్తుంది.

జల్ జీవన్ మిషన్ కింద జల్ సేవా అంకలన్ ప్రారంభించబడింది

జల జీవన్ మిషన్ (JJM) కింద గ్రామీణ తాగునీటి సేవల కార్యాచరణను అంచనా వేయడానికి గ్రామ పంచాయతీ నేతృత్వంలోని డిజిటల్ స్వీయ-అంచనా సాధనం అయిన జల్ సేవ అంకలన్‌ను కేంద్ర జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ ప్రారంభించింది. క్రమబద్ధత, సమర్ధత, నీటి నాణ్యత, ఆపరేషన్ & నిర్వహణ మరియు మూల స్థిరత్వం వంటి పారామితులను అంచనా వేయడానికి జల్ సేవా అంకలన్ గ్రామ నీరు & పారిశుద్ధ్య కమిటీలు (VWSCలు) మరియు గ్రామ సభలకు అధికారం ఇస్తుంది, దీని ఫలితాలను eGramSwaraj మరియు మేరీ పంచాయతీ యాప్ వంటి ప్లాట్‌ఫారమ్‌ల ద్వారా బహిరంగంగా వెల్లడిస్తారు.

IndiaAI మిషన్

• IndiaAI మిషన్ కింద, ప్రభుత్వం ఐదు సంవత్సరాలలో ₹10,300 కోట్లకు పైగా కేటాయించింది మరియు జాతీయ AI కంప్యూటింగ్ సామర్థ్యాన్ని 38,000 GPUలకు విస్తరించింది, స్టార్టప్‌లు, పరిశోధకులు మరియు సంస్థలకు సరసమైన ప్రాప్యతను అందిస్తుంది.
• 2035 నాటికి భారతదేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు AI $1.7 ట్రిలియన్లను జోడించగలదని అంచనా వేయబడింది, అయితే టెక్ మరియు AI పర్యావరణ వ్యవస్థ ఇప్పటికే 6 మిలియన్లకు పైగా ఉద్యోగులను కలిగి ఉంది మరియు సంవత్సరానికి $280 బిలియన్లకు పైగా విలువైన సాంకేతిక రంగానికి దోహదం చేస్తుంది.
• స్టాన్‌ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం యొక్క 2025 గ్లోబల్ AI వైబ్రాన్సీ టూల్ ప్రకారం, భారతదేశం ఇప్పుడు AI పోటీతత్వంలో ప్రపంచవ్యాప్తంగా 3వ స్థానంలో ఉంది.
• భారతదేశం AI కంప్యూట్, AIకోష్ (జాతీయ డేటాసెట్ ప్లాట్‌ఫామ్), ఇండియాAI ఫౌండేషన్ మోడల్స్, భారత్‌జెన్ (బహుభాషా AI మోడల్), భాషిని (భాషా AI ప్లాట్‌ఫామ్), ఫ్యూచర్‌స్కిల్స్ AI నైపుణ్య కార్యక్రమాలు మరియు సురక్షితమైన మరియు విశ్వసనీయ AIపై బలమైన దృష్టి వంటి ముఖ్యమైన కార్యక్రమాలు ఉన్నాయి.

Disclaimer: This article is prepared for competitive exam preparation using publicly available information.